Mấy tháng nay, việc nhiều bà con ở xã Tà Rụt hiến đất cho chính quyền xã xây trường trở thành vấn đề “thời sự nóng” cấp xã. Và giữa cái buổi “tấc đất tấc vàng”, những hộ tình nguyện hiến đất đến bữa vẫn chưa đủ cơm để no cái bụng...
Vì tương lai thế hệ sau
Đến xã Tà Rụt (huyện Đăkrông), nghe có nhà báo lên, bà con ai cũng muốn tiếp chuyện. Những người mang họ Bác Hồ nơi đây chỉ ra đủ thứ để khoe rằng: Bà con nay không còn khó khăn như trước nữa. Nhờ Nhà nước có chính sách quan tâm, hỗ trợ phát triển kinh tế, họ đã dần xóa bỏ được nghèo khó rồi.
Chuyện làm chúng tôi ấn tượng nhất là UBND xã nay “khỏe khoắn” vô cùng trong công tác khảo sát, quy hoạch đất đai để xây dựng các công trình phúc lợi. Đó là điều lạ thường. Bởi không riêng gì ở Tà Rụt, mà đối với tất cả các xã, huyện miền núi phía Tây Quảng Trị với địa hình đồi dốc. Việc tìm được mặt bằng xây dựng các công trình như trường học là một việc rất khó khăn.
 Mẹ Kăn Thăng bên mảnh đất sản xuất nông nghiệp rộng gần 1.000m2 mà bà đã hiến để dựng Trường Tiểu học Tà Rụt. Công trình nay đã xây dựng được non nửa. |
Cuối năm ngoái, thông tin về già Kôn Dần (60 tuổi), dân tộc Pa Kôh bên xã A Vao hiến 3.000m2 để xây trường cấp II nhanh chóng lan san xã láng giềng Tà Rụt, khiến nhiều người không khỏi “bàng hoàng”. Gia đình già Kôn Dần thuộc diện nghèo của xã, nhưng nghe Dự án Trường THCS A Vao mặc dù đã được bố trí kinh phí xây dựng từ lâu mà chưa khởi công được vì thiếu mặt bằng. Già Kôn Dần lên xã xin hiến đất ngay.
Nay lại đến chuyện 3 hộ dân gồm mẹ Kăn Thăng, anh Kôn Tiểu (đều ở thôn Tà Rụt III) và hộ của ông Kôn Vương (thôn Tà Rụt II) hiến hàng ngàn mst vuông đất để xây dựng trường học. Nhiều người nghi ngờ: “Ai hiến còn được, chứ mấy hộ đó còn nghèo, cơm chưa đủ ăn suốt năm, sao mà dám hiến đất?”. Đến khi thấy cán bộ địa chính vác thước về đo đạc trên đất mẹ Thăng, anh Tiểu để chuẩn bị khởi công Dự án Trường tiểu học Tà Rụt do Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Trị tài trợ kinh phí xây dựng. Nhiều người té ngửa... là thật (!).
Khi nhận được kế hoạch dự án xây trường đưa về. Bụng dạ sướng rơn, nhưng lại lo “gần địa bàn dân cư thì đất của bà con kín hết rồi. Còn lại là đồi núi dốc. Biết dựng trường chỗ nào?” - Chủ tịch UBND xã Tà Rụt, Hồ Văn Ngơn kể. Cuối cùng, ông chủ tịch quyết định đánh liều đi vận động các hộ dân có đất bằng phẳng. “Cũng ngại lắm! Đất của bà con để sản xuất, ai cũng khó khăn. Họ đâu dễ đồng ý. Mà có hiến đất rồi thì lấy chi mà làm kinh tế?” - ông Ngơn tâm sự.
Ông chủ tịch xã có nằm mơ giữa ban ngày cũng không được thế. Hai gia đình đầu tiên là mẹ Thăng và anh Tiểu đều gật đầu cái rụp, đồng ý cho đất ngay khi nghe chủ tịch xã trình bày về dự án xây trường tiểu học xã Tà Rụt. Để bây giờ, nhìn về phía công trình đã xây dựng được non nửa, ông Ngơn nói như khoe: “Bà con mình nghèo mà tốt quá. Nếu ở nơi khác, đến nay dự án ấy có khi chưa xong phần giải tỏa, quy hoạch”.
