Hiện nay, nhân dân 9 tỉnh, thành từ Thanh Hóa tới Đà Nẵng, đặc biệt là Quảng Bình đang phải chống chọi với cơn đại hồng thủy lớn nhất trong vòng một trăm năm qua. Hàng ngàn người mất nhà cửa. Để tránh dòng nước dữ, họ phải rời nhà lên sống ở hang đá, triền núi... trong hoàn cảnh thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu nước sạch trầm trọng và dịch bệnh "lăm lăm" tấn công các loại từ đất, bụi, rác, chất thải... hòa vào dòng nước, làm ô nhiễm môi trường và lây lan bệnh tật. Sau đây là những mối đe dọa người dân vùng lũ.
Bệnh đường ruột: tiêu biểu là bệnh tiêu chảy do vi khuẩn (vi khuẩn tả), thương hàn (Salmonella), lỵ (Shigella), E.coli, Campylobacter), virut (Rotavirus, Enterovirus, Adenovirus, Coronavirus), ký sinh trùng (ký sinh trùng amíp gây bệnh lỵ amíp), các loại giun sán do liên quan đến môi trường bị ô nhiễm, vệ sinh thực phẩm và nước dùng trong sinh hoạt thiếu thốn.
Bệnh sốt vàng da, chảy máu do vi khuẩn Leptospira gây ra
Bệnh có liên quan trực tiếp đến nước tiểu của các loài chuột mang mầm bệnh Leptospira. Chuột đào thải vi khuẩn này theo nước tiểu ra môi trường bên ngoài trôi vào dòng nước. Trong và sau mưa, lũ lụt, nếu con người ngâm mình, chân tay với thời gian lâu trong nước thì vi khuẩn Leptospira rất dễ dàng chui qua da vào trong cơ thể và gây bệnh.
Viêm gan A: là bệnh lây theo đường tiêu hóa do ăn uống các loại thức ăn và nước uống bị nhiễm HAV từ phân người bị viêm gan virut A, đây cũng là bệnh dễ lây lan trên diện rộng ở những nơi sau ngập lụt.
Viêm nhiễm đường hô hấp: Do điều kiện ăn ở của người dân không đảm bảo như phải sống trong các lán trại, nhà tạm nên bệnh đường hô hấp như viêm họng, cúm, cảm lạnh rất dễ xuất hiện. Đối tượng dễ bị bệnh tấn công là người già, trẻ nhỏ, người mắc bệnh đường hô hấp mạn tính. Nếu không được điều trị dứt điểm và có chế độ chăm sóc dinh dưỡng tốt có thể biến chứng sang viêm tiểu phế quản, phế quản, viêm phổi gây nguy hiểm đến tính mạng.
 Đau mắt đỏ. |
Đau mắt đỏ:
trong điều kiện lũ lụt, không có nước sạch sử dụng trong sinh hoạt nên bệnh đau mắt đỏ rất dễ xuất hiện với biểu hiện ngứa, cộm, chói, đau nhức, sợ ánh sáng, chảy nước mắt, có nhiều gỉ mắt, sau đó là mắt đỏ, mi mắt sưng nề... Mặc dù là bệnh không nguy hiểm (nếu điều trị đúng cách và kịp thời thì sẽ khỏi trong thời gian từ 4 - 6 ngày), nhưng đây là căn bệnh lây lan nhanh. Đáng chú ý là có thể dẫn tới viêm giác mạc, ảnh hưởng đến thị lực.- Bệnh ngoài da:
Các loại bệnh như nấm kẽ chân và lòng bàn chân, chàm, mề đay chân, ghẻ ngứa... là các bệnh lý thường gặp vào mùa lũ lụt khi phải tiếp xúc nhiều với nước mưa hoặc dầm chân lâu ngày trong nước. Bệnh về da, niêm mạc miệng do tiếp xúc trực tiếp với nước, đất, bùn chứa vi khuẩn gây bệnh. Nguồn lây bệnh là vi khuẩn từ nước tiểu động vật gặm nhấm như chuột, sóc. Lũ lụt tạo cơ hội thuận tiện cho vi khuẩn này lan rộng. Bệnh thường bắt đầu bằng sốt và kết thúc có thể ảnh hưởng tới gan, thận, màng não và tử vong. Nấm kẽ chân. |
Các bệnh phụ khoa:
như viêm loét cổ tử cung, viêm âm đạo do nấm Candida cũng là những bệnh thường gặp ở chị em do bị ngâm mình lâu trong làn nước bẩn với biểu hiện ngứa ngáy, ra nhiều khí hư có mùi hôi.Bệnh sốt rét và sốt xuất huyết
Những ao hồ, vũng nước đọng sau khi lũ rút trở thành ổ để muỗi truyền bệnh sốt rét, sốt xuất huyết sinh đẻ. Ngoài ra, rất nhiều gia đình mất nhà cửa, không có chăn màn che chắn, phải nằm ngủ giữa "màn trời chiếu đất", muỗi càng được dịp tấn công.
Bệnh thương hàn: là bệnh truyền nhiễm lưu hành gây dịch do vi khuẩn. Bệnh thương hàn lây truyền qua đường tiêu hoá do thực phẩm, nước uống mang mầm bệnh. Người bệnh trở thành nguồn bệnh đào thải vi khuẩn ra môi trường từ khi có triệu chứng đầu tiên (sốt) và có thể kéo dài tới hàng tháng, hàng năm sau khi bình phục.
Để phòng bệnh trong và sau lũ lụt hiệu quả, vấn đề vệ sinh môi trường sống và nguồn nước sinh hoạt là ưu tiên hàng đầu để hạn chế nguồn lây truyền bệnh (có thể khử khuẩn, sát khuẩn bằng cloramin B theo hướng dẫn của cán bộ y tế). Bên cạnh đó là vấn đề quản lý chất thải, khơi thông những ao tù, nước đọng, huy động toàn dân tự giác vệ sinh trong từng gia đình, từng ngõ xóm làm sao để môi trường sống phong quang, sạch sẽ nhằm hạn chế đến mức tối đa mầm bệnh phát triển. Chú ý, thau rửa giếng và biết cách xử trí để có nước sạch dùng trong sinh hoạt, tuyệt đối tuân thủ ăn chín uống sôi để phòng bệnh tiêu chảy.
Lan Phương