Mới đây, 200 người dân xã đảo Long Sơn, TPHCM được khám, tư vấn sức khỏe trong chương trình "Chủ động phòng ngừa và Chăm sóc sức khỏe cộng đồng năm 2026". Đây là một hoạt động cụ thể trong bức tranh lớn hơn: TPHCM đang tăng tốc thực hiện chương trình khám sức khỏe toàn dân, với gần 2,6 triệu người đã được khám, sàng lọc và cập nhật dữ liệu sức khỏe tính đến ngày 17/8.
Điều đáng quan tâm lúc này không chỉ là có thêm bao nhiêu người được khám, mà là những gì xảy ra sau khi người dân rời bàn khám.
Một cách làm đáng chú ý
Tại xã Long Sơn, chương trình do UBND xã phối hợp Công ty TNHH Hóa dầu Long Sơn (LSP), Trạm Y tế xã Long Sơn, các cơ sở y tế và đơn vị đồng hành tổ chức.
200 người dân được khám, tư vấn, phát hiện sớm tăng huyết áp, đái tháo đường, tập trung ở nhóm trên 40 tuổi. Trẻ em dưới 6 tuổi được chăm sóc sức khỏe; phụ nữ mang thai được tư vấn, chăm sóc sức khỏe thai kỳ.
Lãnh đạo UBND xã đảo Long Sơn nhận thiết bị y tế từ các đơn vị tài trợ. Ảnh: Huyền Trang.
Đội ngũ bác sĩ từ Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn và Bệnh viện Nguyễn Thị Thập tham gia chuyên môn. Không chỉ tổ chức khám, các đơn vị đồng hành còn trao tặng thuốc điều trị tăng huyết áp, đái tháo đường, 2 máy đo huyết áp và các bộ kit xét nghiệm đường huyết cho Trạm Y tế xã Long Sơn.
Theo đại diện LSP, trong năm 2026 doanh nghiệp tiếp tục đồng hành với địa phương thông qua các hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng, hỗ trợ trang thiết bị và nâng cao năng lực cho y tế cơ sở.
Những việc làm này cho thấy một hướng tiếp cận đáng lưu ý: Khám sức khỏe không chỉ là đưa bác sĩ đến khám cho người dân, mà còn phải tăng khả năng để y tế cơ sở tiếp tục chăm sóc người dân sau đó.
Bởi một người được phát hiện tăng huyết áp hoặc đường huyết bất thường trong một buổi khám nhưng sau đó không được theo dõi thì giá trị của việc phát hiện sớm sẽ chưa trọn vẹn.
Gần 2,6 triệu người đã được khám
Theo thông tin ngành y tế TPHCM cập nhật, tính đến ngày 17/8, toàn Thành phố ghi nhận 2.590.623 người được khám sức khỏe, khám sàng lọc và cập nhật dữ liệu sức khỏe, đạt khoảng 19,6% dân số.
Riêng tuần từ ngày 10-16/8 có hơn 400.000 lượt người được khám, cho thấy chương trình tiếp tục duy trì tốc độ cao. Nếu ở giai đoạn đầu, mỗi tuần chỉ có khoảng 30.000-40.000 người được khám thì trong 3 tuần trước đó, con số đã tăng lên khoảng 300.000-400.000 người/tuần.
Bác sĩ tư vấn dinh dưỡng trẻ em xã đảo Long Sơn. Ảnh: Huyền Trang.
Độ bao phủ cũng đang mở rộng. Đến ngày 17/8, 36/168 phường, xã, đặc khu đã đạt tỷ lệ từ 30% dân số trở lên. Dẫn đầu là phường Phước Thắng với 71,79%; đặc khu Côn Đảo 61,13%; xã An Nhơn Tây 56,25% và xã Thạnh An 48,52%. Nhiều địa phương khác đã vượt mốc 40%, trong đó có Long Hải, An Thới Đông, Xuân Thới Sơn, Long Sơn, Tân Tạo, Phước Thành, Bình Mỹ và Bình Khánh.
Những con số này cho thấy chương trình đã chuyển rõ từ giai đoạn khởi động sang tăng tốc. Tuy nhiên, tốc độ giữa các địa phương vẫn còn khác biệt. Đến ngày 17/8, toàn Thành phố không còn địa phương nào có tỷ lệ dưới 7%, nhưng vẫn còn 12 địa phương dưới 10%. Trong đó, phường Bến Thành đạt 8,04%, Bàn Cờ 9,68%, Tân Hòa 7,94%, Tân Sơn 8,31%...
