Theo nhà phân tích quốc phòng Israel Guy Plopsky, đây có thể là bằng chứng rõ ràng nhất từ trước đến nay về một sửa đổi mới trên dòng máy bay tấn công chủ lực Su-34 của Nga.
Tiêm kích Su-34 Nga với chi tiết mới. (Nguồn: Bộ Quốc phòng Nga)
Chi tiết đáng chú ý là một cấu trúc dạng "gù" xuất hiện phía sau buồng lái, nằm trên sống lưng thân máy bay. Ông Plopsky cho rằng đây nhiều khả năng là một loại vỏ che ăng-ten mới được lắp đặt trên ít nhất một biến thể Su-34.
Quan sát này được ông chia sẻ trên mạng xã hội cùng với khung hình lấy từ video của Bộ Quốc phòng Nga. Đây cũng là dữ liệu mới nhất bổ sung cho những gì ông Plopsky đã theo dõi từ tháng 5/2026, khi kênh Telegram AviamiR34 lần đầu công bố hình ảnh một chiếc Su-34 mang cấu trúc tương tự.
Theo đánh giá của giới chuyên môn, vị trí của phần nhô lên này đặc biệt đáng chú ý. Trên các máy bay chiến đấu hiện đại, khu vực phía sau buồng lái thường được sử dụng để bố trí các hệ thống liên lạc vệ tinh, thiết bị truyền dữ liệu hoặc các thành phần tác chiến điện tử cần khả năng thu phát tín hiệu không bị thân máy bay che khuất.
Su-34, mang định danh NATO là Fullback, là máy bay cường kích siêu âm hai chỗ ngồi do Sukhoi phát triển từ nền tảng Su-27 Flanker. Phi công và sĩ quan điều khiển vũ khí ngồi cạnh nhau thay vì ngồi trước sau như trên nhiều tiêm kích khác.
Được đưa vào biên chế khoảng năm 2014, Su-34 đã trở thành một trong những phương tiện tấn công chủ lực của Không quân Nga trong cuộc xung đột tại Ukraine. Loại máy bay này có thể mang cả bom dẫn đường chính xác lẫn bom thông thường, thực hiện các nhiệm vụ tấn công mục tiêu mặt đất ở khoảng cách xa.
Su-34 có bán kính chiến đấu tối đa khoảng 1.100 km với tải trọng tiêu chuẩn, mang được tới 8.000 kg vũ khí trên 12 giá treo và được trang bị các hệ thống tác chiến điện tử nhằm đối phó với mạng lưới phòng không đối phương.
Tầm quan trọng của cấu trúc mới trên thân máy bay càng trở nên đáng chú ý khi xét đến nhu cầu sử dụng các loại vũ khí dẫn đường chính xác hiện đại.
Trong những năm gần đây, Nga đã triển khai rộng rãi các loại bom lượn gắn bộ dẫn đường UMPK. Những loại vũ khí này đòi hỏi máy bay mang phóng phải duy trì kết nối dữ liệu ổn định để thực hiện các nhiệm vụ như cập nhật mục tiêu, tính toán điểm thả hoặc hỗ trợ hiệu chỉnh dẫn đường đối với một số biến thể.
Để làm được điều đó, hệ thống liên lạc trên máy bay phải hoạt động hiệu quả thông qua vệ tinh, mạng truyền dữ liệu mặt đất hoặc sự kết hợp của cả hai. Vì vậy, bất kỳ cải tiến nào liên quan đến hệ thống ăng-ten đều có thể góp phần nâng cao khả năng sử dụng vũ khí chính xác ở khoảng cách xa.
Tháng 5/2026, khi phân tích hình ảnh do AviamiR34 công bố, ông Plopsky từng nhận định rằng đây có thể là một phiên bản Su-34 mới. Ông cho rằng máy bay trong ảnh có thể là Su-34M hoặc một biến thể nâng cấp khác của chương trình Su-34 dành cho các yêu cầu tác chiến mới.
Ông cũng lưu ý tới sự xuất hiện của phần vỏ bọc mới phía sau buồng lái, mà theo suy đoán có thể là nơi chứa hệ thống ăng-ten cải tiến. Tuy nhiên, chính ông Plopsky cũng nhấn mạnh rằng hiện chưa có bằng chứng xác nhận chính xác chức năng của cấu trúc này.
Dựa trên vị trí lắp đặt, kích thước và bối cảnh sử dụng, giả thuyết đây là một hệ thống liên lạc hoặc truyền dữ liệu mới được xem là hợp lý nhất. Dù vậy, nếu không có tài liệu kỹ thuật hoặc xác nhận chính thức từ phía Nga, mọi đánh giá hiện nay vẫn chỉ dừng ở mức suy đoán chuyên môn.
Ngoài chức năng liên lạc vệ tinh, một số khả năng khác cũng được nhắc tới, bao gồm việc chứa thiết bị tác chiến điện tử, hệ thống cảnh báo radar nâng cao hoặc thiết bị truyền tiếp dữ liệu phục vụ hoạt động phối hợp giữa nhiều máy bay.
Trong suốt cuộc xung đột tại Ukraine, Nga liên tục điều chỉnh và nâng cấp phi đội Su-34 dựa trên kinh nghiệm thực chiến. Các hệ thống phòng không tầm xa của Ukraine, cùng với tiêm kích mang tên lửa ngoài tầm nhìn và mạng lưới máy bay không người lái ngày càng phát triển, đã tạo ra môi trường tác chiến phức tạp đối với không quân Nga. Điều này buộc Moscow phải mở rộng tầm tấn công của các máy bay chiến đấu, phát triển các biện pháp đối phó điện tử mới và tìm cách cho phép máy bay phóng vũ khí từ ngoài khu vực nguy hiểm.
Theo ông Plopsky, sự xuất hiện của cấu trúc mới trên Su-34 hoàn toàn phù hợp với xu hướng cải tiến liên tục mà Nga đang áp dụng cho loại máy bay này.
Trong khi đó, trang theo dõi tổn thất quân sự mã nguồn mở Oryx đã ghi nhận nhiều trường hợp Su-34 bị phá hủy hoặc hư hại kể từ khi xung đột bùng nổ vào năm 2022. Những tổn thất này được cho là đã tạo thêm động lực để Nga nâng cao khả năng sống sót cũng như hiệu quả chiến đấu của số máy bay còn lại.
