4 thập kỷ đi qua với nhiều thành tựu đáng tự hào là nền tảng và động lực cho đội ngũ các nhà khoa học, y bác sĩ Bệnh viện Tai mũi họng (TMH) Trung ương phát triển bệnh viện trên chặng đường mới. Rất nhiều cơ hội đang mở ra nhưng cũng không ít thử thách để tiếp tục xây dựng một bệnh viện hàng đầu về TMH của cả nước và dần khẳng định một vị trí trong khu vực. Nhân dịp kỷ niệm 40 năm ngày thành lập Bệnh viện TMH Trung ương, phóng viên (PV) báo Sức khỏe & Đời sống đã có cuộc phỏng vấn TS. Võ Thanh Quang - Giám đốc bệnh viện.
PV: Thưa ông, sau 40 năm hình thành và phát triển, Bệnh viện TMH Trung ương đang khẳng định vai trò đầu ngành của mình như thế nào để đáp ứng được nhu cầu khám, chữa bệnh ngày càng cao của người dân?
TS. Võ Thanh Quang: Với những nỗ lực của nhiều thế hệ các nhà khoa học, y bác sĩ, sự đầu tư quan tâm của Bộ Y tế suốt 40 năm qua, Bệnh viện TMH Trung ương đã trở thành nơi điều trị có chất lượng và uy tín hàng đầu cả nước về các bệnh lý TMH và đầu mặt cổ. Những năm gần đây, lượng bệnh nhân nội - ngoại trú luôn ở mức vài chục nghìn người và không ngừng gia tăng hằng năm. Để có thể đáp ứng được nhu cầu khám chữa bệnh ngày càng cao của nhân dân, bệnh viện chúng tôi có một lực lượng đông đảo các nhà khoa học, các bác sĩ được đào tạo nội trú, chuyên khoa cấp I, cấp II... giỏi về chuyên môn, có trình độ ngoại ngữ và hết lòng phục vụ người bệnh. Không chỉ được đào tạo trong nước, hằng năm bệnh viện liên tục cử các bác sĩ đi học tại các bệnh viện và các trung tâm TMH uy tín trên thế giới như Mỹ, Pháp, Úc... Cùng với bộ môn TMH của Trường đại học Y Hà Nội, bệnh viện chúng tôi là trung tâm đào tạo lớn nhất của ngành, là nơi học tập của sinh viên và đào tạo các bác sĩ chuyên khoa đại học, sau đại học cho toàn bộ các tỉnh phía Bắc và một số tỉnh phía Nam. Đồng thời luôn có hoạt động chỉ đạo tuyến cho các bệnh viện tuyến dưới.
Trong xu thế phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, ứng dụng và phát triển những tiến bộ y học là một trong những ưu tiên hàng đầu của bệnh viện. Chính nhờ những phương tiện chẩn đoán tiên tiến và các phương pháp điều trị hiện đại mà nhiều bệnh lý phức tạp, nguy hiểm được phát hiện sớm và điều trị hiệu quả. Người bệnh được thụ hưởng các kỹ thuật tiên tiến nhất của thế giới nhưng với chi phí rẻ hơn nhiều lần, đặc biệt là về phẫu thuật nội soi, vi phẫu, tạo hình...
Không chỉ chú trọng về chuyên môn, y đức là yêu cầu quan trọng đối với mỗi cán bộ nhân viên trong bệnh viện. Đây là một tiêu chuẩn không dễ đạt được với tất cả mọi người trong điều kiện sống và làm việc còn nhiều khó khăn, song với mục tiêu "người bệnh là trung tâm" chúng tôi luôn cố gắng mang lại sự hài lòng cho người bệnh trong khả năng của mình.
PV: Ra đời trong những năm tháng đầy gian khó của đất nước, Bệnh viện TMH Trung ương đã trải qua những giai đoạn phát triển nào để có được ngày hôm nay, thưa ông?
