Robot lần đầu tự lắp ráp công trình trong không gian

Quốc tế
SKĐS - Một robot đã thực hiện thành công việc lắp ráp cấu trúc trong không gian mà không cần bất kỳ sự trợ giúp nào từ phi hành gia.

Hệ thống robot mang tên ASTRA, viết tắt của Hệ thống lắp ráp gương phản xạ căng tự động trong không gian, đã hoạt động trên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp trong khoảng 6 tháng. Thiết bị được gắn trên tàu dịch vụ quỹ đạo Vigoride 7 của công ty Momentus Inc.

Robot lần đầu tự lắp ráp công trình trong không gian - Ảnh 1.

Ảnh minh họa ý tưởng về cách một thiết bị lấy cảm hứng từ NOM4D có thể tự động xây dựng cấu trúc giàn trong không gian. (Ảnh: DARPA)

Nhiệm vụ của ASTRA là lắp ráp một ăng-ten vô tuyến hình tròn có đường kính khoảng 1,4 mét. Để thực hiện công việc, robot sử dụng các vật liệu được đưa lên không gian, gồm những thanh ống làm từ sợi, khớp nối bằng nhôm và lớp bề mặt phản xạ chế tạo từ Kapton – một loại màng polymer bền, thường được sử dụng trong các thiết bị phục vụ hoạt động du hành vũ trụ.

ASTRA được trang bị cánh tay robot có khả năng nhặt từng bộ phận, di chuyển và đặt chúng vào đúng vị trí. Cấu trúc được hình thành theo từng đoạn. Sau khi hoàn thành, mỗi đoạn sẽ được triển khai ra ngoài, tạo thành một hệ thống khung giàn có dạng đường cong bao quanh mô-đun ban đầu.

Hệ thống này do Viện Công nghệ California (Caltech) phát triển với sự hỗ trợ của Cơ quan Các dự án Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến Mỹ (DARPA). Các nhà nghiên cứu mô tả cách thức hoạt động của ASTRA tương tự những bộ đồ chơi lắp ráp mô hình quen thuộc, trong đó nhiều thanh nối được ghép với nhau tại các điểm liên kết để tạo thành một cấu trúc lớn hơn.

Andrew Detor, người quản lý chương trình Thiết kế Vật liệu và Khối lượng Hiệu quả Cao (NOM4D) tại DARPA, cho biết phương pháp của Caltech có thể hình dung giống như đồ chơi Tinkertoys hoặc K'nex. Robot kết nối từng thanh giằng tại các nút liên kết, lần lượt hoàn thiện từng phần của công trình.

Bên trong hệ thống lắp ráp tự động, các bộ phận được ghép nối từng bước, sau đó một lớp lưới phản quang được gắn lên. Những đoạn đã hoàn thành sẽ được triển khai để tạo thành cấu trúc tổng thể.

Theo Detor, thành công của phương pháp này không dựa vào những robot quá phức tạp hay thuật toán đặc biệt tiên tiến. Thay vào đó, nhóm nghiên cứu tập trung kết hợp các thao tác cơ học một cách hợp lý để tạo ra quy trình có thể mở rộng trong tương lai.

Dù đạt được bước tiến đáng chú ý, dự án ASTRA cũng gặp một số trở ngại ngay từ giai đoạn phóng và triển khai. Nhóm nghiên cứu chưa công bố cụ thể những vấn đề phát sinh, nhưng các khó khăn này khiến khả năng hoàn thành toàn bộ công trình trước khi nhiệm vụ kết thúc vào tháng 12 trở nên không chắc chắn.

Thành tựu hiện tại chủ yếu mang ý nghĩa chứng minh tính khả thi của công nghệ lắp ráp tự động trong không gian. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu kỳ vọng hệ thống này sẽ mở đường cho những ứng dụng có quy mô lớn hơn nhiều.

Mục tiêu dài hạn là đưa các linh kiện riêng lẻ lên quỹ đạo, sau đó để robot tự lắp ráp chúng thành những công trình lớn ngay trong môi trường không gian. Những cấu trúc tiềm năng có thể bao gồm các hệ thống pin mặt trời khổng lồ để thu năng lượng, ăng-ten vô tuyến có kích thước lớn phục vụ nghiên cứu vũ trụ, hay thậm chí là các trạm và kho chứa không gian.

Đây là hướng đi có thể thay đổi cách con người xây dựng cơ sở hạ tầng ngoài Trái Đất. Thay vì phải chế tạo những thiết bị cồng kềnh trên mặt đất rồi tìm cách đưa nguyên khối lên quỹ đạo, các nhà khoa học có thể vận chuyển từng bộ phận nhỏ hơn và để robot đảm nhận công việc lắp ráp.

Ông Detor cho rằng nền kinh tế không gian trong tương lai sẽ cần những công trình có kích thước rất lớn. Các trạm không gian quy mô khổng lồ, hệ thống thu năng lượng mặt trời và những ăng-ten vô tuyến mạnh mẽ để nghiên cứu các vùng xa xôi của vũ trụ đều đòi hỏi khả năng xây dựng vượt xa những gì tên lửa hiện nay có thể đưa lên quỹ đạo trong một lần phóng.

Robot lần đầu tự lắp ráp công trình trong không gian - Ảnh 2.Vì sao kim loại lại dính vào nhau trong không gian?

SKĐS - Nếu ép hai miếng kim loại vào nhau trên Trái Đất, chúng sẽ không tự dính lại. Nhưng trong môi trường chân không ngoài không gian, hai bề mặt kim loại có thể liên kết với nhau và trở thành một khối duy nhất.



(theo IFL, SA)
Ý kiến của bạn