Ai mua đồ không... không... - tiếng rao của người chủ ghe hàng nghe văng vẳng trên một đoạn kênh Nàng Mau, huyện Vị Thủy, Hậu Giang vào một buổi sáng. Ghé lại, ghe hàng! - một tiếng gọi của người trên bờ và chiếc ghe hàng từ từ tấp vào.
Thuốc Tây "di động"!
Chị chủ ghe hàng hỏi người trên bờ (ấp 2, thị trấn Nàng Mau) muốn mua cái gì, người khách hàng nói: "Chị có bán thuốc hạ sốt cho em bé không, bán cho tôi 2 liều!". "Ờ, tưởng gì chứ thuốc hạ sốt thì tui cũng có bán luôn!" - chị chủ ghe hàng khẳng định. Vừa nói chị chủ ghe quay vào trong mui ghe, lấy ra một bọc thuốc Tây xóc xổ một lát, lựa ra được mấy viên thuốc, bán cho người khách đứng chờ trên bờ nãy giờ. Lướt qua, tôi thấy chị gói trong bọc cho người mua mấy viên aspirin và paracetamol.
 Nhiều ghe hàng trên sông bán kèm cả thuốc tân dược. |
Một lần khác, tôi gọi một chủ ghe hàng bán trên kênh xáng Xà No đoạn thuộc huyện Châu Thành A. Tôi giả vờ bị sâu răng, cần uống thuốc giảm đau. Chị chủ ghe liền bán cho tôi 2 liều thuốc nhức răng. Khi chị dạt chiếc ghe hàng ra sông, tôi mở gói thuốc ra xem thử thì chỉ thấy 2 viên thuốc aspirin và mấy viên thuốc khác có màu nâu mà tôi không biết thuốc gì.
Cách nay không lâu, tôi cũng gọi một ghe hàng bán trên sông dọc theo Quốc lộ 61, đoạn thuộc xã Hòa An (Phụng Hiệp), lấy cớ là bị đau bụng dữ dội. Tôi yêu cầu chị chủ ghe bán cho tôi 2 loại thuốc Tây và thuốc Tàu, bởi vì tôi ở xa nhà nên mua thuốc nhiều như vậy cho chắc ăn. Người chủ ghe liền lấy cho tôi một chai "rượu thời khí" và một liều thuốc Tây trị đau bụng. Nhìn vào tủ thuốc trong mui ghe hàng, tôi thấy rất nhiều loại thuốc mà chủ ghe để bán cho người dân quanh vùng, từ thuốc Tây, thuốc Tàu, thuốc tán,... đủ loại cả.
Tuy chưa có con số thống kê chính thức nào của ngành chức năng, nhưng con số ghe hàng "di động" chắc hẳn lên cả hàng trăm ghe, len lỏi khắp trên các sông rạch vùng Tây Nam sông Hậu. Tôi chỉ đếm thử trên kênh xáng Xà No đoạn từ thị xã Vị Thanh đến thị trấn Một Ngàn, huyện Châu Thành A (dài khoảng 17 km) mà có đến 15 chiếc ghe hàng "di động" trên sông. Trong số này, có rất nhiều người bán cả mặt hàng thuốc Tây. Họ buôn bán trôi nổi khắp nơi, từ chỗ này sang chỗ khác, nên gây không ít khó khăn cho cơ quan chức năng quản lý.
Chị Lý Mỹ Tâm - một chủ ghe hàng "di động" trên kênh xáng Nàng Mau, nói: "Tui ở Vị Thủy từ nhỏ tới giờ, chuyên mua bán ghe hàng tạp hóa trên sông hơn 20 năm qua. Đối với tui, chiếc ghe - gạo chợ - nước sông đã gắn liền với cuộc sống của mình, rày đây mai đó quanh vùng quen rồi. Chỉ cần đóng chiếc ghe có tải trọng (30 giạ lúa), có mui rèm (giá khoảng 10 triệu đồng) và khoảng 5 triệu đồng vốn là có thể lấy hàng mang xuống ghe đi bán được. Tui lấy cả mặt hàng thuốc Tây để bán cho người dân. Đơn giản là có người mua thì tui bán. Tui có thể bán các loại thuốc trị bệnh cảm, sổ mũi, khò khè, ho sốt, mặc dù tui không biết nhiều về các loại... thuốc".
 Trên những sạp hàng buôn bán, nhiều người còn kiêm dược sĩ. |
Quản lý kinh doanh thuốc Tây cần siết chặt hơn nữa
Sở Y tế tỉnh Hậu Giang vừa có công văn đề nghị các phòng y tế huyện, thị tăng cường việc kiểm tra, kiểm soát các ghe hàng có bán tân dược. Để đảm bảo sức khỏe cho người dân, ngành y tế địa phương cần tăng cường thanh kiểm tra, phát hiện và xử lý kịp thời các hộ kinh doanh vi phạm và quản lý cụ thể số lượng ghe hàng tại các địa phương. Cơ quan chức năng địa phương nên phối hợp tuyên truyền cho người dân đến các cơ sở y tế gần nhất để khám bệnh, mua thuốc, tránh mua thuốc trên các ghe hàng trên sông. Đồng thời, ngành y tế cũng cần chấn chỉnh lại hệ thống kinh doanh có điều kiện như kinh doanh thuốc, kinh doanh thực phẩm chức năng... |
DS. Nguyễn Thanh Thế, Trưởng phòng Quản lý dược, Sở Y tế Hậu Giang, cho biết: Ngành chức năng sẽ thành lập đoàn thanh, kiểm tra về vấn đề này, kiên quyết xử lý những cơ sở vi phạm. Còn đối với những ghe hàng di động trên sông có mua bán lẻ thuốc Tây (nhất là ở nông thôn), ngành chức năng sẽ phối hợp với chính quyền địa phương thành lập đoàn thanh tra, xử lý.
Bài và ảnh: Thành Đường