Chúng tôi có mặt trên công trường thủy điện Sơn La (TĐSL) vào những ngày đầu tháng 1/2010, khi Tết Nguyên đán đã gần kề. Không khí lao động trên công trường diễn ra tấp nập và hết sức khẩn trương dường như xua tan đi cái giá rét của những ngày đông lạnh giá. Từng đoàn xe nối đuôi nhau vào ra hối hả, đất đá ngổn ngang, máy móc hoạt động hết công suất, tiếng động cơ ầm ì, tiếng máy khoan máy cắt át cả tiếng nói chuyện, muốn trao đổi chúng tôi như phải... hét vào tai nhau từng tiếng một. Công việc tuy vất vả, nặng nhọc nhưng gương mặt ai cũng bừng sáng. Tất cả vì dòng điện sẽ hòa chung vào lưới điện quốc gia trong nay mai...
 Không khí lao động khẩn trương trên công trường. |
Sức trẻ trên công trường
Đưa chúng tôi đi thị sát một vòng quanh khu vực thi công bản đáy đập và hố móng nhà máy thủy điện, anh Trần Kim Minh, 27 tuổi nhưng đã có thâm niên bám trụ trên những công trường thủy điện khắp mọi miền đất nước nói chung và công trường TĐSL nói riêng, đội trưởng đội xây lắp số 6 thuộc Xí nghiệp Sông Đà 761 cho biết: "Hiện nay công nhân đang khẩn trương thi công phần bản đáy lòng sông cho kịp với tiến độ đã đề ra”. Công việc tưởng chừng như đơn giản nhưng đòi hỏi các kỹ sư, công nhân phải làm việc hết sức tỉ mỉ, thậm chí phải dùng tay nhặt từng viên đá nhỏ, rửa từng phiến đá sạch sẽ sau đó bộ phận giám sát, kỹ thuật mới nghiệm thu. Cán bộ, kỹ sư và các anh em công nhân ở đây đa phần tuổi đời còn rất trẻ, nhiều sinh viên mới ra trường đã xin đầu quân lên đây, nói một cách văn vẻ là để cống hiến tuổi thanh xuân cho đất nước, nhiều người chưa có gia đình, thậm chí chưa một lần yêu...; cũng có những cán bộ, kỹ sư rất lâu chưa một lần về thăm gia đình nhưng khi bắt tay vào công việc ai cũng lao động hăng say, quên đi những chuyện riêng tư cá nhân, tất cả vì dòng điện ngày mai rực sáng. Kỹ sư trẻ Trần Minh Hoàng thuộc đơn vị Công ty Xây dựng Trường Sơn, 24 tuổi, quê Thái Bình, tốt nghiệp ĐH Xây dựng tâm sự: "Mình bám trụ trên này đã gần 2 năm, Tết năm ngoái không về và năm nay nhiều khả năng mình cũng sẽ ở lại. Anh em đều nghĩ được như thế cả, không lẽ mình chỉ sống cho bản thân? Bố mẹ mình ở quê cũng mong con về, chỉ có mấy ngày Tết gia đình mới có thể sum họp đông đủ nhưng mình đành phải lỗi hẹn với "các cụ", người thân, bạn bè. Nhớ nhà và cũng buồn lắm nhưng may mà lãnh đạo quan tâm, đã chuẩn bị cho anh em những cái Tết chu đáo vả lại có công việc nên cũng quên đi phần nào...".
 Công nhân đang gấp rút hoàn thành công việc Công trình Nhà máy thủy điện Sơn La. |
Tại khu vực lòng sông, gần 500 kỹ sư, công nhân thuộc Công ty TNHH một thành viên Sông Đà 908 đang khẩn trương thi công đổ bê tông khối lòng sông. Ông Hoàng Cường - Giám đốc công ty phấn khởi cho biết: "Anh em kỹ sư, công nhân làm việc hết sức hăng say. Chúng tôi thi công liên tục 3 ca/ngày và đồng bộ nhằm hoàn thành các mục tiêu tiến độ với những mốc quan trọng là nút cống dẫn dòng nước đến cao trình thiết kế. Với tiến độ làm việc khẩn trương như thế này, công ty sẽ hoàn thành việc đổ bê tông 175.000m3 khối lòng sông vào cuối tháng 1/2010...". Kỹ sư Nguyễn Tiến Lợi, Ban quản lý Dự án Nhà máy thủy điện (NMTĐ) Sơn La đang căng mắt giám sát công nhân đổ khối bê tông tường chắn cao độ 138m tâm sự với chúng tôi: "Công trình NMTĐ Sơn La có quy mô lớn đòi hỏi mỗi cán bộ, kỹ sư, công nhân phải thực hiện đúng quy trình kỹ thuật, đảm bảo chất lượng và an toàn tuyệt đối trong lao động sản xuất... có như vậy công trình mới hiệu quả!"
