Những mái nhà trong ngõ nhỏ ở Định Công trước ngày di dời để mở đường trục Quốc lộ 1A mới

Dự án đầu tư Trục không gian Quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang và tái thiết đô thị được thực hiện theo phương thức PPP, loại hợp đồng BT, từ Vành đai 1 đến nút giao Cầu Giẽ. Toàn tuyến dài khoảng 36,3 km, mặt cắt dự kiến 90 m.

Riêng đoạn qua phường Định Công (Hà Nội) dài khoảng 1,49 km, tổng diện tích dự kiến thu hồi hơn 92.243 m², liên quan 123 hộ gia đình, 5 tổ chức và đất công do phường quản lý. Trong đó, diện tích đất ở khoảng 5.701 m².

Đây là khu vực chịu áp lực giao thông lớn tại cửa ngõ phía Nam Hà Nội. Theo phương án, trục đường được mở rộng với 10 làn xe chính và 6 làn đường gom, hướng tới giảm ùn tắc và chỉnh trang không gian đô thị.

Đến thời điểm hiện nay, 120 hộ đã được điều tra, đo đạc, kiểm đếm. Trong đó, 41 hộ đang được công khai phương án, lấy ý kiến, đối thoại; 79 hộ còn lại trong quá trình thẩm định.

Những con ngõ trước một cuộc dịch chuyển

Ngõ 1, ngõ 2 phố Đại Từ nằm sát hành lang đường sắt Bắc - Nam và đường Giải Phóng. Nhiều gia đình đã sinh sống tại đây hàng chục năm, trong đó có các hộ là cán bộ, công nhân viên ngành đường sắt đã nghỉ hưu và những gia đình buôn bán nhỏ.

Những căn nhà san sát, lối đi hẹp chạy dọc đường tàu. Nhịp sống lâu nay gắn với tiếng còi tàu, hàng rào chắn và cảnh ùn tắc mỗi khi tàu đi qua vào giờ cao điểm.

Tại đây, việc xác định vị trí đất, nguồn gốc sử dụng và diện tích thực tế là những vấn đề người dân đặc biệt quan tâm. Một số trường hợp tại khu tập thể cũ có giấy tờ thuê, thanh lý nhà nhưng diện tích sử dụng đã thay đổi qua nhiều năm.

Với bà Triệu Thị Nhan, thông tin thu hồi đất ban đầu khiến gia đình không khỏi lo lắng về nơi ở mới. Sau các cuộc họp dân và được giải thích về chính sách, bà cho biết đã đồng thuận với chủ trương triển khai dự án.

"Mở đường là để phát triển kinh tế, giao thông có phát triển thì kinh tế mới đi lên. Vì vậy, tôi hoàn toàn đồng thuận với chủ trương đã đề ra", bà Nhan nói.

Điều bà mong muốn lúc này là sớm có phương án tái định cư phù hợp, để cuộc sống của gia đình và những hộ dân vốn gắn bó lâu năm sớm ổn định.

"Sau này đường mở ra khang trang hơn, con cháu sẽ là những người được hưởng thành quả. Tôi tuổi cao rồi, chỉ mong sớm ổn định chỗ ở để không phải thấp thỏm nữa", bà chia sẻ.

Khi nơi ở cũng là kế sinh nhai

Dọc đường Giải Phóng, nhiều căn nhà đồng thời là cửa hàng, xưởng nhỏ và nơi tạo thu nhập chính của các gia đình. Vì thế, việc di dời không chỉ thay đổi chỗ ở mà còn tác động trực tiếp đến sinh kế.

Anh Nguyễn Văn Cường, 30 tuổi, kinh doanh tại khu vực mặt phố Đuôi Cá, cho biết mặt bằng hiện tại đã gắn với gia đình qua nhiều thế hệ. Trước đây mẹ anh bán quần áo, sau đó anh tiếp quản và lấy việc kinh doanh làm nguồn thu nhập chính.

"Vị trí này thuận tiện cho buôn bán, vận chuyển hàng hóa và đi lại. Nếu chuyển đi, tôi chưa biết có thể tìm được một nơi phù hợp như hiện tại hay không", anh Cường nói.

Ngoài sinh kế, anh còn lo việc học của con nhỏ vừa vào lớp 1. Một cuộc chuyển nhà có thể khiến cả gia đình phải sắp xếp lại nơi ở, công việc và trường học.

Theo anh Cường, thời gian đầu nhiều hộ chưa nắm rõ chính sách nên còn lo lắng. Sau các cuộc trao đổi với chính quyền địa phương, những thắc mắc về dự án, bồi thường và tái định cư từng bước được giải đáp.

Hiện các bước kiểm đếm, thẩm định, công khai phương án và lấy ý kiến người dân tiếp tục được triển khai. Những vấn đề về nguồn gốc đất, diện tích cơi nới và vị trí tính bồi thường cũng đang được rà soát.

Khi trục Quốc lộ 1A mới hình thành, khu vực cửa ngõ phía Nam Hà Nội được kỳ vọng giảm áp lực giao thông và có diện mạo đô thị đồng bộ hơn.

Nhưng trước khi con đường rộng 90 m hiện hữu là cuộc dịch chuyển của những gia đình đã gắn bó nhiều năm với từng mái nhà, cửa hàng và lối ngõ. Với họ, điều được chờ đợi lúc này là một phương án bồi thường, tái định cư rõ ràng để sớm ổn định cuộc sống ở nơi ở mới.