Tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản trị và phục vụ người dân
Ngày 29/5, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh tổ chức Hội nghị sơ kết 1 năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp.
Phát biểu tại hội nghị, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường khẳng định, việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm tiếp tục đổi mới tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, giảm tầng nấc trung gian, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và phát huy tính chủ động của cơ sở.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường phát biểu tại hội nghị.
Theo Bí thư Tỉnh ủy, đây không đơn thuần là sự thay đổi về tổ chức hành chính mà thực chất là quá trình tái cấu trúc toàn diện phương thức lãnh đạo, quản lý và tổ chức thực thi quyền lực ở địa phương. Khi không còn cấp trung gian, khoảng cách từ chủ trương đến thực tiễn được rút ngắn hơn, song đồng thời yêu cầu về tốc độ điều hành, năng lực phối hợp, tính chủ động của cơ sở và trách nhiệm của người đứng đầu cũng cao hơn trước.
Từ ngày 1/7/2025, Quảng Ninh chính thức kết thúc hoạt động cấp huyện, sắp xếp 171 xã, phường, thị trấn còn 54 đơn vị hành chính cấp xã gồm 30 phường, 22 xã và 2 đặc khu.
Việc sắp xếp được thực hiện đồng bộ với kiện toàn tổ chức Đảng, chính quyền, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội. Sau sắp xếp, các cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh giảm còn 14 đơn vị, giảm khoảng 30% đầu mối so với trước.
Sau một năm vận hành, mô hình tổ chức mới cơ bản được kiện toàn đồng bộ; chức năng, nhiệm vụ giữa các cơ quan được xác định rõ hơn; hoạt động của hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở duy trì ổn định, thông suốt.
Đặc biệt, việc kết thúc hoạt động cấp huyện đã giúp giảm một tầng nấc trung gian trong chỉ đạo, điều hành. Nhiều nhiệm vụ được chuyển trực tiếp về cấp xã, tạo điều kiện để chính quyền cơ sở chủ động hơn trong quản lý địa bàn, giải quyết công việc phát sinh và phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Song song với sắp xếp tổ chức bộ máy, tỉnh đã bố trí hơn 2.400 công chức cấp xã; điều động, biệt phái cán bộ có chuyên môn từ cấp tỉnh về cơ sở; giải quyết chế độ cho hơn 1.100 trường hợp thuộc diện sắp xếp, góp phần ổn định tư tưởng và bảo đảm bộ máy mới hoạt động hiệu quả.
Một trong những điểm nổi bật của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo nguyên tắc "rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền".

Quang cảnh hội nghị.
Theo báo cáo tại hội nghị, tổng cộng 1.047 nhiệm vụ, thẩm quyền của cấp huyện được chuyển giao cho cấp tỉnh và cấp xã; trong đó có 859 nhiệm vụ được giao trực tiếp cho cấp xã thực hiện.
Việc phân cấp được triển khai trên hầu hết các lĩnh vực như nội vụ, tư pháp, tài chính, đất đai, xây dựng, y tế, giáo dục, đầu tư công, giải phóng mặt bằng và quản lý hành chính.
Qua thực tiễn vận hành, nhiều thủ tục được giải quyết nhanh hơn ngay tại cơ sở, giúp người dân giảm thời gian đi lại, giảm chi phí thực hiện thủ tục hành chính.
Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh nhấn mạnh, thành công của mô hình không thể đo bằng số lượng đầu mối đã giảm hay số tầng nấc trung gian được cắt bỏ, mà phải được kiểm chứng bằng chất lượng quản trị thực chất và mức độ hài lòng thực chất của người dân, doanh nghiệp.
"Nếu bộ máy tinh gọn hơn nhưng công việc chậm hơn; nếu phân cấp nhiều hơn nhưng trách nhiệm không rõ ràng hơn; nếu chuyển đổi số mạnh hơn nhưng người dân vẫn phải đi lại nhiều hơn, thì đổi mới chưa đạt được mục tiêu đặt ra", ông Quản Minh Cường nhấn mạnh.
Từ vận hành ổn định đến tạo đột phá phát triển
Nếu tinh gọn bộ máy là điều kiện cần thì chuyển đổi số chính là điều kiện đủ để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành hiệu quả.
Sau một năm triển khai, Quảng Ninh đã hoàn thành rà soát, chuẩn hóa 2.267 thủ tục hành chính; 100% dịch vụ công trực tuyến đủ điều kiện được cung cấp ở mức toàn trình.
Toàn bộ quy trình giải quyết thủ tục hành chính được số hóa và kết nối đồng bộ với Cổng Dịch vụ công quốc gia cùng các cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Hiện nay, trên 90% hồ sơ được xử lý trên môi trường điện tử; tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt trên 98%.

Hội nghị sơ kết 1 năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp tại Quảng Ninh.
Một trong những kết quả nổi bật là việc triển khai giải quyết thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính, giúp người dân có thể lựa chọn nơi nộp hồ sơ thuận tiện nhất.
Bên cạnh đó, các địa phương cũng đẩy mạnh ứng dụng AI, fanpage, mini app, hệ thống truyền thanh thông minh và các nền tảng số để tuyên truyền, hướng dẫn người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến và tương tác với chính quyền.
Những giải pháp này đang từng bước hình thành nền hành chính hiện đại, minh bạch, giảm thời gian và chi phí xã hội cho người dân và doanh nghiệp.
Nhìn lại một năm qua, trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước còn nhiều khó khăn, Quảng Ninh vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP đạt 11,89%, đứng đầu cả nước; tổng thu ngân sách nhà nước tăng 75% so với dự toán được giao; toàn bộ 54 xã, phường, đặc khu đều tăng thu ngân sách.
Các chỉ tiêu về thu hút đầu tư, phát triển doanh nghiệp, giải ngân đầu tư công tiếp tục duy trì tích cực. Môi trường đầu tư kinh doanh ngày càng công khai, minh bạch và thuận lợi hơn.
Theo Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh, yêu cầu hiện nay không còn dừng lại ở việc "vận hành ổn định" mô hình chính quyền địa phương 2 cấp mà phải chuyển sang giai đoạn "vận hành hiệu quả, tạo đột phá phát triển".
Đặc biệt, Quảng Ninh đang bước vào thời điểm có ý nghĩa chiến lược khi Bộ Chính trị đã đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương. Đây không chỉ là dấu mốc về tổ chức hành chính mà còn là bước chuyển mới về tầm vóc phát triển, vị thế chính trị, năng lực quản trị và chất lượng tăng trưởng của địa phương.
Trong định hướng đó, Quảng Ninh đang từng bước hình thành cấu trúc phát triển đa cực, đa trung tâm, đa hành lang; phát triển tích hợp giữa đô thị, công nghiệp, dịch vụ, logistics, kinh tế biển, kinh tế cửa khẩu, kinh tế di sản và đổi mới sáng tạo.
"Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp phải trở thành nền tảng của một hệ thống quản trị hiện đại, tích hợp, liên thông, dựa trên dữ liệu và có khả năng phản ứng nhanh trước những yêu cầu phát triển mới", Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh nhấn mạnh.
Một năm chưa phải là quãng thời gian dài, nhưng những kết quả bước đầu cho thấy mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Quảng Ninh đang đi đúng hướng. Từ tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đến chuyển đổi số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, mô hình mới đang tạo dựng nền tảng cho một nền hành chính hiện đại, hiệu lực, hiệu quả, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trong tương lai không xa.