Ung thư tuyến giáp là một trong những bệnh ung thư phổ biến của hệ nội tiết. Tại Việt Nam, bệnh nằm trong nhóm 10 loại ung thư có số ca mắc mới cao. Phần lớn trường hợp có tiên lượng tốt nếu được phát hiện và điều trị phù hợp. Vậy những ai có nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp?
Ung thư tuyến giáp có nhiều thể bệnh, trong đó ung thư thể nhú là loại thường gặp nhất. Nhiều trường hợp được phát hiện tình cờ qua siêu âm hoặc khám vùng cổ. Tuy nhiên, không phải ai có yếu tố nguy cơ cũng mắc bệnh và người không có yếu tố nguy cơ vẫn có thể bị ung thư tuyến giáp.
1. Những người có nguy cơ mắc bệnh ung thư tuyến giáp
1.1. Tuổi và giới tính
Ung thư tuyến giáp có thể xuất hiện ở nhiều lứa tuổi. Bệnh thường được chẩn đoán ở người trưởng thành, nhưng cũng có thể gặp ở trẻ em và người trẻ. Một số dữ liệu cho thấy nhóm tuổi trung niên có tỷ lệ mắc đáng kể. Vì vậy, không nên chủ quan cho rằng ung thư tuyến giáp chỉ xảy ra ở người cao tuổi.
Giới tính cũng là một yếu tố liên quan. Phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp cao hơn nam giới khoảng 3 lần. Tuy nhiên, nam giới vẫn có thể mắc bệnh và một số trường hợp ở nam giới được phát hiện khi bệnh đã có biểu hiện rõ.
1.2. Tiếp xúc với tia bức xạ
Tiền sử tiếp xúc với bức xạ vùng đầu và cổ, đặc biệt khi còn nhỏ, là một trong những yếu tố nguy cơ đã được xác định rõ đối với ung thư tuyến giáp.
Ung thư tuyến giáp là một trong những bệnh ung thư phổ biến. Ảnh AI
1.3. Yếu tố gia đình và di truyền
Tiền sử gia đình có người mắc ung thư tuyến giáp cũng là yếu tố cần lưu ý. Một số hội chứng di truyền có thể làm tăng nguy cơ ung thư tuyến giáp.
Vì vậy, những người có người thân mắc ung thư tuyến giáp, đặc biệt nhiều thành viên trong gia đình cùng mắc bệnh hoặc có trường hợp ung thư tuyến giáp thể tủy, nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn nguy cơ và xét nghiệm di truyền khi có chỉ định.
1.4. Chế độ ăn và iốt
Iốt có vai trò quan trọng đối với hoạt động của tuyến giáp. Tình trạng thiếu iốt kéo dài có thể liên quan đến tăng nguy cơ ung thư tuyến giáp thể nang. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa bổ sung càng nhiều iốt càng tốt.
Cả thiếu và thừa iốt đều có thể ảnh hưởng đến tuyến giáp. Vì vậy, người dân không nên tự ý sử dụng các chế phẩm bổ sung iốt hoặc thay đổi chế độ ăn quá mức khi chưa có hướng dẫn của bác sĩ.
2. Khi nào cần đi khám tuyến giáp?
Người dân nên đi khám khi phát hiện khối hoặc nhân bất thường ở vùng cổ, cổ to lên, khàn tiếng kéo dài, khó nuốt hoặc khó thở không rõ nguyên nhân. Tuy nhiên, các triệu chứng này không đồng nghĩa với ung thư tuyến giáp và cần được bác sĩ đánh giá.
Đối với người có yếu tố nguy cơ cao như từng phơi nhiễm bức xạ vùng đầu cổ khi còn nhỏ, có tiền sử gia đình hoặc hội chứng di truyền liên quan, việc theo dõi cần được cá thể hóa theo hướng dẫn của bác sĩ.
Không phải tất cả mọi người đều cần siêu âm hoặc xét nghiệm tầm soát ung thư tuyến giáp định kỳ. Việc phát hiện nhiều nhân tuyến giáp nhỏ cũng có thể dẫn đến chẩn đoán và điều trị quá mức ở một số trường hợp. Vì vậy, thay vì tự ý tầm soát thường xuyên, người dân nên trao đổi với bác sĩ để xác định có cần kiểm tra và theo dõi hay không.
Phát hiện sớm và điều trị đúng chỉ định giúp nhiều người bệnh ung thư tuyến giáp có kết quả điều trị tốt. Quan trọng là nhận diện các yếu tố nguy cơ, chú ý những bất thường vùng cổ và chủ động khám khi có dấu hiệu nghi ngờ.
