Mới khởi động lại 3 lò nấu xỉ chưa lâu, nhưng Nhà máy xỉ titan của Công ty cổ phần khoáng sản Sài Gòn - Quy Nhơn (SQC) lại tiếp tục phát tán khói bụi ra môi trường, ảnh hưởng đến đời sống và sức khỏe của người dân xã Mỹ Thành, huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định.
Sống cùng khói bụi
Ngày 7/5/2012, lại một lần nữa nhiều hộ dân xã Mỹ Thành phải tập trung trước cổng Nhà máy xỉ titan của SQC để phản đối hiện tượng xả khói gây ô nhiễm. Kể về nỗi khổ khi chung sống với khói bụi, nhiều hộ dân thôn Hòa Hội Nam, xã Mỹ Thành bức xúc, mỗi khi nhà máy xỉ nổi lửa nấu xỉ titan thì khói bụi phun lên trời mù mịt. Gió từ biển thổi vào, cuốn khói bụi này phủ vào nhà dân, làm ảnh hưởng đến sức khỏe của mọi người.
Thực tế, đây không phải là lần đầu tiên Nhà máy xỉ SQC gây ô nhiễm. Trước đó, trong tháng 6/2010, nhiều hộ dân và ngay cả chính quyền xã Mỹ Thành đã nhiều lần kiến nghị phải giải quyết tình trạng mùi hôi khét, khói bụi phát tán ra khu dân cư do hoạt động nấu xỉ titan của SQC. Cụ thể, ông Nguyễn Hồng Hải, Trưởng thôn Hòa Hội Nam, xã Mỹ Thành cho biết, khi Nhà máy xỉ hoạt động, cả thôn phải chịu mùi hôi khét phát tán từ các lò nấu xỉ titan.
Đại công trường khai thác titan tại xã Mỹ Thành đã chặt phá nhiều diện tích rừng phi lao. |
Điều này cũng được ông Phùng Đông Quang, Phó Chủ tịch UBND xã Mỹ Thành khẳng định là mùi hôi khét do nhựa đường cháy trong quá trình nấu titan đã ảnh hưởng đến cuộc sống nhân dân 2 thôn của xã là: Hòa Hội Nam (gồm 240 hộ) và Hòa Hội Bắc (gồm 217 hộ). Những điều bất hợp lý về công nghệ chế biến gây ô nhiễm này đã được báo Sức khỏe&Đời sống phản ánh.
Công nghệ cao hay thấp?
Gần đây, liên quan đến hoạt động của Nhà máy xỉ titan SQC, ngày 10/3/2012, Đoàn Giám sát của Quốc hội sau khi giám sát hiện trạng khai thác và chế biến titan tại Bình Định cũng đã khuyến cáo Ban Giám đốc SQC cần hướng tới công nghệ chế biến tiên tiến nhằm giảm thải gây ô nhiễm môi trường trong khai thác, sản xuất và tăng cường công tác hoàn thổ, trồng rừng phòng hộ.
Những kiến nghị, bức xúc của địa phương cũng như việc còn nhiều bất cập trong thực hiện chính sách pháp luật về quản lý, khai thác khoáng sản gắn với bảo vệ môi trường, Đoàn Giám sát sẽ tổng hợp báo cáo lên Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét điều chỉnh phù hợp.
Thực tế, hiện trạng ô nhiễm môi trường do hoạt động của Nhà máy xỉ titan SQC đã và đang mâu thuẫn với công nghệ hiện đại được doanh nghiệp công bố. Vì theo thông tin được SQC công bố tháng 7/2009 trong lễ khánh thành Nhà máy xỉ titan tại xã Mỹ Thành thì đây nhà máy thân thiện với môi trường, khi có đến 30% chi phí trên tổng vốn đầu tư được dành cho quy trình xử lý bụi, theo hệ thống quản lý chất lượng ISO 14001.
Chủ đầu tư đã thuê chuyên gia nước ngoài có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực này để lắp đặt máy móc thiết bị. Chất lượng máy móc thiết bị của nhà máy hoàn toàn phù hợp với điều kiện tự nhiên của Việt Nam và không gây ô nhiễm môi trường.
Tuy nhiên, thực tế từ đầu tháng 1/2010, chính quyền xã Mỹ Thành đã chủ trì cuộc họp để giải quyết kiến nghị của người dân vì mùi hôi phát sinh trong quá trình hoạt động của Nhà máy xỉ titan SQC. Tiếp đó, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Định cũng đã đề nghị SQC phải tìm chất phụ gia khác thay cho nhựa đường hoặc phải thay đổi dây chuyền chế biến xỉ titan để hạn chế mùi hôi phát tán ra môi trường. Nhưng chuyện khắc phục vẫn chỉ là lời hứa, còn những ngày này, người dân xã Mỹ Thành lại phải đến trước cổng Nhà máy xỉ SQC để kêu khổ vì khói bụi.
Những bất ổn phát sinh từ hệ lụy của việc khai thác titan tại Bình Định cần được các cơ quan chức năng vào cuộc quyết liệt hơn nữa để chấm dứt tình trạng người dân vẫn khổ vì công nghệ chế biến sâu của SQC.
Bài, ảnh:Mạnh Hùng
