Người tìm ra vaccin ngừa ung thư đầu tiên

Quốc tế
GS. Ian Frazer sinh năm 1953 tại Glasgow, Anh trong một gia đình có truyền thống làm nghề y. Bố ông là một bác sĩ cả đời gắn bó với phòng thí nghiệm chẩn đoán bệnh và quản lý bệnh viện, còn mẹ ông là một nhà khoa học.

Ngày 6/5, trong chuyến thăm Việt Nam, giáo sư (GS) Ian Frazer đã có buổi giao lưu tại Trường đại học Y Hà Nội. Thành công mà GS. Ian Frazer đã đạt được mang lại hy vọng cho hàng triệu người phụ nữ trên thế giới để phòng tránh một căn bệnh quái ác, là nỗ lực của cả đời tận tâm với ngành miễn dịch học với trái tim luôn hướng về người bệnh của ông.

Ðam mê thời nhỏ

GS. Ian Frazer sinh năm 1953 tại Glasgow, Anh trong một gia đình có truyền thống làm nghề y. Bố ông là một bác sĩ cả đời gắn bó với phòng thí nghiệm chẩn đoán bệnh và quản lý bệnh viện, còn mẹ ông là một nhà khoa học. Khi còn nhỏ, cậu bé Ian đã đem lòng say mê y học qua những lần tới phòng thí nghiệm của bố chơi. Từ đó, cậu đã ước mơ trở thành một bác sĩ và một nhà khoa học nghiên cứu về y khoa. Khi đang học trung học thì mẹ Ian làm luận án tiến sĩ. Bà thường mang các công trình nghiên cứu về nhà làm. Ian giúp mẹ đếm đường kính của các tế bào thần kinh dưới kính hiển vi. Hồi nhỏ, Ian rất tò mò, muốn tìm hiểu nguyên lý làm việc của mọi vật xung quanh. Năm 1974, ông tới Viện nghiên cứu y học Walters và Eliza Hall tại Melbourn, Australia thực tập và đây đã trở thành nơi để ông tiếp tục theo đuổi con đường nghiên cứu khoa học của mình. Ông đã hoàn thành việc học tại Đại học Y Edinburg, Scotland. Tại Australia, ông đã quen người bạn đời của mình, kết hôn và có 3 con trai, trong đó 2 người theo nghề y. Frazer đã từng làm việc trong các khoa ghép thận, gan, nghiên cứu về virus HIV nhưng ông tỏ ra đặc biệt quan tâm tới virus Papilloma ở người (HPV) hơn cả.

GS. Ian Frazer và vợ Caroline lần đầu tiên tới thăm Việt Nam

Ðến khát vọng  chinh phục

Ngày nay, khoa học đã chứng minh được rằng, nhiễm khuẩn gây ra 20% số ca ung thư trên toàn thế giới. Virut viêm gan B gây ra ung thư gan, HPV gây ra ung thư cổ tử cung và Helicobacter pylori là tác nhân gây ra ung thư dạ dày. Chỉ riêng ung thư cổ tử cung hiện nay gây khoảng nửa triệu ca tử vong mỗi năm trên thế giới. Tuy nhiên, với sự phát triển không ngừng của khoa học, ung thư là căn bệnh có thể phòng tránh được. Năm 2006, dựa vào phát hiện virus HPV của GS. Harald người Đức, GS. Ian Frazer đã cho ra đời vaccin phòng tránh ung thư cổ tử cung. Người đồng nghiệp lâu năm trong công trình nghiên cứu tâm huyết của ông là TS. Jian Zhou, nhà virut học người Trung Quốc không may đã qua đời từ năm 1999.

Và truyền lửa đam mê

Trong chuyến thăm tới Việt Nam của GS. Frazer, ngày 6/5, tại Đại học Y Hà Nội, ông đã nói chuyện về hành trình tìm ra vaccin và cho rằng đó là một sự may mắn. Ban đầu, ông không định nghiên cứu về vaccin mà chỉ định tìm hiểu về con virut HPV. Thế rồi qua các thí nghiệm, những khám phá bất ngờ về đặc tính của nó đã biến sự nguy hiểm của con virut hoàn toàn có thể được khống chế và thế là một loại vaccin ra đời. Thành quả của 30 năm miệt mài với ngành miễn dịch học giờ đã mang lại kết quả. Khi loại vaccin phòng ngừa ung thư đầu tiên trên thế giới ra đời, hàng trăm ngàn thiếu nữ trên thế giới xếp hàng chờ tiêm chủng vaccin ung thư cổ tử cung. Cho tới nay, 54 triệu liều vaccin này đã được tiêm cho các em gái độ tuổi từ 13 - 17 trên toàn cầu. Tại Australia, 80% thiếu nữ được tiêm vaccin phòng ung thư cổ tử cung. 80 nước đã cấp phép để đưa vào sử dụng loại vaccin này. Theo GS. Frazer, độ tuổi phù hợp để tiêm vaccin là từ 10 -15 tuổi, vaccin này có thể tiêm cho cả nam và nữ, vì nam giới cũng có thể mang virut HPV trong người. Ông cho biết, hiện đội ngũ của ông đang nghiên cứu để phát triển loại vaccin phòng ung thư cổ tử cung cho người đã trưởng thành, kể cả những người đã bị nhiễm virut cũng có thể chống lại việc bị mắc ung thư. Ông cùng đội ngũ của mình tiếp tục nghiên cứu về cơ chế điều hoà miễn dịch và các loại vaccin chống nhiễm ung thư có liên quan đến HPV, đồng thời thúc đẩy những nỗ lực nhằm phân phối vaccin theo nhu cầu cho phụ nữ ở các nước đang phát triển.

GS. Ian Frazer giành giải thưởng CSIRO Eureka năm 2005 cho vai trò dẫn đầu trong khoa học và giành danh hiệu Người Australia xuất sắc của năm 2006 về sự phát triển vaccin phòng bệnh ung thư cổ tử cung do virus Paplilloma ở người (HPV) gây ra. Tháng 3/2007, ông được trao tặng Huy chương cao quý Howard Florey cho nghiên cứu y học và đến năm 2008, nhận giải thưởng quốc tế Balzan công nhận “thành tựu khoa học xuất sắc và sự đóng góp bền vững cho y tế dự phòng”. Vaccin ngừa ung thư cổ tử cung, Gardasil và Cervarix là loại vaccin đầu tiên được sáng chế để ngừa ung thư tử cung trên thế giới.

Bích Vân


Ý kiến của bạn