Mỹ “mở lòng” với Myanmar

Để khuyến khích tiến trình cải cách, dân chủ hóa tại Myanmar, Hoa Kỳ cần phải có một cử chỉ chứng tỏ thiện chí, sau cuộc bầu cử bổ sung, ngày 1/4, được cộng đồng quốc tế hoan nghênh. Theo hướng này, chính quyền Mỹ cam kết sẽ “giảm nhẹ” các biện pháp cấm vận đang gây nhiều trở ngại cho Myanmar trong việc thu hút đầu tư ngoại quốc. Đồng thời, Washington cũng hứa sẽ nhanh chóng chỉ định một đại sứ đến Naypyidaw.

Đích thân bà Hillary Clinton theo dõi sát sao hồ sơ Myanmar. Tiến trình nới lỏng cấm vận được khởi động với việc giảm bớt các biện pháp cấm xuất khẩu dịch vụ tài chính và đầu tư vào Myanmar. Chính quyền Washington nhấn mạnh, sáng kiến này nằm trong khuôn khổ một nỗ lực to lớn hơn nhằm tạo thuận lợi cho việc hiện đại hóa nền kinh tế và thúc đẩy các cải cách chính trị tại Myanmar. Một quan chức Mỹ giấu tên cho biết, nội dung chính xác các biện pháp được thông báo và lịch trình thực hiện sẽ được làm rõ, nhưng có thể liên quan đến thương mại điện tử, bởi vì Myanmar là một trong những nước trên thế giới chưa thể sử dụng được thẻ tín dụng như MasterCard, Visa hoặc American Express.

Myanmar cam kết gia nhập thị trường chung ASEAN năm 2015. Để làm được điều này, Myanmar cần có sự hỗ trợ quốc tế từ nhiều hướng nhất có thể. Nó đồng nghĩa với việc chấm dứt cấm vận từ phương Tây và có nghĩa là quá trình dân chủ hóa phải diễn ra ít nhất đủ để khiến phương Tây hài lòng.

Bà Clinton cũng cho biết, trong những ngày tới, Hoa Kỳ sẽ hoàn tất các thủ tục nhằm chỉ định một đại sứ ở Myanmar. Mặc dù hai nước vẫn có quan hệ ngoại giao, nhưng từ năm 1990, đại diện của Mỹ tại nước này chỉ là một đại biện, thấp hơn cấp đại sứ. Đồng thời, Cơ quan Phụ trách phát triển quốc tế Mỹ sẽ thành lập một văn phòng ở Myanmar và Washington sẽ ủng hộ việc bình thường hóa quan hệ giữa Myanmar và Chương trình Phát triển Liên hợp quốc – UNDP. Theo giới quan sát, các quyết định trên đây của Hoa Kỳ là sự tiếp nối chính sách có đi có lại được tiến hành từ vài năm qua, thay thế cho chiến lược cô lập Myanmar với hậu quả là đẩy quốc gia giàu tài nguyên này rơi vào vòng ảnh hưởng của Trung Quốc.

Ngoại trưởng Mỹ đã ca ngợi các phẩm chất lãnh đạo tốt và lòng dũng cảm của Tổng thống Myanmar Thein Sein, sau cuộc bầu cử bổ sung vừa qua, cho phép Liên đoàn Quốc gia vì dân chủ của bà Aung San Suu Kyi trở thành lực lượng đối lập chính tại Nghị viện. Bà Clinton nhận định: “Cuộc bầu cử này là một giai đoạn quan trọng trong quá trình chuyển đổi của đất nước”.

Mặt khác, Ngoại trưởng Hoa Kỳ cũng cảnh báo là Washington vẫn duy trì các biện pháp trừng phạt và cấm đoán đối với những nhân vật và định chế tại Myanmar ngăn cản các nỗ lực cải cách. Nhân dịp này, Hoa Kỳ nhấn mạnh, chính quyền Myanmar cần phải trả tự do cho các tù chính trị, tiến hành hòa giải với các sắc tộc thiểu số, chấm dứt mọi hợp tác quân sự với CHDCND Triều Tiên.

Ngoại trưởng Mỹ nói: “Cải cách cần phải có thời gian và đó là một con đường dài. Chúng tôi sẽ tiếp tục chú ý đến những gì diễn ra và như tôi đã nói khi tới thăm nước này, chúng tôi sẽ có khen thưởng, đáp lại mỗi hành động cải cách. Việc bãi bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận đòi hỏi phải có sự chấp thuận của Quốc hội Hoa Kỳ. Các tuyên bố của Mỹ giảm bớt trừng phạt đối với Myanmar lần này chắc chắn không liên quan đến việc bãi bỏ lệnh cấm xuất khẩu các mặt hàng chủ chốt của Myanmar, ví dụ như đá quý. Mặt khác, Washington cũng cần phải thủ giữ một số phương tiện để có thể tiếp tục gây sức ép, thúc đẩy tiến trình cải cách ở Myanmar”.

Mới đây, một nhà ngoại giao cao cấp của EU cho biết, khối này cũng dự tính giảm đáng kể các biện pháp trừng phạt đối với Myanmar. Các Ngoại trưởng châu Âu sẽ thảo luận về hồ sơ này vào ngày 23/4 tại Luxembourg.      

  Hương Hà  (Theo CNN)