Ở nhiều nước trên thế giới, việc sử dụng hình thức flash mob (cuộc huy động chớp nhoáng) đã giúp công việc tiếp thị cho các lễ hội được thực hiện rất hiệu quả. Việt Nam cũng có nhiều lễ hội nhưng tiềm năng thu hút du khách quốc tế chưa thực sự phát huy. Phải chăng khái niệm tiếp thị lễ hội chưa được hiểu một cách đầy đủ và rộng mở?
Kết nối cộng đồng
Xuất hiện lần đầu tiên ở Mỹ năm 2003 do sáng tạo của Bill Wasik - Trưởng ban Biên tập tờ Harper’s Magazine, dịch sát nghĩa thì flash mob là một cuộc huy động chớp nhoáng. Hiểu cách đơn giản, flash mob là hình thức nhảy múa ngẫu hứng do một nhóm các bạn trẻ tụ tập nhau nhảy nhót ở nơi công cộng, khi nhảy xong, họ tự động giải tán. Thời gian đầu, flash mob ngẫu hứng và tự phát nên đã từng bị cho là một trò lạ mắt, vô thưởng vô phạt nhằm góp vui cho mọi người. Tuy nhiên, những người có đầu óc kinh doanh đã “dụng” nó để gây chú ý trong việc tiếp thị một sự kiện hoặc sản phẩm cụ thể.
 Các tình nguyện viên của Youth Day nhảy flash mob. |
Thời điểm mạng xã hội phát triển tại Việt Nam, flash mob bắt đầu nở rộ và nhanh chóng tạo nên cơn sốt trong giới trẻ. Với sự sáng tạo riêng, các bạn trẻ Việt Nam đã “biến tấu” nó thành những phiên bản thú vị: flash mob chào đón thần tượng; kêu gọi bảo vệ môi trường; tuyên truyền hiến máu nhân đạo... Không ít lần, trào lưu flash mob đã lập kỉ lục tại Việt Nam về số người nhảy tập thể. Sự kiện Youth Day – tuyên truyền hiến máu nhân đạo diễn ra hàng năm có lẽ là một trong những sự kiện gây nhiều chú ý nhất nhờ áp dụng flash mob. Nếu như năm 2010, sự kiện này thu hút 1.000 sinh viên nhảy dưới mưa và hát những ca khúc sôi động thì năm 2011, 2.000 sinh viên lại “đội nắng” nhảy flash mob, chỉ trong buổi sáng, chương trình này đã thu hút 3.000 bạn trẻ tham gia hiến máu.
Vì sao flash mob lan tỏa nhanh như vậy? Rất đơn giản, đó chính là khả năng lôi kéo đám đông và tính ngẫu hứng của hình thức tụ tập này. Thường bắt đầu từ một nhóm nhỏ, nhưng chỉ sau một vài động tác, nhiều người xung quanh sẽ nhanh chóng bị cuốn hút vào điệu nhảy. Chẳng cần bạn phải là một vũ công chuyên nghiệp hay phải có vũ đạo thật chuẩn, bạn hoàn toàn có thể “vào cuộc”, miễn sao thật hết mình, thật cuồng nhiệt.
Cách nghĩ khác cho việc tổ chức lễ hội
Có thể nói, flash mob ngày càng phổ biến tại Việt Nam nhưng vẫn chỉ dừng lại ở mức độ quảng bá cho những sự kiện văn hóa nhỏ, chưa thực sự tạo nên sự kết nối cộng đồng rộng lớn như khả năng “lây lan” vốn có của nó. Ở nhiều nước trên thế giới, flash mob thực hiện rất tốt công việc tiếp thị cho các lễ hội. Việt Nam cũng có nhiều lễ hội nhưng tiềm năng thu hút du khách quốc tế chưa thực sự phát huy. Thực tế, lễ hội chưa được nhiều người Việt hiểu theo đúng nghĩa. Hình thức tổ chức vẫn “dập khuôn” theo cách tập trung vào một sân khấu lớn hoặc một tập thể nghệ sĩ, khán giả chỉ đóng vai trò nghe và xem. Trong khi đó, tinh thần “hội” là phải nghĩ về cộng đồng bằng sự tham gia trực tiếp, bằng xúc cảm thật xuất phát từ trái tim. Flash mob có khả năng tạo chất xúc tác để cảm xúc lan truyền nhanh, thúc đẩy cộng đồng hòa vào không khí chung.
Suy cho cùng, tổ chức lễ hội chính là một hình thức “marketing văn hóa”. Có thể thuật ngữ này chưa xuôi tai lắm vì văn hóa nghệ thuật thuộc phạm trù tinh thần nên sẽ còn tồn tại nhiều vấn đề tế nhị xung quanh việc kinh doanh này. Nếu chỉ thấy trào lưu flash mob ở chiều hướng kỳ thị bởi yếu tố “ngoại nhập” thì có lẽ ta nên thay đổi cách nhìn. Áp dụng flash mob một cách sáng tạo, đúng định hướng, liều lượng sẽ góp phần tổ chức một lễ hội thành công.
Diên Vĩ