Tìm về gia đình mẹ Kôn Thăng (có tên khác theo họ Bác là Hồ Thị P-Roành), mẹ có cả thảy chín người con, dâu rể. Ba đứa út vẫn còn đi học. Chồng mất sớm, còn một mẹ già thì đau ốm nằm liệt giường cả năm nay. Ở cái tuổi 50 nhưng ngày ngày mẹ vẫn phải quần quật với nương rẫy để lo cho gia đình và ba đứa ăn học. Đất của gia đình cũng chỉ có khoảng 4ha, nhưng khi chủ tịch xã nói, mẹ bàn với con trai mấy câu rồi đồng ý hiến hơn 1.000m2 ngay. “Cái thời của mẹ không biết cái chữ nên mới nghèo. Nay Nhà nước quan tâm cho dựng trường để con cháu mình đi học. Nghèo cũng nghèo rồi, mất ít đất thì kể chi” - mẹ Kăn Thăng quả quyết.
Để trường cấp I xây dựng được, ngoài hộ mẹ Kăn Thăng còn có gia đình anh Kôn Tiểu cũng vui vẻ “hy sinh” thêm gần 1.000m2 đất vườn. Anh Tiểu có 3 đứa con đang tuổi ăn, tuổi lớn. Đứa đầu mới học lớp 6. Điều kiện kinh tế của cũng thuộc diện hộ nghèo của xã. Nhưng “Nhà nước cho xây trường, cần đất thì hiến thôi. Trường xây ra thì con mình cũng được đi học ở đó” - anh Tiểu cho biết.
Đền đáp ơn sâu nghĩa nặng
Con trẻ của người dân tộc Pa Kôh, Vân Kiều ở thôn Tà Rụt II đến nay vẫn phải đi cả cây số để “học ké” lớp mẫu giáo ở thôn Tà Rụt I. Nay các cháu (trong đó có cả con của Chủ tịch xã Ngơn) sắp có trường mẫu giáo ngay tại thôn rồi. Dự án xây Trường mầm non thôn Tà Rụt II mới đưa về, Chủ tịch xã Ngơn lại đi vận động hiến đất. Bản Tà Rụt II, chỉ có đất của hộ của ông Kôn Vương là có thể dựng được trường. Khi ông chủ tịch đến, ông Vương tỏ ý không muốn vì tiếc. Một thời gian sau, ông Vương thấy trường tiểu học dựng trên đất của mẹ Thăng, anh Tiểu đã sắp xong tầng 1, giữa núi rừng mà sắp có ngôi trường tầng “oách” thế. Ông Vương tức tốc lên xã gặp chủ tịch làm thủ tục hiến ngay 400m2 đất. Trường mẫu giáo thôn Tà Rụt II nay đã chuẩn bị khởi công.
 Nhờ bố Kôn Tiểu hiến đất xây trường cấp I, ba đứa con nhỏ của ông và trẻ em xã Tà Rụt sẽ có tương lai sáng hơn đời ông cha. |
Nhờ nghĩa cử hiến hàng ngàn mét vuông đất đang sản xuất để xây trường của những người như mẹ Thăng, anh Tiểu, ông Vương, già Dần. Công cuộc diệt trừ con “ma dốt, ma ngu”, gieo cái chữ Bác Hồ xuống giữa đai ngàn Trường Sơn nghèo khó đang đạt nhiều kết quả tích cực. Càng ngày càng có nhiều con em Pa Kôh, Vân Kiều bước vào cổng trường đại học.
Đối với những người hiến đất, đó là hành động để họ đền đáp ơn Đảng, ơn Nhà nước, ơn cách mạng. “Nhà tui làm cách mạng đã hai đời. Cũng nhờ chính quyền tín nhiệm mà thằng con đầu của mẹ (anh Hồ Văn Thắng, 32 tuổi) được làm Bí thư xã đoàn Tà Rụt. Nhờ Đảng, Nhà nước quan tâm bà con dân tộc thiểu số của mẹ mới có cuộc sống dân chủ, giàu có như hôm nay. Hiến miếng đất nhỏ thì đáng chi” - mẹ Kăn Thăng tâm niệm.
Trần Nguyên Phong