Trong điều kiện thời tiết nóng ẩm hoặc mùa có nhiều bệnh truyền nhiễm, vi khuẩn phát triển mạnh trên da và các tuyến bã ở mi mắt, khiến nguy cơ mắc viêm bờ mi gia tăng.
Dấu hiệu viêm bờ mi
Viêm bờ mi là tình trạng viêm mạn tính ở mép mi mắt, thường xảy ra khi các tuyến bã nhỏ nằm sát chân lông mi bị tắc nghẽn hoặc do vi khuẩn, phổ biến nhất là tụ cầu, phát triển quá mức. Ngoài ra, bệnh cũng có thể liên quan đến ký sinh trùng Demodex, viêm da tiết bã hoặc các bệnh lý da khác.
Đây là bệnh lý có xu hướng kéo dài và dễ tái phát. Mặc dù ít gây tổn thương trực tiếp đến thị lực, nhưng tình trạng viêm kéo dài sẽ khiến người bệnh luôn cảm thấy khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt, học tập và công việc hằng ngày.
Các triệu chứng của viêm bờ mi thường rõ rệt hơn vào buổi sáng sau khi thức dậy. Người bệnh có thể gặp một hoặc nhiều biểu hiện sau:
- Chảy nước mắt nhiều.
- Mắt đỏ.
- Cảm giác cộm như có dị vật trong mắt.
- Cảm giác bỏng rát hoặc cay xè.
- Khô mắt kéo dài.
- Ngứa mi mắt.
- Mi mắt sưng đỏ.
- Da quanh mắt bong vảy.
- Lông mi đóng vảy trắng hoặc vàng ở chân lông mi.
- Hai bờ mi dính vào nhau khi ngủ dậy.
- Chớp mắt nhiều hơn bình thường.
- Nhạy cảm với ánh sáng.
- Nhìn mờ thoáng qua nhưng cải thiện sau khi chớp mắt.
Nhiều người chủ quan cho rằng đây chỉ là biểu hiện của khô mắt hoặc dị ứng thông thường nên tự ý mua thuốc nhỏ mắt hoặc sử dụng các mẹo dân gian. Tuy nhiên, viêm bờ mi là bệnh mạn tính cần được chăm sóc lâu dài. Việc điều trị không đúng có thể khiến bệnh tái phát nhiều lần và gây biến chứng.
Viêm bờ mi có thể gây những biến chứng gì?
Nếu không được kiểm soát tốt, tình trạng viêm kéo dài có thể dẫn đến nhiều biến chứng tại mắt. Trước hết, viêm bờ mi có thể làm lông mi rụng nhiều, mọc lệch hoặc mất sắc tố. Da mi mắt bị viêm lâu ngày còn có nguy cơ hình thành sẹo, gây biến dạng bờ mi.
Viêm bờ mi là tình trạng viêm mạn tính ở mép mi mắt, thường xảy ra khi các tuyến bã nhỏ nằm sát chân lông mi bị tắc nghẽn
Các tuyến tiết dầu bị tổn thương khiến chất tiết bất thường tích tụ trên bề mặt mắt, gây chảy nước mắt liên tục hoặc ngược lại là khô mắt mạn tính. Đây là một trong những nguyên nhân khiến người bệnh luôn có cảm giác cộm xốn, khó chịu.
Viêm bờ mi cũng làm tăng nguy cơ xuất hiện lẹo và chắp. Lẹo là tình trạng nhiễm trùng cấp tính ở chân lông mi, tạo thành khối sưng đau ở bờ mi. Trong khi đó, chắp hình thành do tắc nghẽn tuyến bã, gây khối cứng ở mi mắt.
Ngoài ra, người bệnh có thể bị viêm kết mạc tái phát nhiều lần. Trong những trường hợp nặng, lông mi mọc lệch liên tục cọ sát vào giác mạc hoặc tình trạng khô mắt kéo dài có thể gây trầy xước, loét giác mạc, làm tăng nguy cơ suy giảm thị lực.
Điều trị cần kiên trì
Theo các bác sĩ chuyên khoa mắt, mức độ điều trị phụ thuộc vào tình trạng bệnh và mức độ triệu chứng của từng người.
Đối với các trường hợp nhẹ đến trung bình, người bệnh chủ yếu được điều trị bằng các biện pháp chăm sóc tại chỗ như chườm ấm để làm mềm chất tiết ở tuyến bã, massage nhẹ nhàng bờ mi, vệ sinh mi mắt hằng ngày bằng dung dịch chuyên dụng và sử dụng nước mắt nhân tạo nhằm cải thiện tình trạng khô mắt.
Nếu các triệu chứng kéo dài hoặc tiến triển nặng, bác sĩ có thể chỉ định thuốc kháng sinh tại chỗ dưới dạng thuốc mỡ như bacitracin hoặc erythromycin, bôi trực tiếp lên bờ mi trước khi đi ngủ trong khoảng 1–2 tuần. Sau khi triệu chứng cải thiện, người bệnh vẫn cần duy trì vệ sinh mi mắt để hạn chế tái phát.
Những trường hợp đáp ứng kém với điều trị tại chỗ hoặc có viêm nặng có thể được cân nhắc sử dụng kháng sinh đường uống như doxycycline, tetracycline hoặc azithromycin. Một số trường hợp đặc biệt còn có thể được chỉ định thuốc chống viêm tại chỗ hoặc cyclosporin theo đánh giá của bác sĩ chuyên khoa mắt.
Đối với viêm bờ mi liên quan đến ký sinh trùng Demodex, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng ivermectin hoặc các thuốc đặc hiệu khác tùy từng trường hợp.
Người bệnh tuyệt đối không nên tự ý sử dụng thuốc nhỏ mắt chứa corticoid vì có thể làm tăng nguy cơ biến chứng nếu dùng không đúng chỉ định.
Chủ động phòng ngừa để hạn chế tái phát
Các chuyên gia khuyến cáo mỗi người nên vệ sinh bờ mi thường xuyên, đặc biệt ở những người có tiền sử viêm bờ mi hoặc khô mắt. Việc làm sạch bờ mi đúng cách giúp loại bỏ vảy bám, chất tiết dư thừa và giảm số lượng vi khuẩn trên mi mắt.
Cần hạn chế dụi mắt bằng tay, không dùng chung khăn mặt, mỹ phẩm hoặc các vật dụng cá nhân. Phụ nữ nên tẩy trang kỹ vùng mắt trước khi đi ngủ, đồng thời tránh sử dụng mỹ phẩm đã hết hạn hoặc có dấu hiệu hư hỏng.
Những người đeo kính áp tròng cần vệ sinh kính đúng hướng dẫn, thay kính định kỳ và chỉ tiếp tục sử dụng khi mắt không còn viêm.
Ngoài ra, cần hạn chế tiếp xúc với khói thuốc lá, bụi bẩn và các tác nhân gây dị ứng có thể làm bệnh nặng hơn. Duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, ngủ đủ giấc và tăng cường sức đề kháng cũng góp phần hỗ trợ kiểm soát bệnh hiệu quả.
Khi xuất hiện các triệu chứng như ngứa rát, cộm xốn, đỏ mắt, khô mắt hoặc đóng vảy ở chân lông mi kéo dài trên 48 giờ, người bệnh nên đến các cơ sở chuyên khoa mắt để được thăm khám và điều trị. Việc phát hiện sớm và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp kiểm soát tốt bệnh, hạn chế tái phát và phòng ngừa các biến chứng ảnh hưởng đến thị lực.
