Năm 2010, Nga và ASEAN đã xích lại gần nhau hơn về mặt chính trị. Số phận của Nga không biệt lập với số phận châu Á. Matxcơva chủ trương tích cực tham gia quá trình liên kết ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
 Nga và ASEAN phát triển đối tác đối thoại. |
Nga và ASEAN đã ký kết gói văn kiện quan trọng. Hiện nay có thể nói về “bản đồ lộ trình” trong quá trình hợp tác. Đã thực hiện 6 đề án chung, chẳng hạn, trong lĩnh vực chế xuất loại vắc xin mới cũng như trong lĩnh vực nguồn năng lượng tái sinh. Tháng 6 năm nay, ở Matxcơva đã khai trương Trung tâm ASEAN bên cạnh trường Đại học tổng hợp MGIMO. Hoạt động của Trung tâm nhằm phát triển quan hệ khoa học giữa các trường đại học và cơ sở nghiên cứu của Nga và các nước ASEAN. Quan hệ Nga - ASEAN đang phát triển theo nhiều phương hướng ở tất cả các cấp. Điều quan trọng là mối liên hệ đang mở rộng không chỉ ở cấp Nhà nước mà còn giữa các đoàn thể xã hội. Tại Hội nghị thượng đỉnh ở Hà Nội, các đại biểu đã đánh giá cao hoạt động của Trung tâm ASEAN Matxcơva”.
Thời gian gần đây, giới nghiên cứu nhận định, đã đến lúc để chuyển từ những việc làm nhỏ sang các đề án quy mô. Chẳng hạn, Nga sẵn sàng cùng với ASEAN thực hiện chương trình trong lĩnh vực an ninh năng lượng. Công việc theo hướng này sẽ được thực hiện ở Nga cũng như trên lãnh thổ khối ASEAN. Cụ thể, có đề án công trình đường ống dẫn dầu khí Đông Sibir tới bờ biển Thái Bình Dương và tạo lập các chủ thể thuộc hạ tầng cơ sở năng lượng ở các nước trong Liên minh. Trong số những đề án mà Nga sẽ thực thi ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương, có việc xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên tại Việt Nam. Bà Tsileva nhận định: “Công trình nhà máy điện hạt nhân sẽ tạo điều kiện để Việt Nam bước vào số các nước xuất khẩu điện. Còn nhà máy điện hạt nhân thì sẽ có khả năng phát triển công nghệ tiên tiến và sản xuất ứng dụng khoa học, nâng cao tiềm năng cán bộ, tức là thực sự gia tăng tiềm năng cạnh tranh và xuất khẩu của nước bạn”. Còn phải kể đến những phương hướng hợp tác khác mang đầy triển vọng. Chẳng hạn, cơ sở chế tạo sản phẩm hàng không vũ trụ “Irkut” đã ký hợp đồng cung cấp 50 máy bay thế hệ mới MC-21 dành cho khu vực Đông Nam Á...
Trong năm 2010, Nga đã tham gia cuộc gặp chính thức đầu tiên trong lịch sử của Bộ trưởng Quốc phòng 10 nước ASEAN và 8 quốc gia đối tác theo đối thoại. Vấn đề là ở chỗ, dưới góc độ đảm bảo an ninh, không phải mọi việc ở châu Á - Thái Bình Dương đều ổn thỏa. Vì thế, cuộc gặp của các bộ trưởng ASEAN và đối tác đối thoại, kể cả Nga, là có ý nghĩa rất quan trọng. Nhiều chuyên viên cho rằng, đây là bước đi đầu tiên tới thành lập hệ thống an ninh tập thể ở châu Á.
Người ta thường gọi các nước ASEAN là khu vực mùa hè vĩnh cửu. Chính đây cũng là khía cạnh hấp dẫn đối với người Nga, đất nước có mùa đông dài, thiếu hơi ấm của ánh sáng mặt trời. Không phải ngẫu nhiên, dòng du khách từ Nga đổ về Đông Nam Á với nhịp độ ngày càng tăng. Chỉ riêng Thái Lan đã có hơn 15.000 người Nga thường trú. Mà trong thời đại chúng ta, chi tiết này cũng là yếu tố quan trọng để phát triển quan hệ.
Hương Linh