Cái giá đắt của một phút bồng bột
Ngày 16/11, tại trụ sở Công an phường Đông Sơn (Thanh Hóa), không khí trở nên đặc biệt xúc động khi chị Lê Thị Dung cùng em gái là chị Lê Thị Lan (SN 1969, trú tại tổ dân phố Rừng Thông, phường Đông Sơn) tìm đến để gửi lời cảm ơn sâu sắc tới tập thể cán bộ, chiến sĩ đơn vị.
Nhìn hai chị em nắm chặt tay nhau, mắt rưng rưng lệ, ít ai có thể hình dung được họ vừa trải qua hành trình chia cắt kéo dài hơn hai thập kỷ, một khoảng thời gian đủ để mái tóc xanh chuyển màu sương gió và những biến cố cuộc đời lặng lẽ đi qua.
Ngồi lặng lẽ bên người chị gái sau nhiều năm xa cách, chị Lê Thị Lan vẫn chưa hết bồi hồi khi nhớ lại quãng thời gian đã qua. 24 năm trước, trong một phút bồng bột, thiếu chín chắn, chị nghe theo lời rủ rê của bạn bè sang Trung Quốc làm ăn với suy nghĩ đơn giản rằng sẽ đi một thời gian ngắn rồi trở về. Chuyến đi vội vã đến mức chị không kịp để lại lời nhắn gửi hay thông báo rõ ràng với gia đình.
Thế nhưng, cuộc sống nơi đất khách không hề màu hồng như những lời hứa hẹn. Không biết tiếng bản địa, không giấy tờ tùy thân hợp lệ, lại thiếu thốn các phương tiện liên lạc, chị Lan nhanh chóng rơi vào cảnh bơ vơ, lạc lõng. Những tháng ngày mưu sinh vất vả cứ thế cuốn chị đi, hết năm này qua năm khác, biến dự định trở về ngắn ngủi ban đầu thành một cuộc lưu lạc đằng đẵng không hẹn ngày về.

Chị Lê Thị Dung cùng em gái là chị Lê Thị Lan (bên trái) gặp nhau sau hơn 20 năm xa cách. Ảnh: Hà Mai.
"Suốt bao năm sống ở đất khách quê người, tôi luôn mong mỏi có ngày được trở về quê hương, được gặp lại cha mẹ, anh chị em trong gia đình. Cuộc sống nơi đất khách rất vất vả, nhiều lúc nhớ nhà, nhớ bố mẹ, tôi chỉ biết khóc một mình. Đến khi có cơ hội trở về thì bố mẹ đã không còn nữa. Đó là điều khiến tôi day dứt và tiếc nuối nhất", chị Lan nghẹn ngào chia sẻ.
Giữa nơi xứ người xa lạ, rào cản ngôn ngữ và sự hạn chế về công nghệ khiến chị gần như bị cô lập khỏi thế giới bên ngoài. Đã có biết bao đêm chị âm thầm nuốt nước mắt vào trong, nỗi nhớ quê hương, nhớ căn nhà nhỏ ở Rừng Thông và hình bóng cha mẹ già. Thế nhưng, điều đau đớn nhất đối với chị Lan lại ập đến đúng vào khoảnh khắc cánh cửa trở về mở ra, chị hay tin cả cha và mẹ đều đã lần lượt qua đời trong thời gian chị biệt tích.
Ở tuổi 57, ngày đặt chân trở lại mảnh đất chôn nhau cắt rốn, chị Lan được đón chào trong vòng tay ấm áp của anh chị em, họ hàng. Dẫu vậy, niềm vui đoàn tụ ấy mãi mãi mang một khoảng trống không gì bù đắp nổi, bởi ước nguyện được một lần quỳ xuống tạ lỗi và cất tiếng gọi cha, gọi mẹ đã vĩnh viễn lỡ hẹn.
Hành trình 6 tháng kiên trì tìm kiếm từ những manh mối mong manh
Về phía gia đình tại quê nhà, suốt 24 năm qua, chưa một ngày nào người thân ngừng hy vọng về sự trở về của chị Lan. Chị Lê Thị Dung xúc động kể lại, gia đình đã nhiều lần tự tổ chức tìm kiếm, dò hỏi khắp nơi, nhưng đều rơi vào vô vọng. Dù chỉ nắm giữ trong tay vài manh mối ít ỏi, mong manh, gia đình vẫn quyết định tìm đến sự hỗ trợ của Công an phường Đông Sơn thông qua mô hình "Phòng tiếp dân trực tuyến".
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, nhận thấy tính chất phức tạp nhưng mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc của vụ việc, chỉ huy Công an phường Đông Sơn đã nhanh chóng phân công cán bộ trực tiếp xuống địa bàn nắm bắt tình hình, xác minh kỹ lưỡng nhân thân, lai lịch cũng như thời điểm chị Lan mất liên lạc.