TS. Võ Thanh Quang: Người đặt nền móng cho sự ra đời và phát triển của Bệnh viện TMH Trung ương ngày hôm nay chính là GS. Trần Hữu Tước. Đầu năm 1953, được phép của Bộ Y tế, bệnh khoa TMH trực thuộc Bộ đã được thành lập ở An toàn khu Việt Bắc, dưới sự lãnh đạo của BS. Trần Hữu Tước. Gần 30 cán bộ và nhân viên của bệnh khoa TMH, đơn vị trực thuộc Bộ Y tế đầu tiên ấy sau này vẫn là những người tiếp tục cuộc hành trình lịch sử tiến về Hà Nội, tiếp quản Khoa TMH Bệnh viện Bạch Mai vào tháng 10/1954.
Sau 15 năm về Hà Nội, ngày 14/7/1969, Bộ Y tế quyết định thành lập Viện TMH dưới sự quản lý trực tiếp của Bộ từ Khoa TMH của Bệnh viện Bạch Mai. Sự ra đời của Viện TMH không những đáp ứng kịp thời nhu cầu khám chữa bệnh của nhân dân mà còn khẳng định bước phát triển lớn mạnh của ngành TMH giữa lúc cuộc chiến đấu của miền Bắc chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ ngày càng ác liệt. Trong suốt thời kỳ 1969-1975, với quy mô nhỏ, trang thiết bị còn thiếu thốn nghèo nàn, lực lượng cán bộ mỏng nhưng Viện TMH đã đảm đương tốt vai trò của một viện đầu ngành, vừa đảm bảo công tác khám chữa bệnh cho nhân dân, vừa đảm bảo phục vụ chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu. Mỗi năm viện tiếp nhận khoảng chục nghìn bệnh nhân đến khám, hàng nghìn bệnh nhân điều trị nội trú và 500 ca phẫu thuật dưới hầm tránh bom.
Từ khi đất nước thống nhất, hoạt động chuyên môn của viện ngày càng phát triển không ngừng về mọi mặt. Viện không chỉ giúp các bệnh viện miền Bắc phát triển chuyên ngành TMH mà còn giúp các bệnh viện phía Nam xây dựng chuyên khoa này. Số lượng bệnh nhân không ngừng tăng qua các năm cùng với nhiều kỹ thuật điều trị mới được ứng dụng. Bước vào thời kỳ đổi mới, viện gặp không ít khó khăn song đây cũng bắt đầu thời kỳ mở ra nhiều cơ hội hợp tác quốc tế rộng rãi, trở thành thành viên của nhiều hiệp hội TMH trên thế giới. Năm 2003, Viện TMH Trung ương được đổi tên thành Bệnh viện TMH Trung ương, đây cũng là giai đoạn bệnh viện phát triển sôi nổi trên tất cả các mặt, chất lượng khám chữa bệnh ngày càng được nâng cao, ứng dụng nhiều kỹ thuật khoa học tiên tiến, dần khẳng định tiếng nói của chuyên ngành TMH Việt Nam với bạn bè quốc tế, đời sống của cán bộ nhân viên không ngừng được cải thiện.
Kế thừa những thành quả của 40 năm đã qua, chúng tôi luôn biết ơn và trân trọng những đóng góp to lớn của nhiều thế hệ cán bộ của bệnh viện, đặc biệt là những người đặt nền móng đầu tiên cho sự ra đời và phát triển bệnh viện như các GS. Trần Hữu Tước, Võ Tấn...
 Vi phẫu thanh quản tại Bệnh viện Tai mũi họng Trung ương. |
PV: Trong xu thế hội nhập quốc tế mạnh mẽ, Bệnh viện TMH Trung ương đã nắm bắt những cơ hội phát triển này như thế nào để có thể khẳng định vị trí trong khu vực?
