Kết quả cấy máu xác định bệnh nhân nhiễm vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây bệnh Whitmore.
Bệnh nhân là ông N.C.T. (54 tuổi, quê Ninh Bình), làm tài xế công trường tại Phú Quốc. Khoảng một tuần trước khi nhập viện, ông T. sốt cao, đau đầu. Bệnh nhân tự điều trị và tiêm truyền thuốc (không rõ loại), bệnh không giảm nên ông trở về quê khám.
Sau đó, ông đột ngột co giật vùng mặt, mất ý thức và được đưa đi cấp cứu. Khi tình trạng xấu đi, ông được chuyển khẩn cấp lên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
BS Bùi Đức Long Thành - Khoa Cấp cứu của bệnh viện cho biết, thời điểm tiếp nhận, bệnh nhân li bì, rối loạn ý thức rồi xuất hiện các cơn co giật cục bộ. Kết quả xét nghiệm cho thấy tình trạng nhiễm trùng rất nặng: bạch cầu 13.000 tế bào/mm³, CRP 106 mg/L, procalcitonin 5,4 ng/mL.
Sau gần một tháng điều trị tích cực, sức khỏe bệnh nhân đã cải thiện đáng kể. Ảnh: BVCC
Đáng chú ý, bệnh nhân bị tăng đường huyết rất nặng, có thời điểm vượt ngưỡng đo của máy. Tình trạng rối loạn đường huyết, tăng áp lực thẩm thấu và rối loạn điện giải khiến tổn thương thần kinh càng thêm phức tạp.
Kết quả cấy máu sau đó xác định bệnh nhân dương tính với Burkholderia pseudomallei. Chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não ghi nhận tổn thương vùng đồi thị và rải rác vỏ não. Trước diễn tiến xấu, các bác sĩ đã đặt ống nội khí quản, cho bệnh nhân thở máy, đồng thời điều trị nhiễm khuẩn và kiểm soát tích cực các rối loạn chuyển hóa.
Sau gần một tháng điều trị tích cực, sức khỏe bệnh nhân đã cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, ông vẫn cần duy trì đủ liệu trình, kiểm soát chặt đường huyết và theo dõi phục hồi chức năng thần kinh.
Theo BS Bùi Đức Long Thành, đái tháo đường là yếu tố nguy cơ hàng đầu khiến bệnh Whitmore dễ chuyển nặng. Đường huyết không kiểm soát tốt sẽ làm suy giảm hệ miễn dịch, tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công sâu. Ngoài ra, những người mắc bệnh mạn tính như thận, gan, phổi, người suy giảm miễn dịch hoặc nghiện rượu kéo dài cũng thuộc nhóm nguy cơ cao.
Vi khuẩn Whitmore tồn tại tự nhiên trong đất và nước bẩn. Người dân thường nhiễm bệnh qua các vết xước trên da, hoặc qua đường hô hấp, tiêu hóa. Bệnh có biểu hiện lâm sàng đa dạng như viêm phổi, nhiễm khuẩn huyết, hình thành các ổ áp xe. Nếu vi khuẩn xâm nhập hệ thần kinh trung ương, quá trình điều trị sẽ rất khó khăn và dễ để lại di chứng nặng nề về vận động, nhận thức.
Mùa mưa lũ làm gia tăng nguy cơ tiếp xúc với bùn đất và nước ô nhiễm, bác sĩ khuyến cáo:
- Người dân, đặc biệt là người có bệnh nền, nên hạn chế tiếp xúc với đất, nước bẩn. Khi làm ruộng, dọn dẹp sau lũ, cần đi ủng, đeo găng tay và mang đồ bảo hộ.
- Che chắn, sát trùng ngay các vết trầy xước trên da sau khi làm việc trong môi trường bùn đất.
- Sau khi tiếp xúc với đất nước bẩn, nếu xuất hiện các triệu chứng sốt kéo dài, ho, khó thở, đau đầu, co giật, rối loạn ý thức..., cần đến ngay cơ sở y tế và thông báo rõ tiền sử tiếp xúc để được chẩn đoán kịp thời.
