Chiều ngày 29/5, Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam công bố quyết định thành lập Câu lạc bộ ươm tạo và Khởi nghiệp. Câu lạc bộ ra đời với mong muốn đây là một trong những mắt xích quan trọng góp phần kết nối cũng như hỗ trợ các chủ thể trong hệ sinh thái sáng tạo và khởi nghiệp.
PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt, Tổng Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao cho biết, thương mại hóa công nghệ chỉ thực chất khi tri thức khoa học đi được vào thị trường, công nghệ làm cho doanh nghiệp mạnh lên, nhà khoa học được ghi nhận xứng đáng và nền kinh tế hình thành thêm năng lực cạnh tranh mới.
PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt, Tổng Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao.
Phải thay đổi cách tiếp cận của cả hệ sinh thái: chuyển từ tư duy "giới thiệu công nghệ" sang tư duy "giải bài toán thị trường". Nếu chúng ta chỉ hỏi viện nghiên cứu đang có công nghệ gì, hoạt động kết nối sẽ đi từ phía cung. Nhưng nếu hỏi doanh nghiệp đang đau ở đâu, mất chi phí ở đâu, cần nâng năng suất ra sao, cần đạt tiêu chuẩn gì để xuất khẩu, thì hoạt động kết nối sẽ đi từ nhu cầu thật của thị trường.
Từ đó, cần một cơ chế trung gian đủ mạnh để hệ sinh thái khớp lại: doanh nghiệp nêu đúng bài toán; tổ chức trung gian phân tích, chuẩn hóa bài toán thành yêu cầu công nghệ; nhà khoa học, viện nghiên cứu, trường đại học đề xuất giải pháp; doanh nghiệp cùng thử nghiệm, đo lường, hoàn thiện và quyết định đầu tư.
Đồng thời, doanh nghiệp phải nâng năng lực hấp thụ công nghệ của chính mình: có tầm nhìn R&D, nhân sự phụ trách đổi mới công nghệ, quy trình quản trị dữ liệu, khả năng đặt hàng nghiên cứu, năng lực đánh giá công nghệ, cơ chế thu xếp nguồn lực cho R&D và khả năng tự chủ trong tiếp nhận, làm chủ, cải tiến công nghệ.
Cùng với đó, phải hình thành văn hóa thử nghiệm nhanh, quy mô nhỏ, chi phí kiểm soát được. Công nghệ số có thể thử trên một phòng ban hoặc một quy trình. Công nghệ sản xuất có thể thử trên một dây chuyền. Công nghệ môi trường có thể thử trên một cụm xử lý. Công nghệ thủy sản có thể thử trên một vùng nuôi hoặc một chu kỳ sản xuất. Quan trọng là thử nghiệm đủ nhỏ để kiểm soát rủi ro, đủ nhanh để tạo dữ liệu, đủ rõ chỉ số để quyết định có nhân rộng hay không.
Ra mắt Câu lạc bộ ươm tạo và khởi nghiệp khoa học công nghệ.
Ở góc độ Nhà nước và các bộ, ngành, cần sớm cụ thể hóa các cơ chế về đặt hàng nghiên cứu từ doanh nghiệp, đồng tài trợ thử nghiệm công nghệ, quỹ hỗ trợ pilot, định giá công nghệ, bảo hộ sở hữu trí tuệ và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đổi mới công nghệ.
Đối với nhà khoa học và viện nghiên cứu, cần tiến từ nghiên cứu đúng sang nghiên cứu có khả năng đi vào thị trường. Một kết quả nghiên cứu càng gần bài toán sản xuất, càng rõ điều kiện triển khai, càng được bảo hộ sở hữu trí tuệ, càng có khả năng thử nghiệm và đóng gói thương mại, thì càng có cơ hội tạo ra giá trị lớn.
Đối với doanh nghiệp, cần thay đổi tư duy từ "mua thiết bị" sang "đầu tư năng lực công nghệ"; từ "ứng dụng công nghệ khi bị bắt buộc" sang "đổi mới sáng tạo để tạo lợi thế cạnh tranh"; từ "làm một mình" sang "hợp tác với nhà khoa học, viện nghiên cứu, chuyên gia và tổ chức hỗ trợ".
"Nếu mỗi công nghệ sẵn sàng chuyển giao tìm được một doanh nghiệp phù hợp; nếu mỗi doanh nghiệp có bài toán thật tìm được một nhà khoa học đồng hành; nếu mỗi bản ghi nhớ được tiếp nối bằng một dự án thử nghiệm cụ thể; nếu mỗi dự án thử nghiệm được đo bằng hiệu quả kinh tế rõ ràng, thì thương mại hóa công nghệ sẽ không còn là khẩu hiệu", ông Nguyễn Tiến Đạt nói.
