Những bức tường đá nhuốm màu thời gian ở Căng Bắc Mê

Nằm trên sườn núi Rồng, bên dòng sông Gâm, di tích lịch sử Căng Bắc Mê thuộc xã Yên Cường, tỉnh Tuyên Quang (trước đây thuộc huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang). Giữa không gian núi rừng, những bức tường đá, nền móng cũ và dấu tích nhà giam mang vẻ trầm mặc, gợi nhắc về một giai đoạn lịch sử đặc biệt.

Trải qua nhiều thập kỷ, Căng Bắc Mê không còn nguyên vẹn như ban đầu. Những mảng tường bạc màu, hàng gạch phủ rêu cùng các ô cửa hoang phế vẫn hiện diện, trở thành chứng tích của nơi từng giam giữ hàng trăm chiến sĩ cách mạng.

Những dấu tích còn lại

Theo tư liệu lịch sử, Căng Bắc Mê ban đầu là đồn binh của thực dân Pháp, được xây dựng nhằm kiểm soát tuyến giao thông nối Hà Giang, Tuyên Quang và Cao Bằng. Sau đó, nơi đây được sử dụng làm trại giam tù chính trị với hệ thống nhà giam, bốt gác, tường thành và các công trình phục vụ việc canh giữ.

Dù bị giam cầm trong điều kiện khắc nghiệt, các chiến sĩ cách mạng vẫn tổ chức học tập, đấu tranh đòi cải thiện chế độ sinh hoạt, biến nơi giam giữ thành một trường học cách mạng.

Ngày nay, những dãy tường đá, ô cửa cũ và nền móng còn sót lại nằm xen giữa cây rừng. Rêu phong phủ kín nhiều mảng tường, trong khi các khung cửa trống và những viên gạch lộ thiên vẫn lưu giữ dấu vết của công trình từng được sử dụng làm nơi giam giữ tù nhân.

Gìn giữ ký ức lịch sử giữa núi rừng Bắc Mê

Với những giá trị lịch sử đặc biệt, ngày 21/1/1992, Căng Bắc Mê được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia. Qua nhiều đợt tu bổ, tôn tạo, khu di tích từng bước được bảo tồn, trở thành địa chỉ tham quan, tìm hiểu lịch sử và giáo dục truyền thống cách mạng.

Bên cạnh những công trình còn sót lại, các bảng giới thiệu, hình ảnh tái hiện và phù điêu lịch sử giúp người tham quan hình dung về cuộc sống trong nhà tù, cũng như tinh thần đấu tranh của những chiến sĩ cách mạng từng bị giam giữ tại đây.

Tháng 10/2026, kế hoạch lựa chọn nhà thầu tư vấn dự án tôn tạo Căng Bắc Mê giai đoạn 2 tiếp tục được triển khai, với các hạng mục dự kiến như bổ sung tuyến tham quan, hệ thống tường rào và công trình chống sạt lở.

Giữa không gian tĩnh lặng của núi rừng, những bức tường đá phủ màu thời gian vẫn hiện diện như chứng nhân lịch sử, lưu giữ ký ức về một thời kỳ đấu tranh gian khổ của các thế hệ đi trước.