Ngay sau khi Bộ Tài chính có Thông tư số 39/2009/TT – BTC và có hiệu lực từ ngày 9/3/2009 về việc hướng dẫn điều chỉnh tăng thuế nhập khẩu sữa. Mặc dù đối tượng điều chỉnh tăng thuế nhập khẩu lần này là mặt hàng sữa tươi, thế nhưng điều gây bất ngờ đối với các nhà quản lý và người tiêu dùng đó là mặt hàng sữa bột nhập ngoại lại ồ ạt tăng giá.
Giá các sản phẩm đều tăng
Chỉ cần dạo quanh một vài tuyến phố trên thị trường Hà Nội, bất kỳ người tiêu dùng quan tâm tới mặt hàng sữa đều bất ngờ trước việc tăng giá bán sản phẩm từ phía các nhà nhập khẩu, phân phối mặt hàng sữa bột. Đặc biệt là những sản phẩm có mức tăng khá cao như Enfagrow cho trẻ trên 1 tuổi loại hộp 900g tăng từ 290.000 đồng lên 304.000 đồng, sữa Nan của hãng Nestle loại 900g cho trẻ trên 1 tuổi tăng từ 320.000 đồng lên 336.000 đồng, sữa Gain plus Advance IQ 3, loại 900g tăng từ 295.000 đồng lên 307.000 đồng. Quan sát các bảng giá mới tại một số đại lý sữa trên địa bàn cho thấy hầu hết các sản phẩm của hãng sữa Abbott và XO đều có mức tăng khá cao. Đến nay đã có gần 80% các dòng sữa ngoại nhập đã tăng giá, với mức tăng vào khoảng 4 – 5%. Không chỉ vậy, các hãng cũng thông tin với khách hàng sẽ còn tiếp tục điều chỉnh giá bán trong thời gian sắp tới.
Như vậy, những quan ngại khi Bộ NN&PTNT có kiến nghị về việc điều chỉnh thuế nhập khẩu sữa sẽ kéo theo việc tăng giá sản phẩm, kiểu “té nước theo mưa” đã xảy ra. Tại thời điểm đó, đã có rất nhiều ý kiến không đồng tình với việc đề xuất trên với lo ngại chính, nếu tăng thuế nhập khẩu sữa sẽ kéo theo giá sữa trong nước tăng. Ngay cả Bộ Tài chính, cũng đã quyết định không tăng thuế nhập khẩu đối với dòng sữa bột nhập khẩu.
Quản lý thị trường bó tay?
Thuế nhập khẩu sữa tươi bắt đầu tăng từ ngày 9/3, điều này cũng tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tập trung vào việc “chuyên” nhập sữa bột. Còn nhớ, cách đây chưa lâu, người chăn nuôi bò sữa đã phải một phen khốn đốn vì cơn bão melamin. Khi ấy, rất nhiều người đặt ra câu hỏi: Nếu như chúng ta hạn chế việc nhập khẩu mặt hàng sữa hoặc đánh thuế nhập khẩu mặt hàng này ở mức thế suất cao, chắc hẳn người chăn nuôi đã đỡ bị ảnh hưởng và không phải ế ẩm về sữa...
Cũng theo Giám đốc một công ty sữa phía Bắc cho biết, việc đánh thuế sữa tươi nhập khẩu chưa hẳn đã là một giải pháp tích cực. Bởi hiện nay có rất ít doanh nghiệp nhập khẩu mặt hàng này. Trong khi đó, các doanh nghiệp sẽ tăng cường nhập sữa bột về hoàn nguyên nhằm hưởng lợi nhuận cao hơn. Như vậy, người chăn nuôi bò trong nước sẽ tiếp tục gặp khó khăn, bản thân người tiêu dùng vẫn phải chịu thiệt khi mua sản phẩm ở mức cao so với các sản phẩm tương tự của các doanh nghiệp sản xuất trong nước...
Như vậy, để bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính trong nước cũng như bảo vệ quyền, lợi ích người tiêu dùng, rất cần sự vào cuộc của các ngành chức năng, đặc biệt là các đợt thanh, kiểm tra nhằm kiểm soát về giá. Hơn nữa, cần phải có các chế tài xử phạt đủ mạnh, tránh việc tăng giá ào ạt một cách vô lối như thế.
Thanh Mai