Viêm gan B là bệnh truyền nhiễm do virus viêm gan B (HBV) gây ra. Virus có thể lây truyền qua máu và một số dịch cơ thể. Đối với phụ nữ mang thai mắc viêm gan B, nguy cơ đáng lưu ý nhất là lây truyền virus từ mẹ sang con trong quá trình sinh.
Tuy nhiên, việc mẹ mắc viêm gan B không đồng nghĩa với việc phải ngừng cho con bú. Khi trẻ được thực hiện đầy đủ các biện pháp dự phòng theo khuyến cáo, nguy cơ lây truyền viêm gan B từ mẹ sang con được giảm đáng kể.
1. Thực hiện đầy đủ các biện pháp dự phòng theo khuyến cáo
Trẻ cần được dự phòng ngay sau sinh
Theo khuyến cáo, trẻ sơ sinh có mẹ dương tính với HBsAg cần được tiêm vaccine viêm gan B và huyết thanh kháng viêm gan B (HBIG) càng sớm càng tốt sau khi chào đời, theo chỉ định của nhân viên y tế.
Sau đó, trẻ cần tiếp tục được tiêm đầy đủ các mũi vaccine viêm gan B theo lịch. Đây là biện pháp quan trọng nhằm tạo miễn dịch cho trẻ và giảm nguy cơ nhiễm HBV.
Cha mẹ cần lưu giữ lịch tiêm chủng và đưa trẻ đi tiêm đúng thời gian được cơ sở y tế hướng dẫn. Không nên tự ý bỏ qua hoặc trì hoãn các mũi vaccine tiếp theo.
Mẹ có cần chờ trẻ tiêm đủ các mũi vaccine mới được cho bú?
Thông thường, mẹ không cần chờ đến khi trẻ hoàn thành toàn bộ lịch tiêm vaccine viêm gan B mới cho con bú.
Nếu trẻ đã được dự phòng đúng theo hướng dẫn ngay sau sinh, mẹ có thể cho trẻ bú theo chỉ định của nhân viên y tế. Sữa mẹ vẫn là nguồn dinh dưỡng quý giá đối với trẻ sơ sinh, cung cấp năng lượng, các chất dinh dưỡng và nhiều yếu tố miễn dịch cần thiết cho sự phát triển trong những tháng đầu đời.
Mẹ mắc viêm gan B vẫn có thể cho con bú nếu trẻ được dự phòng lây truyền đầy đủ ngay sau sinh. Ảnh BS
Cẩn trọng khi đầu ti bị nứt hoặc chảy máu
Mặc dù việc cho con bú không làm tăng đáng kể nguy cơ lây truyền viêm gan B khi trẻ đã được dự phòng đầy đủ, mẹ vẫn cần đặc biệt lưu ý tình trạng tổn thương ở đầu ti và quầng vú.
Nếu đầu ti hoặc quầng vú bị nứt, chảy máu, mẹ nên tạm ngưng cho trẻ bú trực tiếp bên vú đang bị tổn thương cho đến khi vết thương lành. Nguyên nhân là HBV có thể lây truyền qua máu, do đó việc trẻ tiếp xúc trực tiếp với máu của mẹ cần được hạn chế.
Trong thời gian này, mẹ nên trao đổi với bác sĩ, nhân viên y tế hoặc chuyên viên tư vấn nuôi con bằng sữa mẹ để được hướng dẫn cách duy trì nguồn sữa và chăm sóc tổn thương ở đầu ti phù hợp.
Khi đầu ti không còn nứt hoặc chảy máu, mẹ có thể tiếp tục cho trẻ bú theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Không tự ý ngừng thuốc kháng virus
Một số phụ nữ mắc viêm gan B có thể được bác sĩ chỉ định sử dụng thuốc kháng virus trong thai kỳ hoặc sau sinh, đặc biệt khi tải lượng virus cao hoặc có những vấn đề liên quan đến chức năng gan.
Khi nuôi con bằng sữa mẹ, nhiều bà mẹ có tâm lý lo ngại thuốc điều trị có thể ảnh hưởng đến trẻ nên tự ý giảm liều hoặc ngừng thuốc. Đây là việc không nên làm.
Việc tiếp tục sử dụng, thay đổi hoặc ngừng thuốc kháng virus cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá dựa trên tình trạng sức khỏe của mẹ, tải lượng virus, chức năng gan và tình trạng của trẻ. Người mẹ cần thông báo cho bác sĩ về việc đang cho con bú để được lựa chọn phương án điều trị phù hợp.
2. Làm gì để giảm nguy cơ lây truyền viêm gan B cho trẻ?
Để bảo vệ trẻ, cha mẹ cần lưu ý một số vấn đề quan trọng: đưa trẻ đi tiêm vaccine và HBIG theo đúng hướng dẫn ngay sau sinh; hoàn thành đầy đủ lịch tiêm vaccine viêm gan B; theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ và tái khám khi được yêu cầu.
Mẹ cũng cần chú ý tránh để máu của mình tiếp xúc với trẻ, đặc biệt khi có vết thương hở, đầu ti nứt hoặc chảy máu. Các vật dụng cá nhân có thể dính máu như dao cạo, bàn chải đánh răng cũng không nên dùng chung.
Mẹ bị viêm gan B vẫn có thể nuôi con bằng sữa mẹ khi trẻ được dự phòng đúng cách. Điều quan trọng là tuân thủ lịch tiêm chủng và thực hiện điều trị viêm gan B theo hướng dẫn của bác sĩ.
