Những loại vitamin nào tốt cho trí nhớ?

Thông tin dược học
SKĐS - Một số vitamin đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của não bộ, giúp duy trì chức năng thần kinh và hỗ trợ trí nhớ, khả năng nhận thức.

Dưới đây là một số vitamin cần lưu ý:

1. Vitamin B12

Vitamin B12 cần thiết cho quá trình tạo hồng cầu và duy trì chức năng hệ thần kinh, trong đó có vai trò bảo vệ lớp vỏ myelin bao quanh các sợi thần kinh. Thiếu vitamin B12 kéo dài có thể gây thiếu máu, tê bì tay chân, rối loạn thăng bằng, đi lại không vững, thay đổi tâm trạng, khó tập trung và suy giảm trí nhớ. 

Một số biểu hiện về nhận thức do thiếu vitamin B12 có thể cải thiện sau khi được phát hiện và điều trị, đặc biệt nếu can thiệp sớm. Vì vậy, khi người bệnh có biểu hiện suy giảm trí nhớ kèm yếu tố nguy cơ hoặc dấu hiệu nghi ngờ thiếu vitamin B12, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm nồng độ vitamin B12 trong máu để đánh giá.

Người cao tuổi có nguy cơ thiếu vitamin B12 cao hơn do dạ dày tiết ít axit, làm giảm khả năng hấp thu vitamin này từ thức ăn. Người ăn chay trường, người đã phẫu thuật cắt dạ dày, người mắc bệnh viêm teo dạ dày và người dùng lâu dài thuốc điều trị đái tháo đường metformin hoặc thuốc giảm tiết axit dạ dày cũng dễ thiếu vitamin B12.

Vitamin B12 có chủ yếu trong thực phẩm nguồn gốc động vật như thịt, cá, trứng, sữa, gan và hải sản có vỏ.

Những loại vitamin tốt cho trí nhớ - Ảnh 1.

Một số vitamin thực sự đóng vai trò quan trọng với hoạt động của não bộ. Ảnh minh hoạ IS.

2. Vitamin B6, B9

Folate (vitamin B9), vitamin B6 và B12 phối hợp với nhau để chuyển hóa homocysteine, một axit amin trong máu. Nồng độ homocysteine cao có liên quan đến nguy cơ đột quỵ, teo não và sa sút trí tuệ.

Một thử nghiệm do Đại học Oxford (Anh) thực hiện, công bố trên tạp chí PLoS ONE, đã cho 271 người trên 70 tuổi bị suy giảm nhận thức nhẹ uống kết hợp axit folic, vitamin B6 và B12 liều cao hoặc giả dược trong 2 năm. Kết quả chụp cộng hưởng từ cho thấy tốc độ teo não ở nhóm uống vitamin chậm hơn khoảng 30% so với nhóm giả dược. Ở những người có nồng độ homocysteine cao, mức chậm này lên tới 53%.

Vitamin B9 có nhiều trong rau lá xanh đậm, các loại đậu, măng tây, bông cải xanh, gan. Vitamin B6 có trong thịt gà, cá, khoai tây, chuối, các loại hạt.

3. Vitamin B1

Vitamin B1 (thiamin) cần thiết cho não sử dụng đường để tạo năng lượng. Thiếu vitamin B1 nặng, thường gặp ở người nghiện rượu, có thể gây hội chứng Wernicke Korsakoff, với biểu hiện lú lẫn, đi lại mất thăng bằng, rối loạn vận động mắt và mất trí nhớ nghiêm trọng. Đây là tình trạng cấp cứu cần được điều trị kịp thời.

Vitamin B1 có trong ngũ cốc nguyên hạt, gạo lứt, thịt lợn, các loại đậu và hạt.

4. Vitamin D

Vitamin D có các thụ thể ở nhiều vùng của não. Nhiều nghiên cứu quan sát cho thấy người có nồng độ vitamin D thấp có nguy cơ suy giảm nhận thức và sa sút trí tuệ cao hơn. Tuy nhiên, các thử nghiệm bổ sung vitamin D ở người không thiếu chưa chứng minh được tác dụng cải thiện trí nhớ rõ ràng. Người có nguy cơ thiếu vitamin D, như người cao tuổi ít ra ngoài trời, nên được bác sĩ đánh giá và bổ sung khi cần.

Vitamin D có trong cá béo, lòng đỏ trứng, nấm và được da tổng hợp khi tiếp xúc ánh nắng.

5. Vitamin E và vitamin C

Vitamin E và vitamin C là các chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào thần kinh trước tổn thương do gốc tự do. Chế độ ăn giàu các loại hạt, dầu thực vật, rau xanh và trái cây cung cấp đủ hai vitamin này cho người khỏe mạnh. Không nên tự ý uống vitamin E liều cao để phòng ngừa giảm trí nhớ, vì liều cao kéo dài có thể làm tăng nguy cơ chảy máu, nhất là ở người đang dùng thuốc chống đông, chống kết tập tiểu cầu.

Theo báo cáo của Ủy ban Lancet năm 2024 về sa sút trí tuệ, khoảng 45% trường hợp sa sút trí tuệ có thể được phòng ngừa hoặc trì hoãn nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Các yếu tố này gồm tăng huyết áp, đái tháo đường, béo phì, hút thuốc lá, uống nhiều rượu, ít vận động, giảm thính lực, suy giảm thị lực không được điều trị, trầm cảm, ít giao tiếp xã hội và cholesterol LDL cao.

Vì vậy, bên cạnh chế độ ăn đa dạng, giàu rau xanh, trái cây, cá, các loại hạt, ngũ cốc nguyên hạt, mỗi người nên vận động thể lực đều đặn, ngủ đủ giấc, kiểm soát huyết áp, đường huyết, không hút thuốc, hạn chế rượu bia, duy trì học hỏi, đọc sách và giao lưu với mọi người.

Người có biểu hiện giảm trí nhớ tiến triển, như hay lặp lại câu hỏi, quên những việc vừa xảy ra, đi lạc ở nơi quen thuộc, khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày, thay đổi tính cách, cần được đưa đi khám chuyên khoa thần kinh.

Những loại vitamin tốt cho trí nhớ - Ảnh 2.5 thói quen làm chậm lão hóa não, duy trì trí nhớ minh mẫn

SKĐS - Não bộ cũng lão hóa theo thời gian giống như tim, xương hay cơ bắp nhưng thường bị nhiều người bỏ quên. Duy trì một số thói quen đơn giản mỗi ngày có thể giúp cải thiện trí nhớ, tăng cường chức năng não và giảm nguy cơ suy giảm nhận thức khi tuổi tác tăng lên.

Ý kiến của bạn
Tags: