Tỉnh Kon Tum có hai huyện thuộc Chương trình hỗ trợ xóa nghèo nhanh và bền vững theo Nghị quyết 30a của Chính phủ, đó là huyện Kon Plông và huyện Tu Mơ Rông. Kon Plông thuộc vùng cao của tỉnh Kon Tum, tiếp giáp tỉnh A-tô-pư của nước bạn Lào. Huyện được hình thành trên cơ sở chia tách huyện Kon Plông cũ (nay là huyện Kon Rẫy). Huyện Kon Plông có 9 xã, gồm: Dăk Long, Măng Bút, Măng Cành, Ngọk Tem, Dăk Rinh, Dăk Nên, Dăk Tăng, Xã Hiếu, Pờ Ê. Dân số toàn huyện là 31.700 người. Các dân tộc bản địa có Mơ-nâm, Xơ- đăng, Ka-doong, H'rê chiếm hơn 97% dân số. Địa hình chủ yếu của Kon Plông là đồi núi cao. Rừng chiếm 73,3% diện tích nên kinh tế chủ yếu là khai thác lâm sản.
Với diện tích lâm nghiệp trên 101 km2, độ che phủ rừng trên 80% với nhiều khu rừng nguyên sinh và hệ thống khe suối dày đặc, tạo nên nhiều thắng cảnh thiên nhiên tươi đẹp, hùng vĩ rất phù hợp với phát triển du lịch sinh thái. Tuy nhiên thu nhập bình quân đầu người ở huyện nghèo này hiện chỉ đạt 1,9 triệu đồng/năm. Kết cấu hạ tầng hầu như chưa có gì, giao thông chủ yếu là đi lại bằng lối mòn, xuyên rừng núi, khe suối; nước sinh hoạt cho dân còn gặp nhiều khó khăn.
 Thu hái cà phê ở Đăk Lăk. |
Nghị quyết 30a như tiếp thêm sức sống mới cả về vật chất và tinh thần cho Kon Plông tiến nhanh và vững hơn trên bước đường giảm nghèo. Thực hiện Nghị quyết 30a và Quyết định 167/QĐ-TTg của Chính phủ về hỗ trợ hộ nghèo về nhà ở, các cấp chính quyền của huyện đã xây dựng kế hoạch công tác cụ thể, tổ chức hội nghị quán triệt và triển khai thực hiện tới từng xã, thôn, bản. Chủ trương, chính sách hỗ trợ của ÐĐảng, Nhà nước là tiền đề và điều kiện căn bản cùng với sự tài trợ, đầu tư của Ngân hàng Chính sách xã hội, Ngân hàng ÐĐầu tư Phát triển, Tập đoàn Cao su Việt Nam là nguồn lực to lớn và quý báu để Kon Plông có thể nhanh chóng thoát nghèo, nhưng vai trò quyết định vẫn là chính quyền và nhân dân trong huyện. Bởi vậy, Kon Plông rất coi trọng công tác tuyên truyền, phổ biến để đồng bào quán triệt sâu sắc rằng xóa đói, giảm nghèo là sự nghiệp của toàn dân. Thực hiện Quyết định số 71/2009/QĐÐ-TTg ngày 29/4/2009 của Thủ tướng Chính phủ về hỗ trợ các huyện nghèo đẩy mạnh xuất khẩu lao động, đến hết quý III/2009, huyện đã đưa 11 người đi lao động tại Malaysia, trong đó có 8 người thuộc hộ nghèo dân tộc thiểu số nghèo.
Trong phong trào thi đua xóa đói giảm nghèo bền vững ở Kon Plông, chị Y Xai nổi lên như một bông hoa rừng thơm ngát giữa đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ mà anh dũng kiên cường trong chiến đấu trước đây cũng như trong phát triển kinh tế, xây dựng quê hương ngày nay. Mặc dù sinh ra và lớn lên ở một vùng quê nghèo khó, nhưng Y Xai đã không ngừng nỗ lực vươn lên. Từ năm 2003 chị được bầu giữ chức vụ Phó Bí thư Đảng ủy xã. Trước trọng trách mới, Y Xai luôn không ngừng tìm tòi, học hỏi, nâng cao trình độ về mọi mặt để có thể hoàn thành nhiệm vụ tốt hơn. Chị là người thường xuyên bám sát cơ sở để nắm tâm tư nguyện vọng của bà con trong thôn, bản để tuyên truyền, vận động nhân dân thay đổi cách nghĩ, cách làm, những thói quen tập tục cũ, kiên quyết chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, phát triển sản xuất, góp phần xoá đói, giảm nghèo, vươn lên làm giàu ngay chính tại quê hương mình. Bằng sự nỗ lực không ngừng của bản thân và những thành tích đạt được trong nhiều năm, Y Xai là một trong số ít phụ nữ Ka Doong vinh dự được tham dự Đại hội phụ nữ toàn quốc lần thứ IX, chị được Đảng và Nhà nước tặng "Huy chương vì sự nghiệp giải phóng phụ nữ" cùng nhiều phần thưởng cao quý khác...
Nhờ có được những thành quả trong phát triển kinh tế hộ, gia đình Y Xai đã đầu tư vào việc cải thiện các điều ăn ở, sinh hoạt cho gia đình như tivi, tủ lạnh và các vật dụng sinh hoạt khác; đầu tư mua sắm máy xay xát, máy tuốt lúa; tu bổ chuồng trại, mua giống mới để tiếp tục phát triển kinh tế. Từ việc đời sống vật chất và tinh thần của gia đình được cải thiện, các con của Y Xai đã được học hành đầy đủ, nuôi dạy khôn ngoan. Trong nhiều năm liền, gia đình Y Xai được công nhận là "Gia đình văn hoá" cấp tỉnh, là hộ nông dân sản xuất giỏi cấp huyện. Đặc biệt, năm 2009, bản thân Y Xai được công nhận danh hiệu là điển hình tiên tiến trong phong trào "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" của huyện Kon Plông.
Có thể nói, trong quá trình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia và mục tiêu Thiên niên kỷ của Liên hợp quốc về xóa đói giảm nghèo, sự đóng góp của những người phụ nữ dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn như chị Y Xai là rất đáng kể. Thiết nghĩ đây là một mô hình phát triển kinh tế hộ rất có hiệu quả, các cấp, các ngành cần nghiên cứu, tìm hiểu và nhân rộng ra toàn quốc để đồng bào học tập và làm theo, góp phần đưa sự nghiệp xóa đói, giảm nghèo tiến thêm những bước mới.
Thảo Phương