TS. Võ Thanh Quang: Ngay từ ngày mới thành lập, GS. Trần Hữu Tước đã rất chú trọng đến hợp tác quốc tế. Qua quá trình phát triển, chuyên ngành TMH nước ta đã trở thành thành viên của nhiều hiệp hội TMH ở khu vực và trên thế giới, trong đó sự tham gia của Bệnh viện TMH là rất lớn. Quá trình hội nhập quốc tế trong y học ngày nay diễn ra mạnh mẽ, lĩnh vực TMH cũng không nằm ngoài xu thế đó. Khi tham gia vào quá trình này, rất nhiều cơ hội mở ra như được tiếp cận nhiều hơn với trình độ của các nước tiên tiến, đặc biệt là các kỹ thuật cao trong điều trị, sự hợp tác đào tạo, bạn bè quốc tế cũng biết đến bệnh viện và lĩnh vực TMH của Việt Nam nhiều hơn... Nhưng quá trình này cũng tạo ra những áp lực, bởi muốn hội nhập tốt chúng ta phải có được nguồn lực tốt về con người, đó là trình độ chuyên môn, khả năng ngoại ngữ và cả những đầu tư về trang thiết bị... Các kỹ thuật mới ra đời ngày một nhiều, trong điều kiện của mình, chúng tôi chưa thể lĩnh hội được tất cả mà cần biết lựa chọn các kỹ thuật mới điều trị được nhiều người bệnh nhất và cố gắng giảm chi phí nhiều lần so với các nước phát triển.
Bên cạnh những mối quan hệ truyền thống, bệnh viện chúng tôi tích cực tìm kiếm những đối tác mới, tham gia và tổ chức các hội nghị khoa học mang tính quốc tế. Nhiều công trình nghiên cứu của bệnh viện được đồng nghiệp các nước đánh giá cao và trở thành kinh nghiệm quý đóng góp cho lĩnh vực TMH quốc tế. Trên những nền tảng quan trọng mà bệnh viện đang có được chúng tôi mong rằng sẽ được đầu tư hơn nữa để có thể phát triển thành một bệnh viện có tầm vóc trong khu vực.
PV: Với mục tiêu mang lại sự thụ hưởng công bằng các dịch vụ y tế cho người dân giữa các vùng miền, Bộ Y tế đã thực hiện Đề án 1816, Bệnh viện TMH Trung ương đã làm gì để thực hiện đề án này?
TS. Võ Thanh Quang: Ngay khi Bộ Y tế có chủ trương thực hiện Đề án 1816, Bệnh viện TMH Trung ương đã quán triệt, phổ biến tuyên truyền ý nghĩa của đề án đến toàn thể cán bộ nhân viên trong bệnh viện. Tháng 8/2008, để thực hiện đề án, bệnh viện đã tiến hành khảo sát tình hình hoạt động chuyên khoa TMH ở Tuyên Quang, Hà Giang, Ninh Bình, Bệnh viện đa khoa khu vực Bãi Cháy, Quảng Ninh, xác định nhu cầu của từng tuyến qua đó lập kế hoạch thực hiện đề án, ký kết hợp đồng trách nhiệm với từng bệnh viện.
Ngày 15/9/2008, lễ ra quân đầu tiên thực hiện đề án bắt đầu cho Bệnh viện đa khoa Tuyên Quang và tiếp tục cử cán bộ luân chuyển cho các bệnh viện ở Hà Giang, Ninh Bình, Quảng Ninh. Cho đến nay đã có 25 cán bộ đã và đang thực hiện nhiệm vụ tại 4 bệnh viện, gần 20.000 bệnh nhân được các cán bộ này trực tiếp khám và điều trị, trong đó số ca phẫu thuật là 557 ca. Nhiều kỹ thuật cao được chuyển giao cho tuyến dưới. Sơ kết một năm thực hiện đề án ở Bệnh viện đa khoa tỉnh Tuyên Quang, toàn bộ cán bộ đi luân chuyển tại đây đã hoàn thành tốt và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đã chuẩn hóa và chuyển giao được nhiều kỹ thuật chuyên ngành TMH cho bệnh viện, góp phần làm thay đổi hiệu quả khám và điều trị về TMH tại bệnh viện này. Trên cơ sở rút kinh nghiệm qua mỗi chuyến công tác của các các bộ, bệnh viện chúng tôi sẽ tiếp tục thực hiện đề án hiệu quả hơn nữa, thực hiện tốt nhất mục tiêu của đề án.
PV: Xin cảm ơn ông!
Lê Hảo (thực hiện)