1. Cảnh báo sớm giúp can thiệp tiền sản giật hiệu quả hơn
Tiền sản giật là một tình trạng khởi phát đột ngột liên quan đến huyết áp cao trước khi sinh. Tình trạng này ảnh hưởng đến khoảng 2% đến 8% số ca mang thai trên toàn thế giới và có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng cho cả mẹ và con.
Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí JAMA Network Open đã đưa ra một mô hình máy tính cung cấp các dự đoán được cập nhật liên tục về nguy cơ tiền sản giật dựa trên dữ liệu hồ sơ sức khỏe điện tử được ghi lại vào giai đoạn cuối thai kỳ. Nghiên cứu này do các nhà khoa học về trí tuệ nhân tạo, tin học y tế, bệnh lý lâm sàng và y học xét nghiệm tại Trường Y Weill Cornell phát triển.
Tiền sản giật được phát hiện sớm giúp can thiệp hiệu quả hơn.
Nghiên cứu cho biết, các mô hình hiện có đánh giá nguy cơ tiền sản giật trong ba tháng đầu thai kỳ chủ yếu được sử dụng như những cảnh báo sớm cho phép các bác sĩ lâm sàng kê đơn aspirin như một loại thuốc phòng ngừa sớm trong thai kỳ và cung cấp thêm sự theo dõi trong suốt thai kỳ có nguy cơ.
Mặc dù những phương pháp này có thể làm giảm nguy cơ tiền sản giật khởi phát sớm nhưng độ chính xác dự đoán của chúng bị hạn chế đối với các trường hợp khởi phát muộn và đủ tháng (chiếm phần lớn các chẩn đoán tiền sản giật). Có rất ít công cụ giúp dự đoán nguy cơ tiền sản giật ngắn hạn trong ba tháng cuối của thai kỳ.
Mô hình mới được nghiên cứu này có thể giúp các bác sĩ lâm sàng xác định những bệnh nhân trong ba tháng cuối thai kỳ có nguy cơ cao mắc tiền sản giật, giúp họ có thêm thời gian để thực hiện các biện pháp điều trị bao gồm tăng cường theo dõi, kiểm soát huyết áp và quyết định về thời điểm sinh nở.
Không giống như các phương pháp trước đây chỉ cung cấp một ước tính rủi ro duy nhất, tĩnh, mô hình này liên tục cập nhật nguy cơ tiền sản giật bằng dữ liệu hồ sơ sức khỏe điện tử hiện tại khi thai kỳ tiến triển, giúp các bác sĩ lâm sàng phát triển các biện pháp can thiệp tiền sản giật hiệu quả hơn.
Khám thai định kỳ là cách tốt nhất để phát hiện tiền sản giật. Ảnh minh họa
2. Thai phụ cần chú ý khám thai định kỳ để phát hiện tiền sản giật
Tiền sản giật không chỉ là một vấn đề về huyết áp đơn thuần mà có thể diễn tiến rất nhanh đến mức nguy hiểm.
Tiền sản giật có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm như co giật (sản giật), đe dọa trực tiếp đến tính mạng của cả mẹ và bé. Một biến chứng cấp tính rất nặng nề là hội chứng HELLP bao gồm tan máu, tăng men gan và giảm tiểu cầu, có thể diễn tiến rất nhanh với tỷ lệ tử vong cao.
Không chỉ đe dọa sức khỏe cả mẹ và em bé, tiền sản giật còn tiềm ẩn những rủi ro sức khỏe lâu dài. Một trong những biến chứng nghiêm trọng về lâu dài của tiền sản giật là làm tăng gấp đôi nguy cơ mắc các bệnh tim mạch. Nguy cơ đột quỵ cũng tăng lên đáng kể ở những phụ nữ từng trải qua tiền sản giật trong thai kỳ.
Khám thai định kỳ là cách tốt nhất để phát hiện tiền sản giật. Các chuyên gia khuyến cáo, phụ nữ mang thai cần khám thai đầy đủ, thực hiện các xét nghiệm cần thiết phát hiện sớm tiền sản giật và các bất thường khác trong thai kỳ để có can thiệp kịp thời. Không phải thai phụ nào cũng có nguy cơ tiền sản giật nhưng những phụ nữ thừa cân, béo phì, rối loạn mỡ máu, có bệnh lý tăng huyết áp, đái tháo đường… có nguy cơ cao hơn cần chú ý.