Bà Lan (bên trái) lưu lạc ở nước ngoài suốt 24 năm, được Công an phường Đông Sơn hỗ trợ thực hiện các thủ tục về đoàn tụ với gia đình. Ảnh: Hà Mai.
Hành trình lần tìm dấu vết của một công dân đã biệt tích hơn hai thập kỷ ở nước ngoài chưa bao giờ là điều dễ dàng. Trong suốt hơn 6 tháng ròng rã, đã có những thời điểm mọi manh mối tưởng chừng đi vào ngõ cụt. Khó khăn lớn nhất nằm ở việc chị Lan có trình độ học vấn hạn chế, không thông thạo tiếng Trung Quốc và hoàn toàn không biết sử dụng điện thoại thông minh hay các thiết bị công nghệ. Điều này đã khiến việc kết nối, xác thực thông tin cũng như hướng dẫn chị di chuyển đến các cơ quan chức năng tại nước sở tại gặp vô vàn trở ngại.
Không nản lòng trước thử thách, cán bộ, chiến sĩ Công an phường Đông Sơn đã kiên trì rà soát từng chi tiết nhỏ, thường xuyên giữ liên lạc với gia đình để đối chiếu thông tin, đồng thời chủ động mở rộng mạng lưới kết nối với cộng đồng người Thanh Hóa đang sinh sống, làm việc tại Trung Quốc.
Nhịp cầu nhân ái đưa người con xa xứ trở về
Bước ngoặt của hành trình tìm kiếm xuất hiện khi lực lượng Công an kết nối thành công với chị Trần Thị Hướng (SN 1976), một người con của phường Đông Sơn hiện đang sinh sống và làm việc tại Trung Quốc. Nhờ sự nhiệt tình, tương thân tương ái của người đồng hương nơi xứ người cùng sự hướng dẫn sát sao từ phía Công an phường, các vướng mắc về giao tiếp và thủ tục dần được tháo gỡ.

“Phòng tiếp dân trực tuyến” của Công an phường Đông Sơn trở thành nhịp cầu của lòng dân từ những việc làm cụ thể, bình dị trong cuộc sống. Ảnh: Hà Mai.
Chia sẻ về quá trình này, Thiếu tá Lê Vương Anh, Phó Trưởng Công an phường Đông Sơn cho biết: "Khi tiếp nhận thông tin từ gia đình, chúng tôi rất thấu hiểu và chia sẻ với hoàn cảnh của họ. Dù biết việc xác minh, tìm kiếm sẽ gặp nhiều gian nan, nhưng nghĩ đến nỗi mong mỏi suốt hơn 20 năm của người thân, anh em trong đơn vị lại động viên nhau cố gắng đến cùng. Khi biết chị Lan đã hoàn tất thủ tục và trở về nước an toàn, chúng tôi thực sự rất vui và xúc động vì đã góp một phần nhỏ bé giúp gia đình được đoàn tụ".
Trước đó, Báo Sức khỏe và Đời sống đã đưa tin, thông qua mô hình "Phòng tiếp dân trực tuyến", Công an phường Đông Sơn tiếp nhận thông tin chị Lê Thị Lan bị thất lạc sang Trung Quốc từ năm 2002, mang theo nỗi khắc khoải được trở về quê hương, gặp lại gia đình.
Công an phường Đông Sơn khẩn trương tiến hành xác minh, hỗ trợ công dân và phối hợp thực hiện các thủ tục cần thiết để chị Lan trở về Việt Nam.