Nguyên nhân và cách khắc phục tình trạng đau âm đạo

Đau âm đạo có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như nhiễm trùng nấm men, viêm âm đạo do vi khuẩn hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Tình trạng này gây ra không ít phiền toái và lo lắng cho phái đẹp trong sinh hoạt hằng ngày.

Việc nắm rõ các yếu tố gây bệnh cũng như phương pháp chẩn đoán, điều trị kịp thời sẽ giúp chị em bảo vệ sức khỏe vùng kín một cách an toàn và hiệu quả nhất.

1. Nguyên nhân phổ biến gây đau âm đạo

Tình trạng đau âm đạo xuất hiện do nhiều yếu tố tác động khác nhau trong đời sống:

Nhiễm trùng nấm men: Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây đau âm đạo.

Viêm âm đạo do vi khuẩn (BV): Đây cũng là một dạng nhiễm trùng phổ biến, đặc biệt ở những người có quan hệ tình dục. BV không phải lúc nào cũng có triệu chứng nhưng một số người có thể nhận thấy mùi tanh (đặc biệt là sau khi quan hệ) và khí hư dạng lỏng màu xám trắng. BV thường không gây đau hoặc ngứa dữ dội nhưng một số người vẫn có thể gặp phải triệu chứng này.

Các bệnh nhiễm trùng khác: Chlamydia và bệnh lậu đều là các bệnh lây truyền qua đường tình dục cũng có thể gây đau và tiết dịch bất thường.

Tổn thương thể chất: Việc sinh con gây rách âm đạo ở hầu hết những người sinh thường lần đầu. Vết rách thường kéo dài đến tầng sinh môn (vùng giữa âm đạo và hậu môn). Việc rách âm vật hoặc môi âm hộ khi sinh con cũng có thể xảy ra.

Rối loạn hoặc tổn thương cơ sàn chậu: Sự suy yếu hoặc tổn thương các cơ sàn chậu có thể gây đau ở vùng âm đạo, bụng và lưng, đồng thời ảnh hưởng đến các cơ quan lân cận. Người mắc chứng rối loạn sàn chậu cũng có thể bị tiểu không tự chủ (đặc biệt khi hắt hơi hoặc nhảy), đại tiện không tự chủ, hoặc đau khi đi tiêu.

Chứng đau âm hộ và chứng co thắt âm đạo:

Chứng đau âm hộ là tình trạng đau mạn tính ở âm hộ, âm đạo hoặc cả hai. Cơn đau khác nhau ở mỗi người nhưng nhiều người mô tả là cảm giác đau rát kéo dài liên tục.

Chứng co thắt âm đạo là tình trạng các cơ âm đạo tự động co thắt ngoài ý muốn khi có sự thâm nhập (như quan hệ tình dục, dùng băng vệ sinh dạng ống, hoặc khi khám phụ khoa).

U nang tuyến Bartholin: Tuyến Bartholin nằm ở hai bên lối vào âm đạo, có nhiệm vụ tiết dịch bôi trơn. Khi một trong các tuyến này bị tắc nghẽn, u nang có thể hình thành, tạo cảm giác như một khối u cứng hoặc mụn nhọt, gây đau thường là ở một bên âm đạo.

Sa cơ quan vùng chậu: Xảy ra khi một hoặc nhiều cơ quan vùng chậu (như âm đạo, niệu đạo, tử cung) sa xuống khỏi vị trí bình thường, đôi khi nhô vào hoặc nhô ra khỏi âm đạo.

Lạc nội mạc tử cung: Tình trạng các mô tương tự lớp niêm mạc tử cung phát triển bên ngoài tử cung, có thể gây đau vùng chậu mạn tính ở bụng hoặc âm đạo.

2. Triệu chứng thường gặp của tình trạng đau âm đạo

Biểu hiện của tình trạng đau âm đạo rất đa dạng, tùy thuộc vào nguyên nhân cụ thể mà người bệnh gặp phải. Các triệu chứng thường thấy bao gồm cảm giác nóng rát, ngứa ngáy dữ dội hoặc tình trạng căng tức, đau nhức và co thắt cơ vùng kín. 

Một số trường hợp có thể cảm thấy đau nhức hoặc nhạy cảm hơn, đặc biệt là sau khi sinh con hoặc trong và sau khi hoạt động tình dục. Người bệnh cũng nên chú ý đến các dấu hiệu đi kèm như thay đổi sắc tố da, xuất hiện khối u gây đau hoặc vùng sinh dục có mùi lạ để thông báo cho bác sĩ.

3. Phương pháp chẩn đoán và điều trị đau âm đạo

Bác sĩ có thể tiến hành khám thực thể, khám vùng chậu, lấy mẫu dịch tiết hoặc mô để xét nghiệm loại trừ các bệnh nhiễm trùng. Trong một số trường hợp phức tạp, các chỉ định chuyên sâu như siêu âm hay nội soi sẽ được áp dụng.

Về phương pháp điều trị, quy trình sẽ phụ thuộc vào nguyên nhân gốc rễ gây bệnh. Đối với các trường hợp nhiễm trùng, bác sĩ sẽ chỉ định dùng thuốc kháng sinh hoặc thuốc kháng nấm phù hợp. Với u nang tuyến Bartholin kích thước lớn hoặc bị nhiễm trùng, việc chườm ấm tại nhà kết hợp phẫu thuật dẫn lưu có thể cần thiết. Các tổn thương sàn chậu hay chứng đau âm hộ thường được cải thiện thông qua vật lý trị liệu, các bài tập chuyên sâu, liệu pháp tâm lý hoặc can thiệp ngoại khoa khi cần thiết.

4. Biện pháp phòng ngừa tình trạng đau âm đạo

Chủ động áp dụng các biện pháp phòng ngừa giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ gặp phải tình trạng đau âm đạo. Chị em nên duy trì thói quen sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục, thực hiện xét nghiệm định kỳ các bệnh lây truyền qua đường tình dục và mặc đồ lót bằng chất liệu cotton thoáng khí.

Bên cạnh đó, việc giữ gìn vùng kín khô thoáng, thay quần áo ngay khi bị ướt hoặc ra mồ hôi sẽ ngăn chặn môi trường phát triển của nấm men. Phụ nữ cũng cần lưu ý không thụt rửa sâu, tránh sử dụng các sản phẩm vệ sinh phụ nữ, xà phòng hay giấy vệ sinh có mùi thơm nồng nàn để hạn chế tình trạng kích ứng niêm mạc vùng kín.

6 nguyên nhân phổ biến gây khô âm đạo chị em nhất định phải biết

SKĐS - Khô âm đạo là tình trạng có thể xảy ra ở nhiều giai đoạn khác nhau trong cuộc sống của người phụ nữ vì nhiều lý do, không chỉ riêng thời kỳ mãn kinh. Nhận biết các nguyên nhân có thể giúp chị em giải quyết những khó khăn khi gặp vấn đề này.