Thay vì đợi đến khi có bệnh mới đi khám, ngày càng nhiều người dân Nghệ An được tiếp cận các đợt khám sức khỏe miễn phí ngay tại nơi mình sinh sống. Việc đưa bác sĩ về gần dân giúp người cao tuổi ở vùng nông thôn đến công nhân trong các nhà máy được tiếp cận và phát hiện sớm nhiều vấn đề sức khỏe.
Khám bệnh ngay gần nhà, phát hiện bệnh sớm
Từ sáng sớm, tại Trạm Y tế Thanh Long, từng tốp người cao tuổi cầm theo giấy tờ cá nhân, chờ đến lượt khám. Có người chống gậy, có người được con cháu đưa đi.
Ông Trần Văn Lâm, 70 tuổi, cho biết, nhiều năm qua ông chưa có điều kiện khám chuyên sâu về bệnh nội tiết. Tuổi cao, đường xa, chi phí đi lại khiến những lần định đi khám rồi lại thôi cứ kéo dài. "Lần này có bác sĩ về tận xã nên tôi mới đi khám được", ông Lâm nói.
Người dân được khám, tư vấn sức khỏe ngay tại trạm y tế xã. (Ảnh: CSCC)
Theo ông Đặng Văn Lập, quyền Chủ tịch UBND xã Kim Bảng, khoảng cách địa lý là một trong những rào cản đối với việc chăm sóc sức khỏe của người dân, nhất là người cao tuổi. Một chuyến đi khám tại bệnh viện tuyến tỉnh có thể mất cả ngày, chưa kể chi phí đi lại và người thân phải đi cùng.
Nhờ có bác sĩ và thiết bị về tận địa phương, người dân không phải mất thêm một chuyến đi xa để kiểm tra sức khỏe. Nhiều bệnh, nguy cơ bệnh cũng được phát hiện ngay từ cơ sở.
Tại các điểm khám, Bệnh viện Nội tiết Nghệ An huy động 20 cán bộ y tế, trong đó có 10 bác sĩ, cùng đội ngũ kỹ thuật viên, điều dưỡng và nhân viên hỗ trợ. Đơn vị cũng đưa theo máy siêu âm tuyến giáp, máy đo huyết áp, máy đo đường huyết, dụng cụ thực hiện nghiệm pháp dung nạp glucose và các vật tư cần thiết.
Người dân được kiểm tra đường huyết, một trong những nội dung sàng lọc bệnh đái tháo đường. Ảnh: CSCC.
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Phan Thế Dũng, Giám đốc Bệnh viện Nội tiết Nghệ An, mục tiêu của chương trình không chỉ là khám bệnh mà quan trọng hơn là phát hiện sớm nguy cơ, đưa người bệnh vào quản lý và theo dõi lâu dài.
Kết quả sau gần 2 tháng triển khai tại 17 xã, phường, đã có 8.392 lượt người đã được sàng lọc bệnh đái tháo đường. Qua đó, các bác sĩ phát hiện 660 trường hợp mắc đái tháo đường mới, chiếm gần 8% số người được khám; 1.151 trường hợp tiền đái tháo đường cũng được ghi nhận.
Cùng thời gian, hơn 9.500 lượt siêu âm tuyến giáp được thực hiện, phát hiện 236 trường hợp có nhân tuyến giáp thuộc nhóm TIRADS 4-5, cần tiếp tục được đánh giá, theo dõi hoặc chuyển tuyến theo chỉ định.
Khám được bệnh, phải quản lý được bệnh
Không chỉ ở khu dân cư, hoạt động khám sức khỏe còn được đưa tới các nhà máy, doanh nghiệp. Tại Trạm Y tế Nghĩa Trung, hàng trăm công nhân Công ty Cổ phần Sữa TH được khám sức khỏe tổng quát, tầm soát bệnh nghề nghiệp và tư vấn chăm sóc sức khỏe ngay gần nơi làm việc.
Chị Phạm Thị Nguyệt, công nhân của công ty, mong muốn chương trình được duy trì hằng năm để người lao động có điều kiện được bác sĩ tư vấn cụ thể về dinh dưỡng, nghỉ ngơi và phòng ngừa bệnh nghề nghiệp.
Người dân Nghệ An được khám sức khỏe và lập hồ sơ sức khỏe điện tử, hướng tới quản lý sức khỏe suốt đời. Ảnh: CSCC.
Bác sĩ CK.II Nguyễn Hải Linh, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Quang Khởi cho rằng, việc đưa dịch vụ y tế đến doanh nghiệp giúp người lao động tiết kiệm thời gian, đồng thời tạo điều kiện phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ.
Chương trình được triển khai theo từng nhóm đối tượng, người cao tuổi khám tại cộng đồng, công nhân khám gần nơi làm việc, học sinh khám tại trường và người dân vùng sâu, vùng xa được tiếp cận qua các đợt khám lưu động.
Sau hơn 2 tháng triển khai Chương trình khám sức khỏe toàn dân, Nghệ An chính thức ghi nhận hơn 1,6 triệu người dân được khám sức khỏe và lập Hồ sơ sức khỏe điện tử.
Khám sức khỏe tại cơ sở giúp người dân tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại và phát hiện bệnh sớm.
Theo Sở Y tế Nghệ An, đây là dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt. Giá trị lớn nhất của chương trình không chỉ nằm ở số lượng người dân được khám sức khỏe mà còn ở việc hình thành Hồ sơ sức khỏe điện tử cho từng người dân.
Đây là nền tảng quan trọng để ngành y tế quản lý sức khỏe người dân xuyên suốt vòng đời, theo dõi liên tục các bệnh mạn tính, phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ, từng bước chuyển từ tư duy chữa bệnh sang chủ động chăm sóc sức khỏe.
Con số hơn 1,6 triệu người dân được khám sức khỏe và có Hồ sơ sức khỏe điện tử là nền móng để Nghệ An xây dựng hệ sinh thái dữ liệu y tế hiện đại trong tương lai.
Tuy nhiên, việc triển khai chương trình vẫn còn những khó khăn. Nhân lực y tế, đặc biệt ở tuyến xã, còn thiếu trong khi phải đảm đương nhiều nhiệm vụ. Hệ thống công nghệ thông tin tại một số địa phương chưa đồng bộ, việc kết nối dữ liệu lên sổ sức khỏe điện tử còn gặp vướng mắc.
Một số quy định về thống kê, tài chính, thanh quyết toán đối với những nội dung ngoài phạm vi bảo hiểm y tế cũng cần tiếp tục được hoàn thiện. Sau khi phát hiện bệnh, vấn đề đặt ra là người bệnh có được tiếp tục quản lý và điều trị tại cơ sở hay không.
Với những trường hợp đái tháo đường mới được phát hiện, người tiền đái tháo đường hay người có bất thường tuyến giáp, việc họ có được tiếp tục quản lý, điều trị và theo dõi hay không mới quyết định hiệu quả lâu dài của chương trình.
Vì vậy, Sở Y tế Nghệ An đã kiến nghị Bộ Y tế và các bộ, ngành liên quan thống nhất tiêu chí thống kê, hoàn thiện phần mềm kết nối dữ liệu, có cơ chế tài chính phù hợp và tiếp tục đầu tư cho y tế cơ sở.
