Bộ Tài chính cập nhật 3 kịch bản lạm phát năm 2026
Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận cho biết, trong quý I/2026, kinh tế thế giới tăng trưởng chậm, đi kèm với rủi ro gia tăng từ biến động địa chính trị, năng lượng và tài chính toàn cầu. Đáng chú ý, xung đột tại Trung Đông đã làm gián đoạn các tuyến vận tải quan trọng, gây cú sốc tăng giá dầu trên thị trường năng lượng thế giới và đẩy chi phí logistics tăng mạnh.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) so với tháng trước: tháng 1/2026 tăng 0,05%, tháng 2 tăng 1,14%, tháng 3 tăng 1,23%. Bình quân quý I/2026, CPI tăng 3,51% so với cùng kỳ năm trước; lạm phát cơ bản tăng 3,63%.
Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chủ trì cuộc họp Ban chỉ đạo điều hành giá. Ảnh: VGP/Đức Tuân
Trước tình hình đó, nhiều giải pháp đã được triển khai nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp và ổn định kinh tế vĩ mô, như tiếp tục giảm 2% thuế giá trị gia tăng; miễn, giảm 47 khoản phí, lệ phí đến hết năm 2026; bổ sung 8.000 tỷ đồng dự toán chi ngân sách nhà nước để tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu.
Do giá xăng dầu thế giới tăng mạnh từ tháng 3/2026, dưới tác động của xung đột tại Trung Đông và hiệu ứng lan tỏa đến chi phí vận chuyển, logistics và các hàng hóa thiết yếu, Bộ Tài chính đã cập nhật 3 kịch bản lạm phát năm 2026, tương ứng mức tăng khoảng 4,5%, 5% và 5,5%.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam dự báo lạm phát bình quân năm 2026 ở mức khoảng 5±0,5%, trong khi các tổ chức quốc tế gần đây dự báo lạm phát của Việt Nam dao động trong khoảng 3,8–4,9%.
Đại diện các bộ, ngành cho biết, một số mặt hàng do Nhà nước định giá đã được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ người dân, như miễn học phí cho học sinh từ mầm non đến hết THPT công lập trên toàn quốc; giảm giá sách giáo khoa 5–20% trong năm học mới; giảm giá dịch vụ hoa tiêu hàng hải cho tàu biển Việt Nam…
Kịp thời giảm giá bán khi chi phí đầu vào giảm
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, trong quý I/2026, mặc dù phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, đặc biệt từ các yếu tố bên ngoài như giá năng lượng tăng cao, công tác điều hành giá vẫn đạt mục tiêu đề ra và ghi nhận kết quả tích cực.
Về nhiệm vụ thời gian tới, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Tài chính và các bộ, ngành tiếp tục phát huy kết quả đạt được, vận dụng linh hoạt các kinh nghiệm điều hành, nhất là trong ứng phó với các tình huống đột xuất, bất ngờ, chưa có tiền lệ.
Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các bộ, ngành cần chủ động, linh hoạt trong quản lý điều hành giá.
Các bộ, ngành cần chủ động, linh hoạt trong quản lý, điều hành giá; tăng cường theo dõi, phân tích diễn biến cung – cầu và giá các mặt hàng thiết yếu để kiểm soát chặt chẽ, tránh trục lợi chính sách, đặc biệt trong các lĩnh vực chịu tác động trực tiếp từ chi phí nhiên liệu như vận tải, logistics, vật liệu xây dựng, lương thực, thực phẩm.
“Các bộ, ngành, theo chức năng, nhiệm vụ, cần chỉ đạo và yêu cầu doanh nghiệp thực hiện nghiêm việc kê khai, niêm yết giá theo quy định; không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá bất hợp lý”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Đồng thời, cần chú trọng các giải pháp bảo đảm cân đối cung – cầu, nhất là đối với các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, lương thực, thực phẩm và nguyên liệu đầu vào cho sản xuất; điều hòa nguồn cung giữa các vùng, địa phương và xuất khẩu nhằm ổn định thị trường.
Bảo đảm không để xảy ra thiếu hụt, gián đoạn nguồn cung gây tăng giá đột biến; tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện kê khai, niêm yết giá, công khai thông tin về giá và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giá.
Cùng với đó, tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, bảo đảm kịp thời, minh bạch về giá cả và công tác điều hành giá của Chính phủ, Ban Chỉ đạo điều hành giá, đặc biệt đối với các vật tư quan trọng và mặt hàng thiết yếu liên quan trực tiếp đến sản xuất và đời sống người dân.
