Duy trì chế độ ăn uống, nghỉ ngơi hợp lý và nhận biết sớm dấu hiệu bất thường giúp hạn chế nguy cơ tái diễn.
Run tay chân khi đói hoặc mệt là tình trạng khá phổ biến, có thể xuất hiện sau khi bỏ bữa, nhịn ăn kéo dài, lao động nặng hoặc tập luyện cường độ cao. Tuy nhiên, nếu triệu chứng đi kèm vã mồ hôi, tim đập nhanh, chóng mặt, bủn rủn, người bệnh cần đặc biệt lưu ý nguy cơ hạ đường huyết.
Việc chủ động phòng ngừa, nhận biết dấu hiệu cảnh báo và xử trí đúng cách không chỉ giúp cải thiện tình trạng sức khỏe mà còn hạn chế nguy cơ xảy ra những biến chứng nghiêm trọng.
Nhận biết dấu hiệu run tay chân do hạ đường huyết
Hạ đường huyết xảy ra khi lượng glucose trong máu giảm xuống thấp, khiến cơ thể không được cung cấp đủ năng lượng để duy trì hoạt động bình thường. Khi đó, cơ thể kích hoạt cơ chế bù trừ, giải phóng adrenaline, gây ra những biểu hiện như run tay chân, tim đập nhanh, hồi hộp và vã mồ hôi.
Các dấu hiệu thường gặp khi hạ đường huyết bao gồm:
- Cảm giác đói cồn cào, xuất hiện đột ngột.
- Tay chân run rẩy, bủn rủn hoặc yếu sức.
- Vã mồ hôi, da tái, tim đập nhanh.
- Chóng mặt, đau đầu, mệt mỏi.
- Khó tập trung, cảm giác bồn chồn hoặc hồi hộp.
Nếu hạ đường huyết tiến triển nặng, người bệnh có thể lú lẫn, co giật hoặc mất ý thức. Đây là tình trạng nguy hiểm cần được cấp cứu kịp thời.
Lưu ý: Nếu run tay chân đi kèm đau ngực, khó thở nghiêm trọng, ngất xỉu, lú lẫn hoặc yếu liệt đột ngột, cần gọi cấp cứu 115. Không cho người đang co giật, bất tỉnh hoặc không thể nuốt an toàn ăn uống qua đường miệng vì nguy cơ sặc.
Cách xử trí khi bị run tay chân lúc đói hoặc mệt
- Bổ sung carbohydrate khi nghi ngờ hạ đường huyết
Nếu người bệnh tỉnh táo, có thể nuốt an toàn và nghi ngờ hạ đường huyết, nên bổ sung khoảng 15g carbohydrate hấp thu nhanh, chẳng hạn viên glucose hoặc nước trái cây có đường.
Nếu có máy đo đường huyết, nên kiểm tra chỉ số và đo lại sau 15 phút. Nếu đường huyết vẫn dưới 3,9 mmol/L hoặc triệu chứng chưa cải thiện, tiếp tục bổ sung 15g carbohydrate hấp thu nhanh và đánh giá lại sau 15 phút.

Bác sĩ kiểm tra đường huyết, xem xét các thuốc đang sử dụng và chỉ định những xét nghiệm cần thiết dựa trên triệu chứng thực tế. Ảnh TM
Đối với người mắc đái tháo đường, cần đặc biệt chú ý những cơn run tay chân xuất hiện khi đói hoặc sau vận động. Không nên tự ý giảm liều insulin, bỏ thuốc hay thay đổi phác đồ điều trị mà cần trao đổi với bác sĩ.
- Nghỉ ngơi khi cơ thể mệt mỏi
Nếu run tay chân xuất hiện sau khi thiếu ngủ, căng thẳng hoặc vận động quá sức, người bệnh nên tạm dừng hoạt động, nghỉ ngơi ở nơi an toàn và bổ sung nước phù hợp.
Nếu trước đó đã bỏ bữa, cần chú ý ăn uống đầy đủ. Tuy nhiên, khi nghi ngờ hạ đường huyết, không nên chỉ nghỉ ngơi mà cần bổ sung carbohydrate hấp thu nhanh theo hướng dẫn.
- Theo dõi và xác định nguyên nhân
Nếu tình trạng run tay chân không thuyên giảm sau khi nghỉ ngơi hoặc ăn uống, thường xuyên tái phát hay đi kèm chóng mặt, vã mồ hôi, tim đập nhanh và mệt mỏi bất thường, người bệnh nên đi khám để được đánh giá nguyên nhân.
Bác sĩ có thể cân nhắc kiểm tra đường huyết, xem xét các thuốc đang sử dụng và chỉ định những xét nghiệm cần thiết dựa trên triệu chứng thực tế. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp hạn chế nguy cơ tái diễn và tránh bỏ sót những vấn đề sức khỏe cần điều trị.
Làm gì để phòng ngừa run tay chân khi đói hoặc mệt?
Để giảm nguy cơ xuất hiện triệu chứng, mỗi người nên duy trì chế độ sinh hoạt khoa học, chú ý đến những yếu tố có thể khiến cơ thể mệt mỏi hoặc hạ đường huyết.
- Ăn uống đúng giờ: Hạn chế bỏ bữa, nhịn ăn kéo dài; bảo đảm khẩu phần có đủ carbohydrate, protein, chất béo và các chất dinh dưỡng cần thiết.
- Nghỉ ngơi hợp lý: Ngủ đủ giấc, tránh làm việc quá sức và duy trì thời gian nghỉ giữa các hoạt động.
- Vận động phù hợp: Điều chỉnh cường độ tập luyện theo thể trạng, chú ý bổ sung dinh dưỡng và nước khi hoạt động kéo dài.
- Hạn chế rượu bia khi đói: Rượu có thể làm tăng nguy cơ hạ đường huyết, đặc biệt khi không ăn uống đầy đủ.
- Tuân thủ điều trị: Người mắc đái tháo đường cần dùng thuốc đúng chỉ định, phối hợp bữa ăn và hoạt động thể lực theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Người bệnh nên đi khám nếu tình trạng run tay chân khi đói hoặc mệt xảy ra thường xuyên, kéo dài dù đã ăn uống và nghỉ ngơi, hoặc đi kèm những biểu hiện bất thường. Đặc biệt, người mắc đái tháo đường có các đợt hạ đường huyết lặp lại cần được bác sĩ đánh giá để xác định nguyên nhân và điều chỉnh phương án điều trị khi cần thiết.
Chủ động duy trì chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý và nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo là cách quan trọng giúp phòng ngừa run tay chân khi đói hoặc mệt, đồng thời bảo vệ sức khỏe lâu dài.
