Không chỉ là cuộc cạnh tranh doanh thu, phim Tết năm nay còn phản ánh sự chuyển dịch trong tư duy làm phim, chiến lược phát hành và khẩu vị thưởng thức của khán giả, cho thấy những chuyển động đáng chú ý của thị trường điện ảnh Việt.
Phòng vé Tết - sôi động nhưng không dễ đoán
Tết Nguyên đán từ lâu được xem là “mùa vàng” của điện ảnh Việt Nam, nơi các nhà sản xuất đặt cược lớn nhất về doanh thu và sức lan tỏa thương hiệu. Mùa phim Tết 2026 tiếp tục chứng kiến sự cạnh tranh quyết liệt khi nhiều phim Việt đồng loạt ra rạp từ mùng 1 Tết, nổi bật là "Thỏ ơi!!", "Nhà ba tôi một phòng", "Mùi phở" và "Báu vật trời cho".
Diễn viên phim "Mùi phở" giao lưu cùng khán giả tại buổi chiếu ra mắt. Ảnh: BTC
Điểm chung của các bộ phim là tập trung vào hai trục đề tài quen thuộc: Gia đình và tình cảm đôi lứa - lựa chọn được xem là phù hợp với tâm lý khán giả trong dịp đoàn tụ đầu năm. Tuy nhiên, mỗi bộ phim lại tìm cách tạo dấu ấn riêng bằng bối cảnh và cách kể chuyện khác nhau: Từ câu chuyện khoảng cách thế hệ, ký ức văn hóa ẩm thực đến những lát cắt hiện đại của đời sống tình cảm.
Sự góp mặt của những tên tuổi quen thuộc như Trấn Thành, Trường Giang, Lê Thanh Sơn, hay Minh Beta tiếp tục tạo lực hút phòng vé. Bên cạnh đó, việc các nhà làm phim kết hợp với ca sĩ, TikToker, rapper và những gương mặt trẻ cho thấy xu hướng mở rộng hệ sinh thái nhân lực của điện ảnh Việt trong kỷ nguyên truyền thông số.
Ở góc nhìn của người trong cuộc, đạo diễn - diễn viên Trấn Thành ví mùa phim Tết như một “hội chợ điện ảnh”, nơi khán giả có nhiều lựa chọn hơn bao giờ hết. Anh cho rằng, thành công của một bộ phim không thể đo bằng doanh thu đơn thuần. “Làm phim thì ai cũng mong có doanh thu, nhưng với tôi, phim không lỗ, tức là đã được khán giả phù hợp đón nhận, đó đã là một thành công”, Trấn Thành chia sẻ. Quan điểm này phần nào phản ánh tâm thế mới của các nhà làm phim: không chỉ chạy theo con số phòng vé, mà còn hướng đến việc tìm đúng đối tượng khán giả và giá trị nội dung.
Không tham gia trực tiếp "đường đua" mùng 1 Tết, nhưng phim "Tài" do Mỹ Tâm tham gia với vai trò nhà sản xuất, Mai Tài Phến đảm nhiệm đồng thời vai trò biên kịch, đạo diễn và diễn viên chính, lại tạo nên một “đường đua song song” đáng chú ý của mùa phim đầu năm 2026. Dự kiến ra rạp ngày 15 Tết, "Tài" thuộc thể loại tâm lý - hành động, lấy bối cảnh miền Tây sông nước, xoay quanh hành trình hoàn lương của một người đàn ông bị quá khứ bủa vây bởi nợ nần và trách nhiệm gia đình.
Mỹ Tâm chia sẻ rằng, cô chỉ quyết định tham gia dự án sau khi cân nhắc kịch bản trong thời gian dài và cảm thấy “đủ duyên” với tác phẩm. Trong khi đó, Mai Tài Phến cho biết, việc đảm nhiệm nhiều vai trò giúp anh nhìn câu chuyện từ nhiều góc độ và coi đây là thử thách quan trọng trong hành trình nghề nghiệp. Sự xuất hiện của "Tài" cho thấy xu hướng mở rộng không gian cạnh tranh của điện ảnh Việt: Không chỉ tập trung vào mùng 1 Tết, mà kéo dài sang giai đoạn sau Tết - thời điểm khán giả vẫn còn nhu cầu giải trí cao.
Một điểm đáng chú ý khác của mùa phim Tết năm nay là sự thay đổi trong chiến lược phát hành. Nếu trước đây, phim Tết thường dồn lực vào khoảng thời gian ngắn từ mùng 1 đến mùng 10 Tết, thì năm nay, lịch chiếu được giãn rộng hơn. Một số phim chọn ra mắt sớm trước Tết, một số khác dời sang sau Tết nhằm giảm áp lực cạnh tranh trực diện. Điều này phản ánh tư duy thị trường ngày càng linh hoạt của các nhà sản xuất và phát hành.
Tuy vậy, giới quan sát cho rằng mùa phim Tết 2026 mang tâm lý “phòng thủ” khá rõ nét. Phần lớn tác phẩm vẫn ưu tiên đề tài an toàn, dễ tiếp cận, ít rủi ro về doanh thu. Đề tài gia đình và tình yêu đôi lứa luôn có sức hút trong dịp Tết nhưng sự quen thuộc nếu không được xử lý sáng tạo sẽ khó tạo ra khác biệt và quan trọng nhất vẫn là chất lượng nội dung, cấu trúc kịch tính và chiều sâu cảm xúc của bộ phim.
