Nước đậu đen từ lâu được xem là thức uống thanh nhiệt, giải độc được nhiều gia đình ưa chuộng đặc biệt là trong mùa hè nắng nóng. Tuy nhiên việc uống nước đậu đen sai cách hoặc lạm dụng quá mức có thể khiến loại đồ uống này vô tình trở thành gánh nặng lên thận. Những thói quen quen thuộc hằng ngày tưởng chừng vô hại lại có thể khiến cơ thể phải đối mặt với nhiều hệ lụy sức khỏe nghiêm trọng mà không phải ai cũng biết.
1. Nước đậu đen tốt cho thận không?
Nhiều người uống nước đậu đen rang và thắc mắc loại đồ uống này có tốt cho sức khỏe thận hay không? Đậu đen, đặc biệt là loại đậu đen xanh lòng rất giàu các chất chống oxy hóa mạnh như delphinidin, petunidin và anthocyanin. Khi cơ thể bạn hấp thu những hoạt chất chống oxy hóa trên, sức khỏe sẽ có thay đổi như:
- Kích thích lợi tiểu nhẹ: các hoạt chất kể trên không chỉ giúp hệ tiết niệu hoạt động trơn tru mà còn giúp tăng lượng tuần hoàn qua thận từ đó giúp đào thải độc tố, chất thải tích tụ ra ngoài một cách tự nhiên, an toàn.
- Chống lại áp lực oxy hóa: khi quá trình oxy hóa tế bào xảy ra, các hoạt chất này có tác dụng trung hòa gốc tự do cũng như bảo vệ màng lọc cầu thận.
- Hỗ trợ kiểm soát chỉ số axit uric. Một số nghiên cứu bước đầu đã ghi nhận đậu đen có thể tác động đến quá trình chuyển hóa axit uric. Tuy nhiên vẫn chưa đủ bằng chứng để các nhà khoa học khuyến cáo sử dụng đậu đen như một cách để điều trị tăng axit uric hay bệnh gout.
Dù thanh lọc cơ thể tốt nhưng nước đậu đen không hoàn toàn lành tính nếu bạn lạm dụng mỗi ngày dễ gây tác dụng phụ. Ảnh minh họa AI.
Uống nước đậu đen có thể mang đến nhiều lợi ích nhưng vì chúng có tính lợi tiểu nên khi bạn uống liên tục mà không bổ sung nước hợp lý có thể khiến cơ thể rơi vào trạng thái mất nước âm thầm. Khi đó, bạn có thể gặp một số tình trạng như máu cô đặc lại khiến tim phải co bóp mạnh hơn và thận cũng phải tăng công suất lọc để giúp cân bằng lại áp lực nội mạch. Vì vậy nếu bạn là người trưởng thành khỏe mạnh có thể uống nước đậu đen với lượng vừa phải nhưng không nên thay thế hoàn toàn cho nước lọc.
2. Tác dụng của nước đậu đen với thận
2.1 Uống nước đậu đen nhiều có tốt không?
Tuy mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng nếu bạn lạm dụng hoặc uống nước đậu đen sai cách có thể gây ra những hệ lụy về sức khỏe trong đó có cả thận. Sau đây là một số ảnh hưởng bạn có thể gặp phải:
- Hạn chế khả năng hấp thu khoáng chất. Do hàm lượng phytate trong nước đậu đen khá cao nên nếu bạn chế biến không kỹ, hoạt chất này có thể gắn kết với nhiều hoạt chất khác như canxi, sắt, kẽm từ đó làm giảm khả năng hấp thu từ ruột. Điều này sẽ làm ảnh hưởng đến việc hấp thu các vi chất nuôi cơ thể.
- Tăng nguy cơ lắng đọng sỏi thận. Trong đậu đen có chứa hoạt chất oxalat, với những người có tiền sử sỏi thận nên cẩn trọng khi uống nước đậu đen rang. Tốt nhất nên tham khảo ý kiến bác sĩ để biết được liều lượng sử dụng phù hợp.
2.2 Người bệnh thận có nên uống nước đậu đen
Với người mắc bệnh thận mạn cần cực kỳ thận trọng khi uống nước đậu đen bởi chúng rất giàu kali và phốt pho. Việc người bệnh thận có nên uống nước đậu đen hay không cần có chỉ định của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng dựa trên mức độ suy giảm của chức năng thận kèm các xét nghiệm liên quan.
Nếu lạm dụng nước đậu đen sẽ khiến cơ quan lọc máu rơi vào trạng thái kiệt sức và làm suy giảm nhanh chóng chức năng của thận. Ảnh: HĐ.
Trong đậu đen có chứa một hàm lượng lớn kali và phốt pho. Do vậy với người trưởng thành khỏe mạnh, cầu thận có thể lọc cũng như đào thải dễ dàng các khoáng chất này. Tuy nhiên với người bệnh suy thận, màng lọc tại thận đã bị xơ hóa cũng như suy giảm chức năng nghiêm trọng khiến việc đào thải kali dư thừa trở nên khó khăn hơn. Mặt khác khi uống nước đậu đen sẽ làm cho nồng độ kali trong máu của bạn tăng vọt và gây ra một số biến chứng nguy hiểm như rối loạn nhịp tim hoặc thậm chí là ngừng tim đột ngột.
2.3 Cách nấu nước đậu đen rang tốt cho thận
Để nước đậu đen phát huy được những tác dụng đối với sức khỏe, ngoài việc uống một cách phù hợp hãy lưu ý cách chế biến khoa học. Cách nấu nước đậu đen rang tốt cho thận:
- Bước sơ chế: Sau khi lựa chọn được đậu đen xanh lòng có chất lượng tốt; hạt tròn, chắc và không sâu mốc hãy đem rửa sạch rồi ngâm trong nước ấm khoảng 4-6 tiếng. Quá trình ngâm sẽ giúp kích hoạt enzyme phytase giúp phân hủy một số hoạt chất làm cho nước đậu đen sau khi nấu lên sẽ lành tính hơn cho hệ bài tiết và hệ tiêu hóa.
- Rang đậu đen: Sau khi ngâm hạt bạn vớt ra và để ráo rồi tiến hành rang trên lửa nhỏ cho đến khi thấy đậu có mùi thơm nhẹ, vỏ nứt thì dừng lại. Việc rang đậu đen sẽ giúp trung hòa tính lạnh tránh gây đầy bụng.
- Cho đậu đen rang vào nước sôi theo tỷ lệ 1 lít nước dùng 30-50gram đậu đen. Đun nhỏ lửa khoảng 15-20 phút sau đó tắt bếp và ủ thêm khoảng 10 phút.
- Bạn nên uống nước đậu đen rang nguyên vị và không nên thêm đường sẽ làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa hoặc cũng không nên thêm muối sẽ làm tăng áp lực lên lực lọc của cầu thận.
Bạn cần lưu ý, nước đậu đen chỉ phát huy tác dụng khi uống đúng người và đúng cách. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe bao gồm các bệnh lý mạn tính hay bệnh lý về thận, trước khi uống nước đậu đen cần có tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa.
