Ngồi lâu hơn 10 tiếng mỗi ngày làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim

Một nghiên cứu công bố trên tạp chí Tim mạch Hoa Kỳ đã hé lộ một thực tế đáng chú ý về tác hại tiềm ẩn của việc ngồi lâu đối với sức khỏe tim mạch. Nhóm nghiên cứu phân tích dữ liệu của gần 90.000 người tham gia, sử dụng thiết bị đo gia tốc ba trục đeo ở cổ tay để theo dõi các trạng thái hoạt động hằng ngày, bao gồm đứng, đi lại và ngồi. 

Kết quả cho thấy thời gian ngồi bất động vượt quá khoảng 10,6 giờ mỗi ngày có liên quan đến việc tăng đáng kể nguy cơ suy tim và tử vong do nguyên nhân tim mạch, và mối liên hệ này vẫn tồn tại ngay cả ở những người có thói quen tập thể dục đều đặn.

Vì sao ngồi lâu lại ảnh hưởng đến tim mạch?

Suy tim là tình trạng chức năng bơm máu của tim suy giảm, không đáp ứng đủ nhu cầu oxy và dưỡng chất cho các cơ quan trong cơ thể, với các triệu chứng thường gặp như khó thở, phù mắt cá chân. Bệnh tim mạch là thuật ngữ chung chỉ nhóm bệnh lý ảnh hưởng đến tim và mạch máu, trong đó có bệnh mạch vành, tăng huyết áp, đây cũng là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu.

Điểm đáng chú ý nhất từ nghiên cứu là việc tập thể dục thường xuyên, dù là chạy bộ, bơi lội hay đạp xe, cũng không thể xóa bỏ hoàn toàn rủi ro nếu phần lớn thời gian còn thức trong ngày vẫn được dành để ngồi bất động. Hiện tượng này đôi khi được gọi là trạng thái vừa vận động vừa ít hoạt động, tức một người có thể dành ra 30 phút đến một giờ tập luyện mỗi ngày nhưng vẫn ngồi liên tục nhiều giờ trong phần thời gian còn lại. 

Cơ chế được cho là liên quan đến việc ngồi bất động kéo dài làm giảm hoạt động của một số enzym tham gia chuyển hóa mỡ và đường trong cơ bắp, vốn chỉ được kích hoạt hiệu quả khi cơ bắp vận động thường xuyên trong ngày, chứ không chỉ trong một khung giờ tập luyện cố định.

Theo nghiên cứu, khi thời gian ngồi bất động trong ngày đạt hoặc vượt quá khoảng 10,6 giờ, tỷ lệ gặp vấn đề về tim của một người sẽ cao hơn đáng kể so với người có thời gian vận động nhiều hơn. Điều đáng lưu ý là hiện tượng này không thay đổi dù người đó có thường xuyên tập thể dục hay không. Điều này đồng nghĩa với việc dù yêu thích chạy bộ, bơi lội hay đạp xe đến đâu, nếu phần lớn thời gian thức trong ngày vẫn ngồi trên ghế, cơ thể vẫn đang đối mặt với nguy cơ cao hơn.

Giải pháp để giảm bớt tác hại của việc ngồi lâu

Trước thực tế này, các chuyên gia khuyến cáo nên chủ động giảm bớt thời gian ngồi bất động mỗi ngày. Lý tưởng nhất là tránh ngồi liên tục quá 10 giờ và ngay cả những thay đổi nhỏ như đứng dậy vươn vai hay đi lại vài bước cũng có ý nghĩa, vì những thay đổi nhỏ này nếu được tích lũy lâu dài có thể giúp giảm hiệu quả nguy cơ mắc bệnh tim.

Có thể áp dụng một số cách cụ thể để giảm bớt tác động tiêu cực của việc ngồi lâu trong công việc và sinh hoạt hằng ngày:

• Nên đứng dậy vận động ít nhất 5 phút sau mỗi giờ ngồi liên tục, có thể đặt hẹn giờ nhắc nhở nếu dễ quên. 
• Thử sử dụng bàn làm việc có thể điều chỉnh độ cao để đứng làm việc xen kẽ với ngồi. 
• Tận dụng giờ nghỉ trưa để đi bộ hoặc thực hiện một vài động tác kéo giãn cơ đơn giản. 
• Có thể đặt lời nhắc tại nhà để đảm bảo bản thân thường xuyên thay đổi tư thế trong ngày. 
• Tham gia các hoạt động thể chất cùng đồng nghiệp hoặc người thân cũng là cách hữu ích để khuyến khích nhau duy trì thói quen vận động, cải thiện lối sống theo hướng tích cực hơn.

Điều gì xảy ra với cơ thể khi ngồi nhiều?

SKĐS - Ngồi lâu và ít vận động đang trở thành vấn đề sức khỏe phổ biến, liên quan đến nguy cơ cao hơn mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường type 2 và tử vong.