Trong phiên họp Quốc hội tuần vừa qua, dư luận rất quan tâm đến việc Quốc hội cho ý kiến về Dự thảo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (sửa đổi). Tại phiên họp này, liên quan đến vấn đề xử lý oan sai, các đại biểu Quốc hội nhấn mạnh cần phải xin lỗi công khai trong mọi trường hợp làm oan sai, đồng thời phải có quy định rõ về trình tự thủ tục xin lỗi, tránh trường hợp làm oan nhiều năm trời chỉ xin lỗi trong 5 phút...
Theo dự thảo luật, phạm vi bồi thường theo phương pháp liệt kê, điều này thuận lợi cho việc áp dụng luật, nhưng có thể bỏ sót một số trường hợp cụ thể Nhà nước phải bồi thường, mà chưa được liệt kê hết trong dự thảo luật (ví dụ: Nhà nước có trách nhiệm bồi thường nếu người thi hành công vụ của cơ quan điều tra, Viện Kiểm sát hoặc Thi hành án đã ra Quyết định trái pháp luật hoặc làm sai lệch hồ sơ vụ án, mà gây thiệt hại). Mặt khác, một số luật có liên quan quy định trách nhiệm bồi thường Nhà nước trong một số trường hợp cụ thể, nhưng dự thảo luật lại chưa quy định, nên chưa có cơ chế giải quyết bồi thường trong các trường hợp này. Vì vậy, ý kiến đại biểu Quốc hội đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát lại các trường hợp được bồi thường để bổ sung vào dự thảo. Đồng thời, cần có quy định “Các trường hợp được bồi thường khác do pháp luật quy định”, để xử lý tồn tại nêu trên.
Về vấn đề bồi thường oan trong tố tụng hình sự, đặc biệt là vấn đề tổ chức xin lỗi công khai người bị oan, theo dự thảo, xin lỗi công khai người bị oan là một khâu nằm trong quy trình giải quyết yêu cầu bồi thường. Theo đó, nếu như người bị oan có yêu cầu bồi thường thì thủ tục xin lỗi công khai mới được diễn ra. Liên quan đến vấn đề này, các đại biểu cho rằng cách đặt vấn đề như dự thảo là chưa phù hợp bởi cơ quan của Nhà nước đã làm oan cho người vô tội, việc tổ chức công khai xin lỗi người bị oan là trách nhiệm mà Nhà nước phải làm mà không phụ thuộc vào việc người bị oan có yêu cầu hay không. Vì vậy, đề nghị cần quy định rõ trong luật này: cơ quan tố tụng có trách nhiệm tổ chức xin lỗi công khai người bị oan trong mọi trường hợp oan sai mà không phụ thuộc vào việc họ có yêu cầu hay không.
Về vấn đề phục hồi danh dự người bị oan, dự thảo luật quy định theo hướng trong hoạt động tố tụng hình sự, cơ quan nào giải quyết cuối cùng mà làm oan người vô tội thì phải bồi thường. Nhưng thực tế, trong nhiều trường hợp, việc làm oan người vô tội là lỗi của các cơ quan tiến hành tố tụng. Nhiều trường hợp, các cơ quan sau ra các Quyết định tố tụng phụ thuộc nhiều về tài liệu, chứng cứ do cơ quan tố tụng trước đó điều tra, thu thập. Vì thế, các đại biểu đề nghị, cần quy định trường hợp các cơ quan tiến hành tố tụng làm oan người vô tội thì phải có trách nhiệm xin lỗi công khai, phục hồi danh dự cho người bị oan, trong đó cơ quan giải quyết cuối cùng làm chủ trì thì mới bảo đảm tính cầu thị, thực sự xin lỗi người dân vì việc làm sai của mình.