19h ngày 10/8, Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Long tiếp nhận sản phụ Nguyễn Thị Ánh Hồng (31 tuổi), mang thai khoảng 34 tuần, lần mang thai thứ 7.
Sản phụ có tiền sử 2 lần mổ lấy thai, lần gần nhất cách thời điểm nhập viện khoảng 12 tháng.
Trước đó, sản phụ đột ngột ngất tại nhà và được người thân đưa đến bệnh viện. Khi vào Khoa Cấp cứu, người bệnh vật vã, da xanh, niêm nhạt, mạch và huyết áp không đo được. Ngay tại giường cấp cứu, siêu âm ghi nhận tim thai chậm, khoảng 70-90 lần/phút, đồng thời có nhiều dịch trong ổ bụng.

Sản phụ Nguyễn Thị Ánh Hồng (thứ 3 từ phải sang) cùng niềm vui với thầy thuốc BVĐK Vĩnh Long. Ảnh: BVCC.
Trước tình trạng nguy kịch của cả mẹ và thai nhi, các bác sĩ nhận định người bệnh có khả năng vỡ tử cung gây xuất huyết trong ổ bụng, sốc mất máu kèm suy thai cấp. Bệnh viện lập tức kích hoạt báo động đỏ, huy động đồng thời các ê kíp: Cấp cứu, Sản, Gây mê hồi sức, Nhi, Ngoại Tổng quát và Đơn vị Truyền máu - Huyết học. Dưới sự chỉ đạo của ThS.BSCKII. Nguyễn Ngọc Tuyền, Phó Giám đốc BVĐK Vĩnh Long, nhiều ê kíp được triển khai song song, không để gián đoạn bất kỳ khâu nào.
Các bác sĩ vừa hồi sức, chuẩn bị máu, vừa chuẩn bị phẫu thuật. Khoảng 15 phút sau khi tiếp nhận, sản phụ được chuyển thẳng vào phòng mổ cấp cứu. Khi mở ổ bụng, ê kíp phẫu thuật phát hiện tử cung bị vỡ khoảng 3cm tại vị trí sẹo mổ cũ.
Trong ổ bụng có nhiều máu và máu cục, lượng máu mất ước tính khoảng 1.500ml. Ê kíp Khoa Sản do BSCKI Trần Thị Hằng thực hiện nhanh chóng lấy thai, kiểm soát vị trí chảy máu và khâu phục hồi tử cung. Các bác sĩ đồng thời tiến hành thắt động mạch tử cung, phối hợp truyền máu và hồi sức tích cực.
Nhờ xử trí kịp thời, nguồn chảy máu được kiểm soát, tử cung của sản phụ được bảo tồn, thay vì phải cắt bỏ trong tình huống cấp cứu mất máu nặng. Trong khi các bác sĩ kiểm soát tình trạng xuất huyết cho người mẹ, ê kíp Nhi cũng đồng thời chuẩn bị hồi sức cho trẻ sơ sinh. Bé trai nặng 2.700 g được lấy ra lúc 19h15 trong tình trạng suy nặng, chỉ số Apgar lần lượt 3, 5 và 7 điểm ở phút thứ 1, 5 và 10.
Trẻ được hồi sức ngay tại phòng mổ trước khi tiếp tục được theo dõi, điều trị. Đến ngày hậu phẫu thứ ba, người mẹ có sinh hiệu ổn định, vết mổ khô, tử cung co hồi tốt, không ghi nhận chảy máu tiếp diễn. Em bé hồng hào, bú tốt.
Tiền sử mổ lấy thai cần được theo dõi chặt chẽ
Vỡ tử cung là biến chứng sản khoa nguy hiểm, có thể gây xuất huyết nội ồ ạt và đe dọa tính mạng cả mẹ lẫn thai trong thời gian ngắn. Nguy cơ đặc biệt đáng lưu ý ở những thai phụ có sẹo mổ cũ trên tử cung.
Trường hợp sản phụ Hồng có 2 yếu tố đáng chú ý là đã từng mổ lấy thai 2 lần và lần mang thai này xảy ra khi lần mổ trước mới khoảng 12 tháng.
Khi tử cung bị vỡ, máu có thể chảy nhanh vào ổ bụng trong khi thai nhi đồng thời đối mặt với tình trạng thiếu oxy cấp. Theo các bác sĩ, kết quả của ca cấp cứu phụ thuộc rất lớn vào khả năng nhận diện sớm tình trạng nguy hiểm, tổ chức hồi sức và phẫu thuật trong thời gian ngắn. Việc huy động đồng thời nhiều chuyên khoa giúp xử trí song song các vấn đề của cả mẹ và trẻ thay vì chờ hoàn tất từng khâu.
Qua trường hợp này, các bác sĩ khuyến cáo phụ nữ mang thai cần khám thai định kỳ và thông báo đầy đủ tiền sử sản khoa, đặc biệt là số lần mổ lấy thai trước đó. Những thai phụ có sẹo mổ cũ cần được bác sĩ sản khoa theo dõi sát để đánh giá nguy cơ và lựa chọn thời điểm, phương pháp sinh phù hợp.
Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau bụng dữ dội hoặc liên tục, ra máu âm đạo, choáng, ngất, thai máy giảm hoặc mất, thai phụ cần đến cơ sở y tế ngay. Việc trì hoãn hoặc tự theo dõi tại nhà có thể bỏ lỡ thời gian xử trí quan trọng đối với những cấp cứu sản khoa như vỡ tử cung.