Nếu như năm ngoái, trong Ngày thơ Việt Nam có một nhóm nhà thơ trẻ viết cho thiếu nhi đọc thơ trên sân khấu thì năm nay, góc thơ thiếu nhi có vẻ già dặn hơn khi quy tụ hầu hết những tác phẩm của các nhà thơ “già” viết cho thiếu nhi. Nhiều người tự hỏi thế hệ viết thơ thiếu nhi kế tục đang ẩn danh hay lưu lạc phương nào? Tại sao tác phẩm của họ không xuất hiện cùng những tác phẩm nổi tiếng của các “bậc trưởng lão”?
Độc giả xem tác phẩm của các nhà thơ nổi tiếng tại Ngày thơ Việt Nam. |
Tác giả của thơ thiếu nhi
đều đã về già?
Không khó để thấy những tác giả nổi tiếng của thơ thiếu nhi đều đã mất hoặc về già. Những ai tham gia Ngày thơ thiếu nhi Việt Nam lần thứ 10 sẽ thấy rõ điều này khi lần đầu tiên có góc thơ dành cho thiếu nhi, các tác giả được giới thiệu thơ đều là những người “của ngày xưa”: Huy Cận (Ta viết bài thơ gọi biển về), Nhiều tác giả (Biển vàng đảo ngọc), Hoài Khánh (Dắt biển lên trời), Trần Đăng Khoa (Góc sân và khoảng trời), Xuân Quỳnh (Bầu trời trong quả trứng), Định Hải (Bài ca trái đất).
Không thể phủ nhận tài sản thơ ca quý giá của những bậc cao niên này. Họ đã gây dựng được cả một “thương hiệu” thơ thiếu nhi được nhiều người yêu thích. Những vần thơ của Xuân Quỳnh, Trần Đăng Khoa, Định Hải khi mới xuất hiện đã làm say mê những bạn đọc thiếu nhi. Giá trị tinh thần, nghệ thuật và đời sống của những tác phẩm này vẫn giữ được nguyên vẹn qua nhiều thập kỷ và vẫn được thiếu nhi của thế kỷ 21 yêu thích. Tuy nhiên, có lẽ nhiều em sẽ có cùng thắc mắc là thơ thiếu nhi của các tác giả trẻ và tác giả đồng tuổi của mình đang ở đâu?
![]() Một số tập thơ thiếu nhi. |
![]() |
Vì sao thơ thiếu nhi “mất giá”?
“Cái nhìn ấm áp, nhân hậu và đầy tinh thần trách nhiệm về một thế hệ trẻ thơ của thời đại mới... cắt nghĩa, lí giải cuộc sống trong sự xoay chiều, cộng hưởng âm thanh đời thường với mạch nguồn xúc cảm trong trẻo về trẻ thơ...” là điều mà thơ cho thiếu nhi sau đổi mới hướng đến. Nói như nhà thơ Trần Quốc Toàn, mỗi bài thơ như một trò đồng dao “để các em chơi với nó mà không chán, không sợ nó”. Những thế hệ viết thơ thiếu nhi trước đã làm được điều đó. Tuy vậy, một số người viết thơ cho thiếu nhi sau thời hoàng kim được kỳ vọng vẫn chưa đủ lực để làm tỏa sáng một đội ngũ viết thơ thiếu nhi kế cận lý tưởng.
Điều đó chứng tỏ các bản thảo thơ thiếu nhi đang ngày càng mất giá. Như vậy, làm sao có thể khơi dậy động lực viết thơ cho thiếu nhi? Làm sao có thể phát hiện được những cây bút trẻ viết thơ cho thiếu nhi có tính đột phá? Tuổi thơ cần thiết biết bao những tác phẩm thơ sâu sát và gần gũi viết cho tuổi mình, cho thời đại mình đang sống. Không có được ước mơ đó, các em chỉ còn biết tìm vui, tìm nguồn an ủi trong các tác phẩm thơ thiếu nhi “vang bóng một thời” của các bậc tiền bối viết ra ở một thời xa lắc.
Mạch Na

