Hiện Nga và phương Tây đang đứng trước hai lựa chọn: hoặc đàm phán để đi tới thống nhất cùng thành lập hệ thống chung phòng thủ chống tên lửa (NMD), hoặc bắt đầu cuộc chạy đua vũ trang mới.
Dễ hiểu là, trong cuộc chạy đua vũ trang đó, sẽ không có người chiến thắng. Và Matxcơva không cố hướng theo kịch bản như vậy. Nga ủng hộ xây dựng hệ thống an ninh, bảo vệ được trước những đòn tấn công tiềm ẩn từ bên ngoài, còn từ phía các đối tác thì nguy cơ đe dọa đơn giản là không thể có. Để đạt tới triển vọng như vậy, Matxcơva đề xuất thành lập hệ thống NMD khu vực. Tức là mỗi thành viên của thỏa thuận sẽ chịu trách nhiệm về an ninh của vùng mình và có hệ thống NMD riêng. Còn các trung tâm điều khiển những hệ thống này sẽ được tập hợp với nhau.
 Phương Tây “dụ dỗ” Nga chiếc bánh NATO. |
NATO có thái độ chẳng hào hứng trước ý tưởng từ đề xuất của Nga. Vấn đề là ở chỗ, Hoa Kỳ muốn bắt cùng lúc hai con mồi, - Phó Giám đốc Viện nghiên cứu Mỹ và Canada kiêm Chủ tịch Quĩ ủng hộ cải cách quân sự, ông Pavel Zolotariev nhận xét. “Hệ thống phòng thủ chống tên lửa mà Hoa Kỳ đang thành lập, có thể nhắm hai đích. Một mục đích là thứ người ta vẫn tuyên cáo – đó là chống lại những nguy cơ có thể từ phía Iran và CHDCND Triều Tiên. Mục đích thứ hai – giành ưu thế trong những cuộc chiến tranh không trực tiếp của tương lai. Hai mục tiêu này thực tế không song hành tương hợp với nhau. Mục đích thứ nhất đòi hỏi sự hợp tác hiển nhiên với Matxcơva. Đường đạn đạo của tên lửa Iran tấn công Mỹ chỉ có thể bay qua lãnh thổ Nga. Nếu thiếu hệ thống NMD xây dựng chung thì không thể giải quyết nổi nhiệm vụ chống lại những tên lửa như vậy. Để hợp tác với Nga đạt kết quả thì mục đích thứ hai thì cũng là không hiện thực. Bởi khi đó hệ thống này đồng nghĩa với việc chống Nga và các nước khác ở phương Đông, tức là sẽ khoét sâu tuyến ngăn cách giữa Nga và NATO”.
Thủ tướng Nga Vladimir Putin vừa trả lời phỏng vấn của nhà báo lừng danh Larry King từ kênh truyền hình CNN. Lần này, một trong những đề tài quan trọng nhất là vũ khí tấn công chiến lược và hệ thống phòng thủ tên lửa. Thủ tướng Nga tuyên bố, Matxcơva không đe dọa nước nào, nhưng nếu Hoa Kỳ không phê chuẩn Hiệp ước START 2 thì Nga buộc phải áp dụng những biện pháp đáp trả để bảo đảm an ninh quốc gia của mình: “Nếu đề xuất của chúng tôi nhận được câu trả lời tiêu cực, và có những đe dọa mới xung quanh biên giới của đất nước chúng tôi, thì Nga phải lo bảo đảm an ninh của chính mình bằng những phương pháp khác nhau: bố trí các khối tấn công mới nhằm giáng trả nguy cơ mới xuất hiện sát gần biên giới, chế tạo tên lửa mới và công nghệ hạt nhân mới. Đó không phải lựa chọn của chúng tôi. Chúng tôi không hề muốn xảy ra điều đó. Cũng theo Thủ tướng V.Putin, về chương trình hạt nhân của Iran thì Hoa Kỳ vẫn tiếp tục lợi dụng tình hình này để đến năm 2015 triển khai hệ thống radar và tên lửa đánh chặn sát gần biên giới Nga. Thủ tướng Putin tuyên bố, Nga không bố trí tên lửa của mình trên địa bàn Mỹ nhưng Matxcơva không thể không lo ngại trước kế hoạch của Hoa Kỳ.
Đã đến lúc phương Tây cần xác định dứt khoát xem thực ra họ muốn gì: đảm bảo hòa bình và sự yên ổn cho các thế hệ tương lai, hay là tiếp tục mâu thuẫn và căng thẳng theo đuổi tham vọng vị kỷ riêng.
Phương Hà