Thông tin từ Bệnh viện Đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội (cơ sở Linh Đàm) tối 20/8 cho biết, Khoa Chấn thương chỉnh hình và Y học thể thao, vừa tiếp nhận và điều trị cho bệnh nhi Đ.H.A. (14 tuổi), bị chấn thương vai phải sau tai nạn xe đạp điện.
Sau tai nạn, trẻ đau nhiều, sưng nề, biến dạng vùng vai và gần như không thể vận động cánh tay phải. Kết quả Xquang cho thấy gãy đầu trên xương cánh tay phải di lệch nhiều.
Qua khai thác thông tin, người nhà cho biết, trước khi chuyển đến Bệnh viện Đại học Y Dược, bệnh nhi đã được thăm khám tại một cơ sở y tế khác và được tư vấn phẫu thuật mổ mở với đường rạch da dài. Điều khiến gia đình đặc biệt lo lắng là bệnh nhi mới 14 tuổi, vẫn đang trong giai đoạn phát triển.
Các bác sĩ thực hiện ca can thiệp. Ảnh: BVCC
Ngoài vấn đề thẩm mỹ do sẹo mổ, gia đình cũng mong muốn lựa chọn phương pháp điều trị hạn chế tối đa tổn thương mô mềm và ảnh hưởng đến quá trình phát triển của xương.
Trực tiếp thăm khám và điều trị cho bệnh nhi, TS.BS Nguyễn Huy Phương - Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình và Y học thể thao cho biết, điều trị gãy xương ở trẻ em và trẻ vị thành niên có những đặc điểm khác với người trưởng thành.
Ở độ tuổi này, hệ xương vẫn đang phát triển, sụn tăng trưởng ở đầu các xương dài có vai trò rất quan trọng. Vì vậy, mục tiêu điều trị không chỉ đơn thuần là đưa ổ gãy về vị trí phù hợp và tạo độ vững mà còn cần hạn chế tối đa tổn thương mô mềm, màng xương, hệ thống mạch máu nuôi xương và tránh những can thiệp không cần thiết vào vùng sụn tăng trưởng.
Sau khi đánh giá mức độ di lệch và đặc điểm đường gãy, ê-kíp quyết định nắn chỉnh kín và kết hợp xương bằng đinh nội tủy đàn hồi (ESIN - Elastic Stable Intramedullary Nailing), cụ thể là đinh Metaizeau, dưới sự hỗ trợ của hệ thống X-quang tăng sáng C-arm.
Thay vì mở trực tiếp ổ gãy, các bác sĩ tạo hai đường rạch da nhỏ khoảng 5mm ở vùng đầu dưới xương cánh tay. Hai đinh đàn hồi được đưa vào trong ống tủy. Dưới sự kiểm soát liên tục của C-arm, bác sĩ nắn chỉnh ổ gãy, phục hồi trục xương và đưa đinh lên vùng đầu trên xương cánh tay để duy trì kết quả nắn chỉnh.
Ca phẫu thuật kéo dài khoảng 60 phút. Phim X-quang sau mổ cho thấy ổ gãy được nắn chỉnh tốt, trục xương được phục hồi và hai đinh nội tủy duy trì ổ gãy ở vị trí phù hợp.
"Chúng tôi không phải mở và bóc tách trực tiếp ổ gãy, nhờ đó có thể hạn chế tổn thương mô mềm, bảo tồn màng xương và nguồn cấp máu quanh ổ gãy - những yếu tố quan trọng đối với quá trình liền xương ở trẻ. Quá trình đặt đinh được kiểm soát dưới C-arm nhằm hạn chế ảnh hưởng đến vùng sụn tăng trưởng", bác sĩ Phương giải thích.
Sau phẫu thuật, bệnh nhi diễn biến thuận lợi, đau giảm và được hướng dẫn tập vận động phù hợp. Đến ngày thứ 3, trẻ đã có thể chủ động vận động cánh tay phải. Hai vai cân đối, hai vết mổ nhỏ tiến triển tốt.
Theo các bác sĩ, kết quả vận động sớm là tín hiệu thuận lợi, tuy nhiên bệnh nhi vẫn cần được theo dõi định kỳ bằng thăm khám và X-quang để đánh giá quá trình liền xương, duy trì kết quả nắn chỉnh cũng như sự phát triển của đầu trên xương cánh tay.
Các bác sĩ lưu ý, không phải mọi trường hợp gãy đầu trên xương cánh tay ở trẻ đều cần phẫu thuật và cũng không phải trường hợp nào cũng phù hợp với đóng đinh nội tủy đàn hồi.
Lựa chọn phương pháp điều trị phụ thuộc vào tuổi của trẻ, mức độ di lệch, hình thái đường gãy, tình trạng sụn tăng trưởng, tổn thương phần mềm và khả năng nắn chỉnh ổ gãy. Với những trường hợp có chỉ định phù hợp, nắn chỉnh kín kết hợp cố định ít xâm lấn có ưu điểm hạn chế bóc tách mô mềm, bảo tồn môi trường sinh học quanh ổ gãy, giảm kích thước sẹo mổ và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình phục hồi.
Các bác sĩ trò chuyện với bệnh nhân trong quá trình thăm khám lại. Ảnh: BVCC
Từ trường hợp trên, các bác sĩ cũng khuyến cáo phụ huynh cần đặc biệt chú ý đến an toàn khi trẻ sử dụng xe đạp điện. Trẻ cần được trang bị kỹ năng điều khiển phương tiện, đội mũ bảo hiểm và tuân thủ các quy định về an toàn giao thông.
Khi trẻ bị tai nạn và có biểu hiện đau nhiều, sưng, biến dạng hoặc mất khả năng vận động tay chân, phụ huynh không nên tự nắn chỉnh. Chi bị thương cần được cố định tạm thời và trẻ nên được đưa sớm đến cơ sở y tế có chuyên khoa chấn thương chỉnh hình để được đánh giá và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
