TS.BS Huỳnh Minh Chín - Phó Giám đốc Sở Y TPHCM cho biết, ngành y tế TPHCM đang khẩn trương tham mưu UBND trình HĐND Thành phố ban hành nghị quyết mới nhằm triển khai Luật Dân số và Nghị định 168/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ (Quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số), với nhiều chính sách hỗ trợ sinh con và nâng cao chất lượng dân số giai đoạn đầu đời.
Đề xuất giữ chính sách hỗ trợ 5 triệu đồng cho phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi
Ông Chín cho biết, theo Nghị định 168, các địa phương có mức sinh thấp hơn mức sinh thay thế sẽ hỗ trợ tối thiểu 2 triệu đồng đối với phụ nữ khi sinh con.
Hiện mức sinh thay thế là 2,1 con/phụ nữ, trong khi TPHCM năm 2025 tổng tỷ suất sinh chỉ đạt 1,51 con/phụ nữ, thuộc nhóm địa phương có mức sinh thấp. Theo quy định, chính sách hỗ trợ này sẽ bắt đầu áp dụng từ ngày 1/1/20027. Như vậy, từ ngày 1/1/2027, phụ nữ tại TPHCM khi sinh con ở tất cả các lần sinh đều được hỗ trợ mức tối thiểu 2 triệu đồng.
Từ ngày 1/1/2027, phụ nữ tại TPHCM khi sinh con ở tất cả các lần sinh đều được hỗ trợ mức tối thiểu 2 triệu đồng. Ảnh: BV Hùng Vương.
Ông Chín cũng cho biết, ngành y tế đang xây dựng các phương án cụ thể để tham mưu UBND trình HĐND Thành phố xem xét quyết định mức hỗ trợ phù hợp với khả năng ngân sách Thành phố.
"Quan điểm của ngành y tế là cố gắng đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho người dân, đồng thời đảm bảo khả năng nguồn lực ngân sách của Thành phố" - ông Chín nói.
Hiện nay, TPHCM vẫn đang triển khai thực hiện Nghị quyết số 32/2025/NQ-HĐND ngày 28/8/2025 của HĐND Thành phố quy định về chính sách khen thưởng, hỗ trợ đối với tập thể, cá nhân thực hiện tốt công tác dân số trên địa bàn TPHCM. Theo đó, phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi được hỗ trợ 5 triệu đồng.
Theo ông Chín, chính sách mới theo Nghị định 168 và chính sách hiện hành của TPHCM có nội hàm khác nhau nên Thành phố đang nghiên cứu phương án kế thừa phù hợp.
"Ngành y tế Thành phố dự kiến sẽ đề xuất giữ mức hỗ trợ 5 triệu đồng đối với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi như một hình thức khuyến khích sinh con ở độ tuổi phù hợp, bảo đảm sức khỏe cho mẹ và bé" - ông Chín cho biết.
Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh đây mới là dự kiến đề xuất của ngành y tế Thành phố, còn mức hỗ trợ cụ thể sẽ do HĐND quyết định.
Theo phương án đang được nghiên cứu, tất cả phụ nữ tại TPHCM sinh con từ ngày 1/1/2027 có thể được hỗ trợ mức chung 2 triệu đồng. Riêng trường hợp sinh đủ 2 con trước 35 tuổi sẽ đề xuất, kiến nghị vẫn giữ mức là 5 triệu đồng như đã quy định tại Nghị quyết 32.
Miễn phí sàng lọc trước sinh, sàng lọc sơ sinh từ năm 2027
Một điểm đáng chú ý khác trong Nghị định 168 là chính sách hỗ trợ sàng lọc trước sinh và sàng lọc sơ sinh.
Theo ông Chín, từ ngày 1/1/2027, phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh sẽ được hỗ trợ miễn phí khi tham gia chương trình sàng lọc trước sinh và sàng lọc sơ sinh theo quy định. Chính sách này bao gồm sàng lọc 4 bệnh trước sinh và 5 bệnh sơ sinh.
Trước đây, theo Nghị quyết 32, TPHCM đã chi hỗ trợ nhóm phụ nữ thuộc diện nghèo, cận nghèo, bảo trợ xã hội hoặc sống tại xã đảo. Với quy định mới, phạm vi hỗ trợ sẽ áp dụng cho tất cả phụ nữ mang thai. Ngoài các chính sách hỗ trợ tài chính, Luật Dân số mới cũng bổ sung nhiều quy định liên quan chế độ thai sản.
Luật Dân số mới không còn quy định giới hạn số con đối với các cặp vợ chồng. Ảnh: BV Hùng Vương.
Theo đó, từ ngày 1/1/2027, lao động nữ sinh con thứ hai sẽ được nghỉ thai sản 7 tháng thay vì 6 tháng như hiện nay. Lao động nam có vợ sinh con cũng được nghỉ tối đa 10 ngày.
Riêng trường hợp sinh con thứ nhất, thời gian nghỉ thai sản của lao động nữ vẫn giữ nguyên 6 tháng.
Một thay đổi đáng chú ý khác là Luật Dân số mới không còn quy định giới hạn số con đối với các cặp vợ chồng.
Theo khoản 1 điều 13 của luật, "mỗi cặp vợ chồng, cá nhân có quyền quyết định về thời gian sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh".
Theo ông Chín, đây là bước chuyển quan trọng trong chính sách dân số, thể hiện rõ quyền tự quyết định của người dân trong việc sinh con, nuôi dạy con tốt và xây dựng gia đình hạnh phúc.