Từ mùa phim Tết đến bài toán phát triển dài hạn
Nhìn rộng hơn, mùa phim Tết 2026 không chỉ là cuộc đua doanh thu ngắn hạn, mà còn phản ánh xu hướng phát triển của thị trường điện ảnh Việt. Theo ước tính của giới chuyên môn, năm 2026 có thể ghi nhận khoảng 70 bộ phim ra rạp - con số cho thấy niềm tin ngày càng lớn của các nhà sản xuất vào sức mua của khán giả nội địa.
Từ góc nhìn dữ liệu phòng vé, đại diện Box Office Vietnam cho rằng mùa phim Tết năm nay tiếp tục là sân chơi của các nhà làm phim nội địa, với sự cạnh tranh rõ nét giữa các tên tuổi lớn. Tuy nhiên, đơn vị này cũng nhận định khó có khả năng xuất hiện kỷ lục doanh thu mới khi quá nhiều phim cùng ra mắt trong thời gian ngắn. “Không có chuyện doanh thu chia đều hay ai cũng thắng. Khi thị trường quá đông đúc, chắc chắn sẽ có tác phẩm không đạt kỳ vọng”, đại diện Box Office Vietnam phân tích.
Khán giả và người hâm mộ trong buổi ra mắt phim "Tài" do Mỹ Tâm sản xuất. Ảnh: BTC
Ở góc độ nền tảng bán vé trực tuyến, một số đơn vị phân phối vé online cho biết lượng đặt vé sớm (pre-booking) mùa Tết 2026 tăng so với cùng kỳ năm trước, đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Dữ liệu đặt vé cho thấy khán giả ngày càng có xu hướng lựa chọn suất chiếu trước nhiều ngày, thay vì mua vé sát giờ chiếu như trước. Điều này phản ánh sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng văn hóa của người xem, đồng thời giúp các nhà phát hành dự đoán tốt hơn “sức nóng” của từng bộ phim.
Tuy vậy, các nền tảng bán vé cũng ghi nhận sự phân hóa rõ rệt giữa các tác phẩm. Một số phim có tỷ lệ lấp đầy rạp cao ngay từ những ngày đầu, trong khi nhiều phim khác phải dựa vào hiệu ứng truyền miệng để duy trì lượng khán giả. Đại diện một nền tảng bán vé online nhận định rằng trong bối cảnh nhiều phim ra mắt cùng lúc, chất lượng nội dung và phản hồi của khán giả trên mạng xã hội sẽ trở thành yếu tố quyết định vòng đời doanh thu của mỗi tác phẩm.
Sự sôi động của mùa phim Tết cũng gắn liền với quá trình mở rộng nhịp phát hành trong năm. Nếu trước đây, điện ảnh Việt phụ thuộc chủ yếu vào một vài “mùa vàng” như Tết và mùa hè, thì hiện nay, các dịp lễ khác như 30/4 - 1/5, Quốc khánh 2/9 hay cuối năm đang dần trở thành những “mùa phim” mới. Sự phân bổ này giúp giảm tính mùa vụ, đồng thời tạo điều kiện cho các nhà làm phim thử nghiệm đề tài và phong cách đa dạng hơn.
Bên cạnh rạp chiếu, sự tham gia của các nền tảng trực tuyến trong dịp Tết cũng là một tín hiệu đáng chú ý. Việc phát hành song song giữa rạp và nền tảng số cho thấy thói quen thưởng thức phim của khán giả đang thay đổi, buộc ngành điện ảnh phải thích nghi với mô hình phân phối linh hoạt hơn. Điều này mở ra cơ hội tiếp cận công chúng rộng lớn, nhưng đồng thời cũng đặt ra thách thức về cạnh tranh và bản quyền nội dung.
Trong bối cảnh đó, mùa phim Tết 2026 có thể được xem như một phép thử quan trọng, cho thấy thị trường điện ảnh Việt đang vận động theo hướng chuyên nghiệp hơn, đa dạng hơn, nhưng cũng bộc lộ những giới hạn của tư duy an toàn. Để tạo ra những cú bứt phá thực sự, điện ảnh Việt cần những tác phẩm dám vượt khỏi vùng quen thuộc, khai thác sâu hơn bản sắc văn hóa và đời sống xã hội, đồng thời nâng cao chất lượng kịch bản và ngôn ngữ điện ảnh.
Ở góc độ đó, mùa phim Tết năm nay không chỉ là câu chuyện của phòng vé, mà còn là dấu hiệu của một giai đoạn chuyển mình: Từ điện ảnh “ăn Tết” sang điện ảnh “bốn mùa”, từ tư duy doanh thu ngắn hạn sang tầm nhìn phát triển dài hạn. Và chính trong sự chuyển động ấy, diện mạo tương lai của điện ảnh Việt đang dần hiện rõ - một thị trường năng động, nhiều cơ hội, nhưng cũng đòi hỏi sự đổi mới mạnh mẽ hơn để thực sự trưởng thành.
