Đối với người mắc động kinh kháng thuốc, những cơn co giật tái diễn không chỉ ảnh hưởng sức khỏe mà còn khiến việc học tập, lao động và sinh hoạt thường ngày gặp nhiều trở ngại. Khi thuốc không còn mang lại hiệu quả kiểm soát như mong muốn, người bệnh và gia đình phải đối diện với hành trình điều trị nhiều khó khăn.
Theo TS.BS Phạm Anh Tuấn - Trưởng khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương (TPHCM), khoảng 1/3 số người mắc động kinh rơi vào tình trạng kháng thuốc, tức các cơn động kinh vẫn không được kiểm soát dù đã sử dụng ít nhất hai phác đồ thuốc phù hợp.
Đáng chú ý, không phải trường hợp nào cũng có thể phẫu thuật cắt bỏ vùng não gây động kinh. Với những tổn thương lan rộng, xuất hiện ở nhiều vị trí hoặc nằm tại vùng não đảm nhiệm chức năng quan trọng, việc can thiệp phẫu thuật có thể gặp nhiều hạn chế.
Trong bối cảnh đó, kỹ thuật kích thích dây thần kinh X (Vagus Nerve Stimulation - VNS), thường được ví như một loại "máy tạo nhịp não", đang mở thêm hướng điều trị cho người bệnh.
Các bác sĩ Bệnh viện Nguyễn Tri Phương kỳ vọng triển khai những phương pháp điều hòa thần kinh kết hợp lập trình từ xa sẽ giúp người bệnh bớt gánh nặng tái khám xa xôi. Ảnh: L.A
TS.BS Phạm Anh Tuấn giải thích, hệ thống VNS gồm một máy phát xung điện được cấy dưới da vùng ngực trái, kết nối với điện cực đặt quanh dây thần kinh X bên trái ở cổ. Thiết bị phát những xung điện theo chu kỳ được cài đặt, tác động đến hoạt động của hệ thần kinh nhằm giúp giảm tần suất, thời gian và mức độ nghiêm trọng của các cơn động kinh.
Ở một số thế hệ thiết bị mới, hệ thống còn có khả năng nhận diện những thay đổi nhịp tim liên quan đến cơn động kinh để tự động kích hoạt kích thích. Người bệnh, hoặc người chăm sóc, cũng có thể sử dụng nam châm chuyên dụng để kích hoạt thêm xung điện khi nhận thấy dấu hiệu báo trước cơn động kinh.
Tuy nhiên, VNS không phải phương pháp chữa khỏi hoàn toàn bệnh động kinh. Hiệu quả tùy thuộc tình trạng từng người và người bệnh vẫn cần được bác sĩ chuyên khoa theo dõi, điều chỉnh điều trị phù hợp.
Một tiến bộ đáng chú ý khác là công nghệ lập trình từ xa đối với các thiết bị điều hòa thần kinh được cấy ghép. Thông thường, sau khi cấy thiết bị, người bệnh cần tái khám định kỳ để bác sĩ kiểm tra và điều chỉnh các thông số kích thích. Với những người ở xa trung tâm y tế chuyên sâu, việc đi lại nhiều lần có thể trở thành gánh nặng về thời gian, chi phí và sức khỏe.
Công nghệ lập trình từ xa cho phép bác sĩ kết nối với người bệnh, qua hệ thống trực tuyến bảo mật, để đánh giá tình trạng lâm sàng và điều chỉnh thông số thiết bị tương thích, mà không nhất thiết phải yêu cầu người bệnh đến bệnh viện trong mỗi lần hiệu chỉnh.
Theo TS.BS Phạm Anh Tuấn, việc kết hợp kỹ thuật điều hòa thần kinh với các giải pháp theo dõi, lập trình từ xa có thể góp phần nâng cao hiệu quả quản lý bệnh, đồng thời giảm bớt khó khăn cho người bệnh cần điều trị lâu dài.