Điều này đặt ra yêu cầu vừa giữ nhịp ở những nơi đang làm tốt, vừa hỗ trợ những địa phương còn chậm để khoảng cách từng bước được thu hẹp.
Một điểm đáng chú ý trong cách ngành y tế TPHCM triển khai chương trình là yêu cầu cập nhật đầy đủ kết quả vào hồ sơ sức khỏe điện tử.
Điều này rất quan trọng, bởi mục tiêu của khám sức khỏe toàn dân không chỉ là biết hôm nay có bao nhiêu người đã đến khám.
Một người dân sau khi được kiểm tra cần biết tình trạng sức khỏe của mình, những nguy cơ cần lưu ý và khi nào cần kiểm tra lại. Người có dấu hiệu bệnh cần được tư vấn, điều trị hoặc chuyển tuyến phù hợp; người đã mắc bệnh mạn tính cần được tiếp tục quản lý.
Nói cách khác, một lần khám chỉ là điểm bắt đầu của quá trình quản lý sức khỏe. Chính vì vậy, ngành y tế TPHCM lưu ý các địa phương tiếp tục rà soát, thu thập và cập nhật những trường hợp người dân đã khám sức khỏe, khám sàng lọc trong năm 2026 theo hướng dẫn tại Công văn số 10592/SYT-NVY ngày 31/7/2026. Chỉ những trường hợp được cập nhật đầy đủ thông tin theo hướng dẫn mới được ghi nhận vào kết quả thực hiện chương trình.
Đây cũng là cách để con số thống kê phản ánh đúng hơn thực tế và quan trọng hơn là tạo nền tảng dữ liệu phục vụ quản lý sức khỏe người dân.
Tập trung mạnh hơn vào học sinh, người lao động
Một khối lượng rất lớn công việc vẫn còn ở phía trước. Theo số liệu ngành y tế TPHCM cập nhật, đến nay mới có 515.673/2,6 triệu học sinh được khám, đạt 19,83%; nhóm người lao động mới có 336.560/6,5 triệu người được khám, đạt 5,18%.
Tầm soát sức khỏe cho người cao tuổi xã đảo Long Sơn. Ảnh: Huyền Trang.
Vì vậy, giai đoạn tiếp theo cần tập trung mạnh hơn vào hai nhóm dân số này. Với học sinh, thời điểm bắt đầu năm học mới tạo điều kiện thuận lợi để ngành y tế phối hợp ngành giáo dục tổ chức khám tại trường, cập nhật kết quả vào hồ sơ sức khỏe điện tử.
Với người lao động, việc phối hợp với cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, khu công nghiệp để tổ chức khám ngay tại nơi làm việc, bố trí thời gian linh hoạt, kể cả ngoài giờ khi cần thiết, có thể giúp người lao động dễ dàng tham gia hơn.
Cùng với đó, các địa phương có tỷ lệ còn thấp cần rà soát danh sách người chưa được khám, tăng cường truyền thông, vận động và bố trí địa điểm, thời gian khám phù hợp.
Những địa phương đã đạt tỷ lệ cao cũng không nên dừng lại ở con số đạt được, mà cần tiếp tục tìm những người chưa tiếp cận chương trình, nhất là người cao tuổi, người khuyết tật, người khó khăn trong đi lại và các nhóm dân cư đặc thù.
Địa phương đi trước tiếp tục giữ nhịp; nơi còn chậm tăng tốc; người dân chủ động tham gia và quan tâm đến chính kết quả khám của mình - đó mới là cách để chương trình khám sức khỏe toàn dân đi đến mục tiêu cuối cùng.
Từ 200 người dân ở xã đảo Long Sơn đến gần 2,6 triệu người trên toàn Thành phố, những con số đang cho thấy chương trình đã có bước tiến đáng kể. Nhưng thành công sau cùng sẽ không chỉ được đo bằng số người đã khám.
Thành công ấy phải được nhìn thấy ở việc người dân biết rõ sức khỏe của mình hơn, bệnh được phát hiện sớm hơn, nguy cơ được can thiệp sớm hơn và mỗi người được theo dõi sức khỏe liên tục hơn.
Đó cũng là lúc công tác khám sức khỏe toàn dân thực sự trở thành một phần của hệ thống chăm sóc sức khỏe chủ động cho người dân TPHCM.
