Theo quy định tại khoản 3, Điều 10 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35m trên ô tô, người lái xe phải sử dụng và hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em. Đồng thời, trẻ không được ngồi cùng hàng ghế với người lái xe.
Quy định này bắt đầu được áp dụng từ ngày 1/7. Nếu không tuân thủ, người điều khiển ô tô sẽ bị phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng, theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP.
Những ngày gần đây, nhu cầu tìm mua ghế an toàn cho trẻ tăng lên khi thời điểm áp dụng quy định mới đang đến gần. Trên các nền tảng mua sắm trực tuyến, nhiều loại ghế trẻ em ô tô được rao bán với mức giá từ vài trăm nghìn đồng đến vài triệu đồng, đi kèm quảng cáo như "gấp gọn", "dùng cho nhiều độ tuổi", "bảo vệ an toàn tuyệt đối".
Ở mức giá hơn 100.000 đồng, người tiêu dùng có thể dễ dàng tìm thấy các loại đai giữ trẻ, dây đai hỗ trợ hoặc đệm ngồi đơn giản.
Thị trường ghế trẻ em ô tô sôi động trước thời điểm quy định mới về an toàn cho trẻ khi đi xe có hiệu lực, nhiều sản phẩm ghi nhận lượng mua tăng cao. Ảnh chụp màn hình.
Trong khi đó, các dòng ghế trẻ em chuyên dụng có giá phổ biến từ vài trăm nghìn đồng đến vài triệu đồng. Những mẫu cao cấp hơn, giá khoảng 5-7 triệu đồng, thường được trang bị nhiều tính năng như khả năng điều chỉnh độ nghiêng, xoay 360 độ, hệ thống đai giữ nhiều điểm, lớp đệm bảo vệ dày hơn hoặc sử dụng vật liệu cao cấp.
Sự đa dạng về sản phẩm giúp phụ huynh có thêm nhiều lựa chọn, nhưng cũng khiến không ít người gặp khó khăn khi tìm hiểu thông tin. Nhiều mẫu ghế có hình thức tương tự nhau nhưng khác biệt về chất lượng, khả năng bảo vệ và tiêu chuẩn kỹ thuật.
Quy định về thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô
Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT, thiết bị an toàn cho trẻ em là thiết bị có khả năng bảo đảm an toàn cho trẻ em ở tư thế ngồi hoặc nằm trên xe ô tô, được thiết kế để giảm nguy cơ chấn thương cho người dùng trong trường hợp xảy ra va chạm hoặc xe ô tô giảm tốc độ đột ngột bằng cách hạn chế sự di chuyển của cơ thể trẻ em.
Thiết bị an toàn cho trẻ em bao gồm: Hệ thống ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) và Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System).
Hệ thống ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) là tổ hợp các bộ phận bao gồm ghế, dây đai, khóa an toàn, thiết bị điều chỉnh và các phụ kiện khác như nôi, tấm chắn va chạm; có khả năng lắp đặt chắc chắn lên xe ô tô.
Hệ thống ghế trẻ em CRS được chia thành 5 nhóm theo cân nặng của trẻ em:
- Nhóm 0 dành cho trẻ em có cân nặng dưới 10 kg;
- Nhóm 0+ dành cho trẻ em có cân nặng dưới 13 kg;
- Nhóm I dành cho trẻ em có cân nặng từ 9 kg đến 18 kg;
- Nhóm II dành cho trẻ em có cân nặng từ 15 kg đến 25 kg;
- Nhóm III dành cho trẻ em có cân nặng từ 22 kg đến 36 kg;
Hệ thống ghế trẻ em CRS phân thành 4 loại:
- Loại phổ thông (Universal), lắp ở hầu hết các vị trí ghế ngồi trên xe.
- Loại hạn chế (Restricted), lắp ở các vị trí ghế ngồi dành cho loại phương tiện cụ thể được nhà sản xuất ghế hoặc nhà sản xuất xe quy định.
- Loại bán phổ thông (Semi-universal).
- Loại dành cho xe đặc biệt (Specific vehicle) dùng trong các trường hợp: Dành cho các xe đặc biệt; Dành cho các xe được lắp sẵn Hệ thống ghế trẻ em CRS.
Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System) gồm:
- Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX toàn diện (Integral Universal ISOFIX Child Restraint Systems - i-Size) là một loại Hệ thống ghế trẻ em phù hợp để sử dụng ở mọi vị trí ghế ngồi i-Size của xe ô tô.
- Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX "dành cho xe đặc biệt" (Integral "Specific vehicle ISOFIX" Child Restraint Systems) là loại Hệ thống ghế cho trẻ em được sử dụng cho loại xe đặc biệt.
Các mẫu ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô có nhiều kiểu dáng, tính năng và mức giá khác nhau.
Quy định về kỹ thuật thiết bị an toàn cho trẻ em
Quy định chung đối với thiết bị an toàn cho trẻ em
- Thiết bị an toàn cho trẻ em phải phù hợp để lắp đặt lên xe ô tô.
- Không có cạnh sắc hoặc phần nhô gây hư hại quần áo người ngồi trong xe ô tô, hư hại vỏ bọc ghế xe ô tô.
- Các bộ phận cứng của thiết bị an toàn cho trẻ em không lộ các cạnh sắc làm mòn dây đai tại các vị trí tiếp xúc với dây đai.
- Không thể tháo các bộ phận của thiết bị an toàn cho trẻ em hoặc không thể tháo nếu không sử dụng các dụng cụ chuyên dụng. Bất kỳ thành phần nào có thiết kế để tháo rời được nhằm bảo dưỡng hoặc điều chỉnh phải đảm bảo tránh nguy cơ lắp đặt sai và sử dụng không đúng cách.
Quy định về nhãn cảnh báo an toàn đối với Hệ thống ghế trẻ em CRS.
Quy định về nhãn cảnh báo an toàn đối với Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS.
Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với khóa và dây đai của thiết bị an toàn cho trẻ em
- Khóa phải được thiết kế để ngăn chặn mọi nguy cơ thao tác không đúng cách. Tại mọi vị trí khóa tiếp xúc với trẻ em, chiều rộng không được nhỏ hơn chiều rộng tối thiểu của dây đai như quy định trong điểm (*) dưới đây.
- Khóa sẽ luôn đóng ở mọi vị trí ngay cả khi dây đai không căng. Khóa phải dễ thao tác. Khóa phải được mở bằng cách nhấn nút mở khóa hoặc sử dụng thiết bị tương tự.
- Khi chiếu lên mặt phẳng vuông góc với hướng chuyển động ban đầu của nút:
+ Đối với nút mở khóa kín, diện tích bề mặt nút nhấn không nhỏ hơn 4,5cm2 với chiều rộng không nhỏ hơn trên 15 mm.
+ Đối với nút mở khóa hở, diện tích không nhỏ hơn 2,5cm2 và chiều rộng không nhỏ hơn 10mm.
+ Chiều rộng là chiều nhỏ hơn trong hai kích thước tạo thành diện tích nút nhấn và vuông góc với hướng chuyển động của nút mở khóa.
- Khu vực nút nhấn mở khóa phải có màu đỏ. Mọi bộ phận khác trên khóa không được sử dụng màu này.
- Chiều rộng tối thiểu của dây đai thiết bị an toàn cho trẻ em tại điểm tiếp xúc với trẻ em là 25mm. (*)
