Dù ít được nhắc đến hơn so với Iskander-M, Iskander-K lại được đánh giá là công cụ đặc biệt hiệu quả trong việc tấn công sâu vào hậu phương đối phương, điều có thể gây ra thách thức lớn cho NATO nếu xảy ra xung đột quy mô lớn.
Tên lửa hành trình 9M729 và bệ phóng từ hệ thống Iskander-K. (Nguồn: MW)
Được đưa vào trang bị từ giữa những năm 2010, Iskander-K được thiết kế để bổ sung cho Iskander-M bằng cách cung cấp khả năng tấn công chính xác ở tầm xa nhưng theo cách khó phát hiện hơn. Các tên lửa chủ lực như 9M728 và 9M729 có thể đạt tầm bắn ước tính từ 1.500 đến 2.000 km, cho phép vươn tới phần lớn lãnh thổ châu Âu nếu được phóng từ bên trong Nga. Nhờ sử dụng cùng bệ phóng cơ động với Iskander-M, hệ thống này có thể nhanh chóng triển khai, di chuyển liên tục và khó bị tiêu diệt.
Khác với tên lửa đạn đạo bay theo quỹ đạo cao và dễ bị radar cảnh báo sớm phát hiện, tên lửa hành trình của Iskander-K bay ở độ cao thấp, bám địa hình và có thể thay đổi hướng linh hoạt. Điều này khiến chúng khó bị phát hiện hơn nhiều, đặc biệt trong môi trường phòng không phức tạp. Dù tốc độ chậm hơn và có thể bị đánh chặn nếu bị phát hiện, chính khả năng "lẩn trốn" này lại giúp chúng tiếp cận mục tiêu hiệu quả hơn trong nhiều tình huống.
Một ưu điểm khác của Iskander-K là chi phí triển khai thấp hơn so với việc sử dụng máy bay hoặc tàu chiến để phóng tên lửa hành trình. Nhờ đó, Nga có thể phân tán các bệ phóng trên diện rộng, tăng khả năng sống sót và duy trì sức tấn công ngay cả khi bị phản công. Trong kịch bản xung đột lớn, Iskander-K nhiều khả năng sẽ được sử dụng phối hợp với Iskander-M, tạo ra một "đòn đánh kép" khiến hệ thống phòng không đối phương phải đối phó đồng thời với cả mục tiêu bay cao lẫn bay thấp, một bài toán cực kỳ khó giải.
Với độ chính xác cao, sai số chỉ khoảng 5–10 mét, hệ thống này đặc biệt phù hợp để tấn công các mục tiêu giá trị cao như căn cứ quân sự, kho hậu cần hay sở chỉ huy. Điều này khiến Iskander-K trở thành công cụ lý tưởng cho các đòn tấn công phủ đầu hoặc tấn công làm tê liệt hệ thống phòng thủ đối phương ngay từ đầu.
Gần đây, việc Nga đưa vào biên chế các hệ thống mới như Oreshnik càng làm gia tăng sức ép. Trong một kịch bản phối hợp, các tên lửa đạn đạo có thể được sử dụng để phá hủy các hệ thống phòng không chủ chốt, mở đường cho Iskander-K tấn công với hiệu quả cao hơn. Cách tiếp cận này tương tự như chiến thuật "dọn đường" trước khi tung đòn chính xác vào mục tiêu trọng yếu.
Thách thức đối với NATO càng trở nên nghiêm trọng khi nhiều hệ thống phòng không và đạn dược đã được chuyển giao cho Ukraine trong thời gian qua, khiến năng lực dự trữ bị ảnh hưởng. Trong bối cảnh đó, việc phải đối phó với một hệ thống tên lửa hành trình tầm xa, cơ động và khó phát hiện như Iskander-K đặt ra bài toán không hề đơn giản.
