Nhà máy xử lý rác thải tự nhiên
Chúng ta vứt bỏ rất nhiều thứ được cho là không thể phân hủy hoặc có phân hủy cũng mất hàng trăm năm như nhựa. Khi nó phân hủy thành các hạt microplastic vẫn có thể gây hại cho môi trường, đặc biệt là môi trường biển bởi các liên kết hóa học của nhựa cực kỳ mạnh mẽ. Thế nhưng, các nhà khoa học đã phát hiện ra một loại nấm ở các khu rừng mưa ở Ecuador ăn các polyrethane - là vật liệu tạo màng thường dùng làm sơn bề mặt vì độ bền, gắn kết vững chắc. Bên cạnh đó, các nhà nghiên cứu ở Italia cũng tìm ra cách sử dụng nấm để tách sắt từ amiăng. Nếu không có sắt, amiăng không thể sản xuất các gốc tự do có thể gây ung thư.
Nhiên liệu vận hành
Một ngày nào đó, xe của bạn sẽ được chạy bằng nấm. Trong các khu rừng mưa Patagonian của Nam Mỹ, có một loại nấm được gọi là Gliocladium roseum mọc bên bụi cây ulmo và sản sinh ra hydrocarbon - những hợp chất hóa học rất giống với thành phần của nhiên liệu. Việc phát hiện ra loại nấm Gliocladium roseum có thể đáp ứng nhu cầu này. Khi phân hủy cellulose, nấm sản xuất những hydrocarbon như decan, 4-metylxyclohexan, undecan, octan và benzen. Những hợp chất hóa học trong hỗn hợp này chứa thành phần rất giống dầu diesel và chắc chắn có thể thay thế rất tốt.
Thủ phạm khiến chuối có nguy cơ tuyệt chủng
Vào những năm 1950, giống chuối Gros Michel đã bị quét sạch khỏi trái đất bởi căn bệnh Panama bắt nguồn từ nấm đất. Và chuối Gros Michel là chuối tiêu lùn Cavendish, hiện đang bị đe dọa bởi đại dịch toàn cầu khác do nấm đen Sigatoka gây ra. Loài nấm này xuất hiện đầu tiên ở Phú Sĩ (Nhật Bản) từ năm 1963, sau đó nhanh chóng phát tán và phá hủy hầu hết các cánh đồng chuối ở Amazon (nơi trồng chuối lớn thứ 2 thế giới sau Trung Quốc), làm giảm tới 70% sản lượng chuối ở đây. Do chưa có giống mới thay thế loại chuối tiêu lùn Cavendish, ngành công nghiệp chuối đang tiến tới cơn khủng hoảng. Người ta cho rằng chúng sẽ biến mất trong 10 năm tới. Trong tự nhiên, các loại chuối rừng ăn được rất hiếm và chỉ có thể sinh sản vô tính (bằng thân ngầm). Hiện các nhà khoa học vẫn chưa thống nhất giải pháp ngăn chặn nguy cơ tuyệt giống bằng cách tạo ra chuối biến đổi gen hay phát triển thuốc diệt nấm.
Khả năng tạo mưa
Các loại nấm phát tán hàng triệu bào tử vào trong không khí, có thể tạo ra những đám mây hình thành phía trên nấm và gây ra mưa. Nghiên cứu cho thấy khi độ ẩm tương đối đạt ngưỡng 100% như trong các đám mây bão hòa thì nước sẽ ngưng tụ thành các giọt lớn đủ để tạo ra mưa. Tuy nhiên, nếu độ ẩm dưới 100% thì nước sẽ bốc hơi khỏi các bào tử. Do đó, việc nấm sản xuất các bào tử có thể có ảnh hưởng quan trọng tới việc hình thành các hạt mưa trong khu rừng chúng sinh sống.
Đắt như kim cương
Với giá bán từ 600-1.000USD/kg, nấm truffle (còn gọi là nấm cục) là loại nấm ăn đắt đỏ trên thế giới. Người ta phải sử dụng chó hoặc lợn được huấn luyện đặc biệt để đánh hơi tìm loại nấm quý giá này. Người Hy Lạp và La Mã cổ đại ca ngợi nấm truffle như một loại thần dược phòng the, có tác dụng khơi nguồn cảm hứng và ẩn chứa sự bí ẩn đầy lôi cuốn. Mức giá kỷ lục được thiết lập khi tỷ phú Ho, người Trung Quốc bỏ ra khoản tiền 330.000USD cho 1,5kg nấm.
Đắt đỏ là thế nhưng vẫn chưa thể sánh bằng loại nấm mang tên Yartsa Gunbu hay còn gọi là đông trùng hạ thảo. Loại nấm này là sâu nấm bắt đầu nảy mầm trong các cơ thể sống của một số loài ấu trùng, tiêu diệt các loại ấu trùng này làm thức ăn của nấm khiến cho các ấu trùng trở thành một xác ướp khô tự nhiên. Vào năm 2008, 1kg đông trùng hạ thảo có giá tới 3.000USD (chất lượng nấm thấp nhất) đến hơn 18.000USD (chất lượng hảo hạng). Loài nấm này được ca ngợi là “Thần dược của dãy Hymalaya”.
Nhưng vua của các loài nấm phải kể đến Trichoderma, được cấy vào ăn vỏ cua, hải sản và sản sinh ra amino monomer, nhờ bổ sung loại gen mới kết quả cuối cùng thu được acid N-acetylneuraminic (NANA), là loại thuốc kháng virut có giá trị 2.626USD/gram tức là đắt hơn vàng 50 lần.
Tử thần
Nếu một loại côn trùng nào đó như dơi, ong, ếch... chết đột ngột phần lớn do nấm gây ra. GS. Rosemary Barnes, Đại học Cardiff cho biết: “Nấm đã tiêu diệt khoảng 1/3 các loại cây trồng nông nghiệp”. Trong thực tế, nấm là kẻ giết người lớn nhất thế giới. Thậm chí ngay cả khi bạn hít phải một bào tử gây chết người của nấm mà không hề biết, đó là bào tử của loài nấm Coccidioidomycosis ở miền Tây Nam nước Mỹ.
(Theo LV, 11/2015)