Sốt xuất huyết (SXH) là bệnh nguy hiểm nhưng cũng không khó phòng ngừa nếu mỗi người dân có ý thức tuân thủ các biện pháp phòng theo hướng dẫn của ngành y tế như: vệ sinh sạch sẽ môi trường sống và nơi làm việc; nằm ngủ có màn; tích cực diệt muỗi, bọ gậy, loăng quăng mọi lúc, mọi nơi,…
 Thường xuyên vệ sinh lu chứa nước để diệt bọ gậy (lăng quăng). |
Tháng cao điểm
Theo thống kê của Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế), tính từ đầu năm đến hết tháng 9, trên cả nước có hơn 45.000 trường hợp mắc SXH với 39 ca tử vong. Có 4 týp vi-rút lưu hành tại Việt Nam, trong đó nhiều nhất là týp D1 chiếm 53,1% và D2 chiếm 27,6%.
Nhìn chung, năm nay SXH đang ở mức thấp hơn năm 2010. So với cùng kỳ năm 2010 số mắc giảm 46% số tử vong giảm 37%. Tuy nhiên dịch bệnh phân bố không đều trên phạm vi cả nước bởi số mắc và tử vong tập trung chủ yếu ở các tỉnh phía Nam (chiếm 91,3% số mắc). Những tỉnh có số ca SXH cao là TPHCM, Đồng Nai, Cà Mau, An Giang, Trà Vinh, Sóc Trăng, Tiền Giang… Chỉ tính riêng tại TPHCM đến ngày 10/10 đã có 7 ca tử vong. Tại Bệnh viện Nhiệt đới TP.HCM có khoảng 80 ca/ngày đến khám liên quan tới SXH.
Theo dự báo của các ngành chức năng, những tháng tiếp theo cho đến cuối năm 2011, tình hình bệnh sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp. Tháng 10 được dự báo là tháng cao điểm của bệnh SXH và tình trạng này sẽ giảm từ tháng 11 trở đi khi thời tiết ít mưa hơn.
 Vệ sinh môi trường phòng sốt xuất huyết. |
Phòng bệnh không khó
Để phòng bệnh SXH, ngoài việc phát hiện bệnh sớm, điều trị đúng cách, khoanh vùng dập dịch kịp thời thì quan trọng hơn là cần phải ngăn chặn, hạn chế không cho muỗi vằn tiếp xúc với người. Cách đơn giản và hiệu quả nhất là: Vệ sinh sạch sẽ môi trường sống và nơi làm việc, tích cực diệt muỗi, bọ gậy, lăng quăng mọi lúc, mọi nơi, loại bỏ tối đa ổ bọ gậy nguồn (là vị trí muỗi đẻ trứng hay gặp nhất ở mỗi địa phương), làm nắp đậy kín bể chứa nước sinh hoạt ở hộ gia đình, thường xuyên thau rửa bể, chum, vại, loại bỏ hoặc kiểm soát những nơi muỗi thường đẻ trứng như lọ hoa, bể cá cảnh, đồ vật phế thải có đọng nước mưa quanh hộ gia đình, nuôi thả một số loại cá nhỏ ở những vật chứa nước lớn ít có khả năng thay rửa; Nằm ngủ có màn chống muỗi đốt cả đêm và ngày. Diệt muỗi trưởng thành bằng hóa chất diệt côn trùng theo đúng chỉ định và hướng dẫn của ngành y tế. Cũng có thể sử dụng các biện pháp khác để xua, diệt muỗi trưởng thành như xông khói, xua đập cơ học, dùng mành rèm thường hoặc mành rèm tẩm hóa chất, dùng hương muỗi... vào những giờ muỗi hoạt động mạnh.
Thử nghiệm vaccin, chủ động tham gia giai đoạn cuối
TS. Trần Thanh Dương, Cục phó Cục Y tế dự phòng cho biết: SXH lưu hành ở nước ta thường có những biến động lớn theo chu kỳ. Hàng năm, SXH vẫn là loại bệnh truyền nhiễm có số ca tử vong cao nhất trong các loại bệnh truyền nhiễm. Lịch sử các loại bệnh truyền nhiễm trên thế giới cho thấy muốn ngăn chặn tận gốc dịch bệnh phải có vaccin phòng bệnh. Các bệnh do virut mà không có vaccin và thuốc điều trị đặc hiệu sẽ rất khó khăn trong công tác phòng chống.
 Hội nghị giới thiệu vaccin mới phòng bệnh sốt xuất huyết tại An Giang. Ảnh: T.L |
Trước tình hình trên, Bộ Y tế đã phê duyệt Dự án CYD 14 thử nghiệm lâm sàng vaccin phòng bệnh SXH trên người do Viện Pasteur làm chủ. Dự án sẽ đánh giá hiệu quả và an toàn của vaccin mới phòng SXH 4 týp trên trẻ em khỏe mạnh từ 2-14 tuổi. CYD 14 đã và đang được triển khai thực hiện tại Mỹ Tho và Long Xuyên hai tỉnh có bệnh SXH lưu hành lớn nhất trên cả nước.
Theo TS. Trần Ngọc Hữu, Viện trưởng Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh, vaccin phòng bệnh SXH do hãng Sanofi Pasteur nghiên cứu từ khoảng 20 năm nay, được thực hiện ở 13 quốc gia bao gồm các nước phát triển như Mỹ, Úc… và các nước có lưu hành dịch bệnh, tập trung ở hai khu vực là Đông Nam Á và châu Mỹ La-tinh.
Nghiên cứu đã qua các giai đoạn thử nghiệm tiền lâm sàng trên động vật, thử nghiệm lâm sàng trên người giai đoạn 1 (tính an toàn) và giai đoạn 2 (tính sinh miễn dịch và tính an toàn). Đã có hơn 6.200 người từ 12 tháng tuổi đến 45 tuổi tham gia vào các nghiên cứu giai đoạn 1 và 2 ở các nước trên thế giới.
Kết quả cho thấy vaccin nghiên cứu an toàn trên người; tính sinh phản ứng (phản ứng sau tiêm) tương tự các vaccin đang lưu hành khác. Tính sinh phản ứng của vaccin cũng không gia tăng ở nơi đang lưu hành dịch sốt xuất huyết so với nơi không lưu hành; không gia tăng sau mũi 2 và mũi 3 tiêm so với sau mũi tiêm 1; vaccin có khả năng kích thích cơ thể sinh kháng thể kháng với cả 4 týp virut gây bệnh sốt xuất huyết Dengue ở mức cao (tỷ lệ người có kháng thể cao; hiệu giá kháng thể cao).