Ngành ngoại giao Mỹ sắp hứng bom tấn

Quốc tế
WikiLeaks lại một phen làm đau đầu các nhà ngoại giao Hoa Kỳ khi tuyên bố sẽ tung ra 3 triệu trang tài liệu mật liên quan đến lĩnh vực ngoại giao nước này. Hồ sơ lần này chủ yếu là các điện thư liên quan đến các giao dịch với nước ngoài hay các đánh giá của Mỹ về các đối tác.

WikiLeaks lại một phen làm đau đầu các nhà ngoại giao Hoa Kỳ khi tuyên bố sẽ tung ra 3 triệu trang tài liệu mật liên quan đến lĩnh vực ngoại giao nước này. Hồ sơ lần này chủ yếu là các điện thư liên quan đến các giao dịch với nước ngoài hay các đánh giá của Mỹ về các đối tác.

WikiLeaks hiện có gần 3 triệu trang tài liệu đủ loại, do các đại sứ quán Mỹ gửi đến nhiều nước trên thế giới, như các báo cáo phân tích, biên bản cuộc họp với các lãnh đạo nước ngoài…Theo trang web owni.fr của Pháp, thì các tờ New York Times, Spiegel, Guardian, El Pais và Le Monde sẽ công bố những phân tích đầu tiên về các tài liệu trên đây nhưng cũng không loại trừ việc thông tin bị rò rỉ trước đó. Một nguồn tin chính thức của Anh cho biết báo chí Anh quốc chấp nhận tự nguyện không đưa những thông tin nhạy cảm đối với các hoạt động quân sự và tình báo.  

Sự kiện này gióng lên những hồi chuông báo động về tác hại tiềm tàng của các tiết lộ này, nhất là đối với ngành ngoại giao Mỹ. Mức độ vụ việc này được coi là nghiêm trọng đến mức mà các nhà ngoại giao Mỹ trên thế giới được yêu cầu bỏ qua kỳ nghỉ cuối tuần nhân dịp Lễ Tạ ơn, một ngày lễ hết sức quan trọng của người Mỹ. Họ phải sẵn sàng trực chỉ Bộ Ngoại giao của các nước sở tại khi cần thiết, để xoa dịu nỗi giận dữ có thể bùng lên một khi những nhận xét “thiếu ngoại giao” về một nhân vật hay một nước nào đó, bị phơi bày công khai. Được biết, các văn thư trao đổi nội bộ nhiều khi chứa đựng những lời lẽ đó. Ông James Jeffrey, Đại sứ Hoa Kỳ tại Iraq thừa nhận: “WikiLeaks là một trở ngại thực sự khủng khiếp cho công việc của tôi, vốn phải có được các cuộc thảo luận trong tinh thần tin tưởng lẫn nhau với đối tác. Tôi thực sự không hiểu nổi động cơ của việc phát hành các tài liệu này”. Các tài liệu bị tiết lộ đó, theo ông “sẽ không giúp đỡ, mà ngược lại sẽ phá hoại công việc của Hoa Kỳ tại Iraq”. Trong bài phỏng vấn dành cho Đài truyền hình CNN, Đô đốc Mike Mullen, một chỉ huy quân sự hàng đầu của Mỹ, cũng kêu gọi WikiLeaks đình chỉ kế hoạch công bố các tài liệu bị ông đánh giá là “cực kỳ nguy hiểm”. Các tài liệu mà WikiLeaks dự định tiết lộ có thể liên quan đến các nước như Australia, Anh, Canada, Israel, Nga và Thổ Nhĩ Kỳ. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Philip Crowley nói rằng Hoa Kỳ chuẩn bị “các trường hợp xấu nhất” và  thông báo cho các chính phủ về khả năng các tài liệu bị tiết lộ. Nhật báo Nga Kommersant cho biết là trong các tài liệu đó, có ghi lại các cuộc đàm thoại giữa các nhà ngoại giao Mỹ với các chính trị gia Nga và những nhận xét “không hay” về một số người trong giới này. Còn Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov thì lên án vụ tài liệu sắp được tiết lộ mà thủ phạm bị ông coi là “những tên trộm nhỏ chạy trên mạng internet”. Báo chí Thổ Nhĩ Kỳ cũng tiết lộ một vài nội dung tế nhị của các tài liệu sắp công bố, trong đó có thông tin về việc Ankara giúp các chiến binh Al-Qaeda tại Iraq hay là việc Hoa Kỳ giúp phiến quân người Kurdistan tại Iraq chống lại Thổ Nhĩ Kỳ. Cả hai điểm này đều có khả năng phá hoại quan hệ giữa hai đồng minh. Trên đài CNN, Ahmet Davutoglu, Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ cho biết, ông không biết gì về nội dung các tài liệu. Các quốc gia như Israel, Canada, Italia, Australia, Anh, Đan Mạch, Ireland, Na Uy, Thụy Điển đều được Hoa Kỳ cảnh báo về vụ rò rỉ thông tin sắp diễn ra. Trước đây, WikiLeaks từng tiết lộ hàng trăm ngàn tài liệu mật về Afghanistan và Iraq, nhưng không nhạy cảm lắm. Theo giới phân tích, vụ tiết lộ lần này sẽ đẩy Washington vào tình thế khó xử do nội dung rất tế nhị của các tài liệu trên nguyên tắc chỉ lưu hành nội bộ mà thôi.
 Việc WikiLeaks công bố tài liệu mật làm đau đầu nhiều chính phủ.

Tuy nhiên, trong bối cảnh căng thẳng cực độ, Mỹ vẫn bác bỏ mọi khả năng đàm phán với WikiLeaks, khẳng định việc này vi phạm luật Hoa Kỳ và là một hành động nguy hiểm. Trong thư gửi người sáng lập WikiLeaks, Julian Assange, ông Harold Koh, cố vấn Bộ Ngoại giao Mỹ viết: “Chúng tôi không thương lượng về việc công bố, tiết lộ các tài liệu mật của Mỹ có được một cách bất hợp pháp. Như ông đã biết, nếu các tài liệu mà ông dự định công bố là do những người có trách nhiệm trong chính phủ cung cấp, hay qua những trung gian mà không được phép, đó là vi phạm luật Mỹ và không màng đến các hậu quả nghiêm trọng của hành động này”. Theo các nhân vật có trách nhiệm của Mỹ, ông Julian Assange đã gửi thư đến Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ để thông báo những thông tin về các nhân vật nào có thể bị nguy hiểm, khi các tài liệu bị tiết lộ.

Việc WikiLeaks tuyên bố sẽ công bố tài liệu mật làm đau đầu nhiều chính phủ. Washington phải liên hệ với nhiều quốc gia đối tác để làm giảm nhẹ cú sốc. Ngoại trưởng Hillary Clinton gọi điện cho các nhà lãnh đạo Pháp, Afghanistan, Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất, Anh và Trung Quốc để cảnh báo về các nội dung có thể bị tiết lộ.

 Hương Linh

Ý kiến của bạn