RSV 'mối đe dọa thầm lặng' với người lớn tuổi, có bệnh nền

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, RSV là một trong những virus hô hấp phổ biến gây bệnh ở người, tấn công các tế bào dọc theo đường hô hấp từ mũi đến phổi, gây ra các bệnh lý từ nhiễm trùng đường hô hấp trên mức độ nhẹ đến nhiễm trùng đường hô hấp dưới nghiêm trọng, có thể đe dọa tính mạng.

RSV có thể gây bệnh ở mọi lứa tuổi và tái nhiễm nhiều lần trong suốt cuộc đời. Thống kê toàn cầu năm 2019 cho thấy, ước tính có khoảng 33 triệu ca nhiễm trùng đường hô hấp dưới cấp tính liên quan đến RSV.

Chia sẻ tại hội thảo khoa học “Tác động của RSV trên người lớn tuổi và người có bệnh lý nền: Từ nhận thức đến quyết định tư vấn chủng ngừa”, PGS.TS.BS Phan Thu Phương - Giám đốc Trung tâm Hô hấp, Bệnh viện Bạch Mai cho biết: “Người lớn tuổi và người có hệ miễn dịch suy giảm có nguy cơ diễn biến nặng cao hơn khi mắc RSV. Đặc biệt, những người có bệnh đồng mắc như hen suyễn, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) hoặc suy tim sung huyết thường ghi nhận kết cục lâm sàng nặng hơn”.

Trong khi đó, PGS.TS.BS Lê Thượng Vũ, Trưởng khoa Hô hấp - Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM, Tổng Thư ký Hội Hô hấp TPHCM nhận định: “Không chỉ gây bệnh đường hô hấp dưới nặng dẫn đến nhập viện, nhiễm RSV còn có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng và kéo dài ở nhóm có yếu tố nguy cơ, như bệnh tim mạch hoặc bệnh hô hấp mạn tính. Đáng chú ý, ở nhóm bệnh nhân COPD, viêm phế quản mạn và khí phế thũng, có tới 80,4% xuất hiện đợt cấp trong thời gian nhập viện do nhiễm RSV”.

Thực tế, theo các chuyên gia, gánh nặng bệnh tật do RSV ở người lớn tuổi hiện vẫn đang bị đánh giá thấp. PGS.TS.BS Dương Thị Hồng - Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương cho biết: “Việc thiếu thông tin về biện pháp phòng ngừa, cùng với nhận thức chưa đầy đủ về mức độ nghiêm trọng của bệnh, khiến nhiều người chưa chủ động bảo vệ bản thân. Do đó, đẩy mạnh các biện pháp dự phòng, trong đó có tiêm vắc xin cho người lớn – đặc biệt là nhóm có bệnh lý nền – là hết sức cần thiết nhằm giảm nguy cơ nhiễm bệnh, giảm tải cho hệ thống y tế và nâng cao chất lượng cuộc sống”.

Ở góc độ lâm sàng, TS.BS Phan Hữu Hên - Trưởng khoa Nội tiết, Bệnh viện Chợ Rẫy nhấn mạnh: “Dự phòng chủ động các bệnh truyền nhiễm, trong đó có tiêm chủng cho người lớn tuổi – đặc biệt người có bệnh nền giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế biến chứng nặng. Hiện nay, nhiều tổ chức y tế trong nước và quốc tế đã khuyến cáo tiêm vắc xin RSV cho người từ 60 tuổi trở lên”.

Để triển khai hiệu quả các biện pháp dự phòng, vai trò của bác sĩ điều trị là yếu tố then chốt. TS.BS Nguyễn Quốc Thái, Phó Viện trưởng Viện Tim mạch, Bệnh viện Bạch Mai cho rằng: “Dự phòng cần được đặt ngang hàng với điều trị, trở thành một cấu phần bắt buộc trong mô hình chăm sóc sức khỏe toàn diện. Bác sĩ không chỉ điều trị mà còn đóng vai trò tư vấn, nâng cao nhận thức và củng cố niềm tin về lợi ích tiêm chủng, qua đó giúp bảo vệ tốt hơn các nhóm dễ tổn thương, đặc biệt là người cao tuổi và người có bệnh nền”.