(SKDS) – Khán giả, công chúng ngày càng đóng vai trò quan trọng trong các cuộc thi ca nhạc. Thế nhưng, thay vì trở thành những “vị giám khảo” khách quan, nhiều cuộc thi đã trở thành cuộc chiến của fan club. Vì thế, gần đây, làng nhạc Việt đã có những điều chỉnh, thay đổi nhằm đưa ra thang điểm mới cho khán giả khi “ngồi ghế giám khảo”.
Lá phiếu “nặng” hơn tài năng
Đa số các cuộc thi ca nhạc gần đây, bên cạnh bảng điểm của ban giám khảo hay hội đồng nghệ thuật, vai trò của khán giả ngày càng được nâng lên với nhiều phương thức bình chọn. Với nhiều cuộc thi, quán quân hay những người chiến thắng chung cuộc đôi lúc tài năng cũng chỉ là một yếu tố, còn đòn bẩy chiến thắng quan trọng chính là những lá phiếu bình chọn của khán giả.
Hơn thế, những hạng mục giải thưởng mang tính chuyên môn và phần thưởng dành cho thí sinh được khán giả yêu thích nhất trong nhiều cuộc thi hát hoàn toàn không thua kém nhau. Vì thế, đối với nhiều ca sĩ, thí sinh chọn lựa làng giải trí, công nghệ showbiz là điểm đến trong sự nghiệp ca hát thì giải thưởng thí sinh được khán giả yêu thích nhất trong các cuộc thi chính là thước đo, đích đến của họ.
 Bài hát yêu thích - Chương trình tiên phong nói không với tin nhắn ảo. |
Lá phiếu bình chọn của thính giả chính là thang điểm duy nhất quyết định những hạng mục giải thưởng Làn sóng xanh. Vì thế, suốt một thời gian dài, Làn sóng xanh là giải thưởng mơ ước của các ca sĩ thị trường, là thước đo chuẩn mực sự thành công của những con chim họa mi, sơn ca trong lĩnh vực chiếm lĩnh thị trường khán giả.
Thế nhưng, cũng như nhiều giải thưởng âm nhạc hay cuộc thi ca hát gần đây, chất lượng cũng như uy tín của Làn sóng xanh đã suy giảm trông thấy khi giải thưởng đã và đang trở thành cuộc đua ngầm giữa các fan club. Ngay cả các cuộc thi ca hát, thay vì xem những lá phiếu bình chọn của khán giả là một yếu tố để đánh giá chất lượng thí sinh như một hạng mục giải thưởng phụ thì gần đây đã bị các thí sinh biến thành những cuộc đua.
Cuộc thi Sao Mai điểm hẹn 2008 chứng kiến nhiều chuyện hậu trường nực cười khi các thí sinh tổ chức những nhóm fan đứng ở trước các siêu thị, trường học lớn chào mời khán giả bình chọn cho ca sĩ yêu thích của mình đang tham gia cuộc thi. Thậm chí, nhóm fan này còn trang bị hàng loạt tin nhắn rác để “phục vụ” mọi người bình chọn cho ca sĩ đang thi hát trên Sao Mai điểm hẹn. Vậy nên có những thí sinh tham gia cuộc thi hát nhưng gần như không có áp lực trong việc trình bày ca khúc bởi trước sau họ cũng được những lá phiếu khán giả “cứu” hay bầu chọn cho họ tiếp bước vào vòng trong.
Ước tính, hiện nhạc Việt có tới hơn chục giải thưởng, cuộc thi đưa khán giả lên làm giám khảo hoặc có hệ thống giải thưởng dành riêng cho khán giả bình chọn như Sao Mai điểm hẹn, Sao Mai, Việt Nam Idol, Làn sóng xanh, HTV Award, Album vàng, Mai vàng, Bài hát Việt, Bài hát yêu thích… Dễ dàng nhận thấy, khi khán giả được đặt vào hàng ghế giám khảo, đa phần giải thưởng âm nhạc hiện nay có kết quả na ná nhau.
Ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng từng 4 lần giành giải thưởng Ca sĩ của năm của Làn sóng xanh, còn ca sĩ Đan Trường cũng đã từng từ chối nhận giải Làn sóng xanh, Mai vàng với lí do là đã nhận quá nhiều lần giải thưởng này và muốn dành cơ hội cho người khác… Không nói thì nhiều người cũng biết đây là hai ca sĩ có số lượng fan đông đảo, tổ chức PR cũng như hoạt động của fan club khá tốt.
Điều đáng nói là khi khán giả làm giám khảo, không chỉ chất lượng nghệ thuật, tính định hướng của nhiều cuộc thi, giải thưởng đã có những ảnh hưởng nhất định mà chính các thí sinh cũng có những áp lực, ảnh hưởng. Tại cuộc thi Việt Nam Idol 2010, khi những lá phiếu bình chọn của khán giả mang tính quyết định đến việc ca sĩ nào lọt tiếp vào vòng trong, không ít thí sinh đã bị tố nói xấu đối thủ.
Sau khi thí sinh Ðăng Khoa tung đoạn băng ghi âm văng tục, chửi bậy của Ðức Anh lên mạng, Uyên Linh cũng bị tố đã có những lời lẽ không hay về các đối thủ của mình trong cuộc thi... Còn nhớ, khi cuộc cạnh tranh giữa Hồ Quỳnh Hương và Mỹ Tâm hướng đến danh hiệu “diva mới” của làng nhạc Việt, fan club của hai ca sĩ này thường xuyên có những cuộc tranh cãi nảy lửa trên các diễn đàn, mạng internet trước thềm các giải thưởng…
 Làn sóng xanh - Giải thưởng âm nhạc uy tín cũng đã suy giảm do cuộc đua ngầm giữa các fan club. |
Đi tìm chuẩn từ khán giả
Điều đáng mừng là gần đây, làng giải trí Việt đã có những đổi thay để đưa hệ thống bình chọn của khán giả trở về đúng mực. Đi tiên phong phải kể đến chương trình Bài hát yêu thích do VTV3 và Công ty Euro Window tổ chức với sự kiện hủy 1.412 bình chọn cho ca khúc Sẽ mãi yêu anh do ca sĩ Ngọc Anh thể hiện. Dù không đạt vị trí cao từ phiếu bầu của Hội đồng nghệ thuật và lượt nghe trên mạng internet nhưng Sẽ mãi yêu anh có lượng tin nhắn cao bất thường.
Thậm chí chưa đầy nửa ngày nhưng hệ thống bình chọn của chương trình đã nhận được hơn 7.000 tin nhắn bình chọn qua tổng đài. Qua kiểm tra, BTC phát hiện có tới hơn 6.000 tin nhắn bình chọn cho bài hát này từ dải sim có đầu số giống nhau và khi liên lạc thì có tới gần 1.412 thuê bao ảo… Trước tình huống bất thường đó, BTC chương trình Bài hát yêu thích đã quyết định hủy 1.412 phiếu bầu cho Sẽ mãi yêu anh.
Mới đây, BTC cuộc thi Sao Mai điểm hẹn cũng quyết định nói không với sim rác. Theo đó, tất cả thuê bao điện thoại tham gia bầu chọn cho ca sĩ đều được tổng đài của chương trình gửi một câu hỏi trắc nghiệm để xác định tính xác thực của thuê bao. Điều đó ít nhiều tạo cho hệ thống bình chọn của cuộc thi mang tính xác thực cao hơn.
Dù chưa thể loại bỏ những tin nhắn mang tính “vận động” của các ca sĩ nhưng các thí sinh cũng sẽ phải nỗ lực hơn trong chọn bài, biểu diễn bằng tài năng, thực lực của mình chứ khó có thể cậy nhờ những lá phiếu bình chọn của khán giả có thể cứu hay quyết định số phận của thí sinh. Đấy chính là sự điều chỉnh cần thiết để bức tranh nhạc Việt trở lại với những giá trị đích thực, để những cuộc thi ca nhạc thực sự là cuộc thi thố tài năng hơn là những cuộc chiến của fan club.
Cẩm An