Thức ăn đường phố như: xiên nướng, bánh mì trà sữa...đã trở thành một phần quen thuộc của đời sống đô thị. Tuy nhiên, theo cảnh báo của cơ quan y tế và các chuyên gia, đây cũng là nguồn nguy cơ lớn gây ngộ độc thực phẩm nếu khâu chế biến và bảo quản không đảm bảo an toàn.
Vì sao thức ăn đường phố dễ gây ngộ độc?
Điều kiện vệ sinh không đảm bảo
Thức ăn đường phố thường được chế biến tại các quầy hàng nhỏ, ven đường, nơi khó kiểm soát vệ sinh môi trường.
Các nghiên cứu cho thấy thực phẩm bán ngoài trời dễ bị nhiễm vi khuẩn do bụi bẩn, ruồi muỗi, nước bẩn và môi trường xung quanh không sạch sẽ.
Đặc biệt, nhiều quầy hàng đặt gần cống rãnh, bãi rác hoặc khu vực ô nhiễm làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn.
Quầy thức ăn đường phố ven đường với điều kiện vệ sinh hạn chế tiềm ẩn nguy cơ nhiễm khuẩn - Hình minh họa
Nguyên liệu không rõ nguồn gốc
Một trong những nguyên nhân chính gây ngộ độc là sử dụng thực phẩm kém chất lượng.
Cơ quan y tế cảnh báo nhiều hàng quán sử dụng thịt đông lạnh lâu ngày, nguyên liệu không rõ nguồn gốc hoặc đã hư hỏng để giảm chi phí. Những nguyên liệu này có thể chứa vi khuẩn nguy hiểm như Salmonella hay E.coli – tác nhân phổ biến gây tiêu chảy, đau bụng, sốt.
Bảo quản và chế biến sai cách
Theo các chuyên gia, thực phẩm đường phố thường không được bảo quản ở nhiệt độ phù hợp.
Thức ăn nấu sẵn để lâu ngoài trời
Không được giữ nóng hoặc làm lạnh đúng cách
Tái sử dụng dầu chiên nhiều lần
Những yếu tố này tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển nhanh chóng. Đặc biệt, trong thời tiết nóng, vi khuẩn có thể sinh sôi mạnh chỉ sau vài giờ.
Nhiễm chéo trong quá trình chế biến
Nhiễm chéo là lỗi rất phổ biến nhưng ít được chú ý.
Việc sử dụng chung dao, thớt cho thực phẩm sống và chín, hoặc không rửa tay khi chế biến có thể làm vi khuẩn lây lan nhanh chóng. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến nhiều vụ ngộ độc tập thể.
Người chế biến thiếu kiến thức an toàn thực phẩm
Nhiều người bán hàng không được đào tạo bài bản về vệ sinh thực phẩm.
Các nghiên cứu chỉ ra rằng phần lớn rủi ro xảy ra trong các khâu như chuẩn bị, chế biến và phục vụ do thiếu kiến thức hoặc không tuân thủ quy trình an toàn.
Thực phẩm không được nấu chín kỹ hoặc để nguội lâu
Chuyên gia khuyến cáo nên ưu tiên thức ăn được nấu chín ngay tại chỗ.
Thực phẩm để sẵn, hâm lại nhiều lần hoặc chưa chín kỹ có nguy cơ chứa vi khuẩn gây bệnh rất cao.
Thực phẩm nấu sẵn để lâu ngoài không khí dễ bị vi khuẩn xâm nhập - Hình minh họa
Những món ăn đường phố dễ gây ngộ độc nhất
Các bác sĩ tiêu hóa cảnh báo một số nhóm thực phẩm có nguy cơ cao:
- Thịt xiên nướng, xúc xích, đồ chiên rán.
- Bánh mì, hamburger, đồ ăn có nhân thịt.
- Hải sản, gỏi, món ăn sống.
- Đồ ăn kèm sốt mayonnaise hoặc trứng sống.
- Nước ép, đá viên không đảm bảo vệ sinh.
Đây đều là những thực phẩm dễ nhiễm khuẩn nếu bảo quản không đúng cách hoặc sử dụng nguyên liệu kém chất lượng.
Dấu hiệu ngộ độc thực phẩm cần cảnh giác
Ngộ độc thực phẩm thường xuất hiện sau vài giờ đến vài ngày với các triệu chứng:
- Đau bụng, tiêu chảy.
- Buồn nôn, nôn.
- Sốt nhẹ hoặc sốt cao.
- Mệt mỏi, mất nước.
Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể bị mất nước nghiêm trọng hoặc nhiễm trùng đường ruột, cần nhập viện điều trị.
Làm sao để ăn thức ăn đường phố an toàn?
- Chọn quán sạch sẽ, đông khách.
- Ưu tiên món ăn được nấu chín tại chỗ.
- Tránh thực phẩm để lâu ngoài không khí.
- Không ăn đồ sống, tái hoặc chưa chín kỹ.
- Quan sát người bán có đeo găng tay, giữ vệ sinh hay không.
- Hạn chế ăn vào thời tiết nắng nóng cao điểm.
Thức ăn đường phố không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng nguy cơ ngộ độc là hoàn toàn có thật nếu không đảm bảo vệ sinh. Việc lựa chọn thông minh và hiểu rõ các nguy cơ sẽ giúp bạn vừa thưởng thức ẩm thực đường phố, vừa bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.
