1. Tác dụng của phơi nắng với sức khỏe
Mặt trời có vai trò hết sức quan trọng trong cả văn hóa phương Đông và khoa học phương Tây. Theo Đông y, mặt trời là nguồn gốc của dương khí trong tự nhiên, đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sinh mệnh và sự vận hành của cơ thể.
Đông y coi việc tiếp nhận ánh nắng chính là phương pháp mượn hơi ấm tự nhiên của đất trời để ôn dưỡng kinh lạc, đả thông chỗ ứ tắc mà không cần dùng thuốc hay châm cứu.
Phơi nắng dưới góc nhìn Đông y có nhiều tác dụng trong trị liệu và bảo vệ sức khỏe:
- Giúp ôn dưỡng dương khí, làm cường tráng cơ thể.
- Hỗ trợ khu hàn, trừ thấp.
- Hành khí, hoạt huyết.
- Dưỡng tâm an thần, thư can giải uất.
- Hỗ trợ điều trị các bệnh lý dễ bùng phát vào mùa lạnh như hen suyễn, viêm phế quản, viêm khớp…
Ánh sáng mặt trời theo y học hiện đại có chứa tia UVB, giúp cơ thể tổng hợp vitamin D. Phơi nắng còn được cho là mang lại nhiều lợi ích với sức khỏe như tăng cường hệ miễn dịch, cải thiện giấc ngủ, tốt cho sức khỏe xương khớp, hỗ trợ kiểm soát huyết áp, hỗ trợ điều trị trầm cảm, giúp phòng ngừa các bệnh lý tim mạch…
Phơi nắng có nhiều tác dụng với sức khỏe nhưng không phải ai cũng nên thực hiện. Ảnh AI
2. Những nhóm người nên phơi nắng
Bên cạnh một số bệnh lý da liễu như vảy nến, chàm, bạch biến thường được khuyên phơi nắng theo chỉ định, theo y học hiện đại, những người thiếu hụt vitamin D, có nguy cơ loãng xương, người rối loạn giấc ngủ, người mắc hội chứng trầm cảm theo mùa, người tăng huyết áp nhẹ là nhóm người thường được khuyên tiếp xúc với ánh nắng nhiều hơn.
Phơi nắng cũng là liệu pháp được dùng trong Đông y từ xa xưa. Theo Đông y, tắm nắng là liệu pháp phù hợp với những nhóm người:
- Người có thể trạng dương hư hay sợ lạnh, tay chân lạnh ngắt dù vào mùa hè, sắc mặt nhợt nhạt, hay uể oải thiếu sức sống.
- Người tỳ vị hư hàn, tiêu hóa kém, thường xuyên đầy bụng, đau bụng, đi ngoài phân lỏng đặc biệt sau khi ăn đồ sống lạnh.
- Người thể trạng hàn thấp, hay bị đau nhức xương khớp, tê mỏi vai gáy, tình trạng đau tăng lên khi trời mưa lạnh.
- Người bệnh mắc các chứng bệnh mạn tính hay bùng phát vào mùa đông như hen suyễn, viêm phế quản mạn, viêm mũi dị ứng, viêm khớp mạn tính…
- Người khí uất với biểu hiện hay thở dài, tức ngực, tâm trạng u uất.
3. Những nhóm người không nên phơi nắng
Phơi nắng có nhiều tác dụng với sức khỏe, nhưng đây là liệu pháp cần được thực hiện đúng cách. Theo Đông y, những người có thể trạng sau không nên phơi nắng:
- Người âm hư hỏa vượng với biểu hiện gầy ốm, hay bốc hỏa, lòng bàn tay bàn chân nóng rực, hay đổ mồ hôi trộm ban đêm, miệng khô khát, hay cáu gắt.
- Người thể trạng thấp nhiệt, da mặt hay đổ dầu nhờn, nhiều mụn mủ, mồ hôi dính và nặng mùi, nước tiểu vàng, miệng đắng.
- Người đang bị ngoại cảm phong nhiệt, sốt cao, đau họng, viêm amidan.
- Phụ nữ có thai nên thận trọng và hỏi ý kiến bác sĩ trước khi quyết định tắm nắng.
Y học hiện đại cũng nhìn nhận rằng những bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống, người mắc các bệnh rối loạn nhạy cảm ánh sáng, người có tiền sử hoặc nguy cơ cao ung thư da, người đang sử dụng các loại thuốc gây nhạy cảm ánh sáng… là những nhóm người nên hạn chế phơi nắng để đảm bảo an toàn.
4. Phương pháp phơi nắng an toàn
- Nên phơi nắng vào buổi sáng trước 8 - 9h sáng hoặc buổi chiều sau 16h.
- Hạn chế phơi nắng từ 10h đến trước 16h vì đây là lúc tia cực tím hoạt động mạnh nhất, dễ gây cháy nắng, tổn thương da và tăng nguy cơ ung thư da.
- Một người lớn thông thường chỉ cần phơi nắng khoảng 10 - 15 phút mỗi ngày, vài lần mỗi tuần là đủ để cơ thể tổng hợp vitamin D.
- Nên phơi nắng phần da ở tay, chân hoặc lưng, tránh các vùng da nhạy cảm.
- Trẻ dưới 12 tháng tuổi không nên tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mạnh mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
- Khi phơi nắng có thể sử dụng các sản phẩm chăm sóc da như kem chống nắng, bổ sung thêm nước, ăn các thực phẩm giàu vitamin C, E để hỗ trợ bảo vệ làn da.