 Khẩn trương làm việc trên công trường. |
Tất cả vì dòng điện quốc gia
Trao đổi với chúng tôi, kỹ sư Lê Duy Hiếu, Chánh văn phòng Ban điều hành tổng thầu Dự án NMTĐ Sơn La cho biết: "Năm 2009, xả sâu đập tràn và thử khô phai thi công hạ lưu NMTĐ Sơn La cơ bản đã hoàn thành. Bên cạnh đó, các kỹ sư, công nhân đã lắp xong côn khuỷu hút, buồng xoắn ở cả 6 tổ máy; hoàn thành việc lắp đặt đường ống từ tổ máy số 1 đến tổ máy số 3. Ngoài ra, việc đắp đập bê tông đầm lăn khối L2, L3 hoàn thành đến cao trình 227,10m; đập thượng lưu đã đắp đạt cao trình 141,50m và cũng đang được thực hiện khẩn trương theo tiến độ... Để hoàn thành khối lượng công việc khổng lồ đó chính là nhờ vào sức trẻ, tinh thần làm việc quên mình của anh em cán bộ, kỹ sư, công nhân ngày đêm dầm mưa dãi nắng trên công trường, bất chấp tiếng ồn và khói bụi. Nhiều anh em đã không về phép mà xin ở lại, Tết này nhiều người cũng quyết định sẽ ăn Tết công trường...". Được biết, để hoàn thành được khối lượng khổng lồ ấy trong thời gian qua, hơn 8.000 kỹ sư, công nhân các Tổng công ty xây dựng Sông Đà, Licogi, Trường Sơn, Tổng công ty Lắp máy... với hơn một nửa trong số đó tuổi đời còn rất trẻ đã phải nỗ lực rất nhiều. Những ngày cuối năm âm lịch này, toàn bộ cán bộ, kỹ sư, công nhân làm việc trên công trường NMTĐ Sơn La đang dốc lực hoàn thành các phần thi công... đảm bảo đúng và vượt tiến độ đã được đề ra để đáp ứng việc phát điện tổ máy số 1 vào cuối năm 2010. Ông Chu Huy Cường, Ban điều hành Dự án NMTĐ Sơn cho biết thêm: "Năm 2010 các phần việc tương đối lớn quyết định đến tổng tiến độ thi công công trình đảm bảo phát điện tổ máy số 1 theo dự kiến. Ngay từ đầu năm mới, các đơn vị thi công đã huy động toàn bộ nguồn nhân lực, máy móc thiết bị, huy động vốn với khả năng cao nhất để hoàn thành tốt công việc. Để làm được điều này, anh em cán bộ, kỹ sư và công nhân đang làm việc tại công trường sẽ phải cố gắng, thậm chí là hy sinh rất nhiều những lợi ích cá nhân, làm việc ba ca liên tục bất chấp thời tiết gió rét, bụi bặm và tiếng ồn để hoàn thành công việc. Nhiều người sẽ lại đón thêm một cái Tết ở công trường...".
 Khi thủy điện Sơn La hoàn thành, người dân vùng cao sẽ được đón những dòng điện thắp sáng từ những cây cột điện cao thế này. |
Tâm sự với chúng tôi về cảm giác lần đầu tiên sẽ ăn Tết xa nhà, xa bạn bè và người thân, công nhân trẻ Nguyễn Hải Đăng Khoa, 23 tuổi, quê Bắc Giang bẽn lẽn: "Hôm vừa rồi em gọi điện thoại thông báo cho gia đình biết Tết này không về, bố mẹ em buồn lắm. Nhưng sau biết em ở lại làm việc cùng với anh em thì bố mẹ em rất mừng. Bố em bảo mấy ngày nữa sẽ lên thăm em, tiện thể "ngắm" luôn công trình thuỷ điện, nơi sẽ sản sinh ra dòng điện hoà vào lưới điện quốc gia trong nay mai. Em không biết Tết ở công trường sẽ khác với cái Tết bên gia đình, bạn bè người thân như thế nào nhưng chắc chắn em sẽ "vui xuân mới mà không quên nhiệm vụ"... Cũng giống Khoa, dù không được hưởng niềm vui đoàn tụ với gia đình và người thân trong ngày Tết cổ truyền của dân tộc, nhưng Nguyễn Hữu Toàn - công nhân Công ty Cổ phần Sông Đà 6.04 lại có niềm vui khác: "Tuy phải ở lại đón Tết trên công trường, đây là cái Tết thứ hai tôi không được về quê hương Thanh Hóa hưởng niềm vui sum họp nhưng công ty sẽ tổ chức đón gia thừa và Tết sớm nên tôi không cảm thấy buồn nhiều. Ông Lê Văn Trung, Trưởng phòng thi công an toàn Ban điều hành NMTĐ Sơn La tâm sự: "Năm ngoái, để giúp anh em có niềm vui Tết trọn vẹn, các đơn vị đã tổ chức đón Tết sớm cho công nhân trên công trường. Không khí ấm áp tình đồng nghiệp, tình anh em, tình đồng bào đã xua đi cái lạnh giá buốt của núi rừng. Các kỹ sư, công nhân... rộn ràng, náo nức và uyển chuyển trong điệu xòe với các cô gái Thái trong đêm giao lưu với đội văn nghệ của bản Natoong (xã Itoong, huyện Mường La- PV). Không khí Tết rộng ràng lan khắp công trường. Năm nay, chúng tôi cũng sẽ cố gắng tổ chức nhiều hoạt động văn hóa văn nghệ để anh em phải đón Tết xa nhà có một cái Tết nhiều ý nghĩa...".
Bài và ảnh: Khánh Linh - Bá Phan