Từ đầu năm 2015 đến nay, trong khung giờ vàng của VTV1, VTV3 và nhiều kênh truyền hình giải trí khác, liên tục phát sóng các bộ phim dài tập về hôn nhân và gia đình thuộc dòng phim tâm lý xã hội. Hiện tượng này không những đang cuốn hút đông đảo công chúng quan tâm và có thể được coi như một cơn sốt nhẹ, khiến dư luận đang loay hoay tìm cách lý giải.
Những phim hot về hôn nhân - gia đình
Ngay từ những ngày đầu năm 2015, VTV1 phát sóng bộ phim truyền hình dài tập mang tên Sóng ngầm trong khung giờ vàng vào các ngày thứ 2,3,4 hàng tuần. Phim dài 33 tập, do Nguyễn Mạnh Hà đạo diễn với một dàn diễn viên gạo cội như: NSND Như Quỳnh, NSND Bùi Bài Bình, NSƯT Thanh Quý, NSƯT Tiến Đạt,... Vẫn là những câu chuyện hôn nhân - gia đình và những sinh hoạt hàng ngày ở phố thị thời gian gần đây, với các tình huống dở khóc, dở cười mà không ít gia đình hiện đại đều có thể bắt gặp.
NSND Như Quỳnh trong phim Sóng ngầm.
Hình ảnh gia đình hạnh phúc là cái mà bà Mai (NSND Như Quỳnh đóng) coi trọng hơn cả chồng, con. Mọi người trong nhà nghĩ gì cũng mặc, miễn là đối với bà con lối phố thì lúc nào nhà bà cũng là một gia đình trong ấm ngoài êm. Đấy chính là căn nguyên chính yếu tạo nên sự o bế trong cái gia đình nhỏ bé này. Thay vì cần phải nhìn thẳng vào sự thật, để giải quyết một cách dứt điểm, rõ ràng những vướng mắc, mâu thuẫn giữa các thành viên thì bà Mai luôn tìm cách đắp điếm những vết thương đang rớm máu trong gia đình. Điều ấy đã làm cho mọi người trong gia đình ngày càng cách xa nhau. Thực trạng mà phim đề cập tới dường như là một phần tất yếu của nhiều gia đình Việt hiện nay, dù biết mà không thể tránh được.
Hôn nhân trong ngõ hẹp là bộ phim dài 30 tập, do Vũ Trường Khoa đạo diễn với sự tham gia của hai diễn viên gạo cội NSƯT Trung Anh, NSƯT Thanh Quý và dàn diễn viên trẻ đầy triển vọng như: Chí Nhân, Quỳnh Hoa, Minh Hà, Thanh Hưng,...
Bộ phim xoay quanh câu chuyện của đại gia đình ông Minh (NSƯT Trung Anh), nơi vợ chồng ông và gia đình nhỏ của 3 người con cùng chung sống. Cốt truyện phim khá đơn giản, nhưng được kéo lại bởi tính chân thực, gần gũi với đời thường, phản chiếu nhiều góc cạnh của cuộc sống đương đại nên không khó để có được sự đồng cảm ở người xem. Cái chính là từ một câu chuyện đời thường diễn ra trên màn ảnh nhỏ của phim Hôn nhân trong ngõ hẹp, người xem ít nhiều đã thấy được tầm quan trọng của hạnh phúc gia đình, cần phải biết trân trọng và gìn giữ lấy nó.
Mưa bóng mây cũng là bộ phim truyền hình dài tập, 37 tập, do đạo diễn NSƯT Trọng Trinh dàn dựng. Mỗi nhân vật nữ chính trong phim đại diện cho một kiểu tính cách trong đời sống hôn nhân, gia đình thời hiện đại. Chẳng ai giống ai, nhưng cả ba đều có một mẫu số chung là phải đối mặt với cuộc sống hôn nhân và gia đình trong xã hội hiện đại. Mỗi cảnh đời là một số phận với những bon chen, cám dỗ đi liền cùng với trách nhiệm và sự hy sinh. Bộ phim thu hút khán giả màn ảnh nhỏ nhờ những câu chuyện chân thực về đời sống hôn nhân và gia đình, mà kết thúc là sự đổ vỡ vì biến thái ngoại tình...
Tại sao gây “sốt”?
Vấn đề hôn nhân - gia đình và những biến thái của nó rõ ràng không phải là một cái gì đấy mới mẻ, xa lạ với công chúng màn ảnh nhỏ. Thế nhưng vì sao nó lại cuốn hút được lượng khán giả theo dõi đông đảo đến bất ngờ như vậy?
Liệu đây có phải là sự lây lan tâm lý của đám đông hay là nhu cầu có thực của một bộ phận không nhỏ công chúng nước ta, hoặc là quy luật cung - cầu của nền kinh tế và văn hóa thị trường, nhất là từ thời kỳ đổi mới đến nay? Theo ý kiến cá nhân, tôi cho rằng hiện tượng công chúng thích xem mảng phim về hôn nhân - gia đình đến từ cả ba nguyên nhân trên.
Nước ta đang ở trong thời kỳ đầu của nền kinh tế thị trường, nên thói quen tâm lý vẫn còn mang nặng tính chất cộng đồng nông dân của làng xã Việt, là môi trường rất thuận lợi cho sự lây lan tâm lý đám đông. Không có gì quá khó hiểu khi người này xem một bộ phim nào đấy cảm thấy thích rồi mách cho người khác cùng xem. Cứ thế một thành mười, mười thành trăm, thành nghìn, thành triệu, tạo nên một xu hướng khó cưỡng lại được.
Vốn dĩ là nông dân, hay chí ít đại bộ phận công chúng màn ảnh nhỏ đều có nguồn gốc xuất thân từ nông dân, khi bước vào nền kinh tế thị trường, gặp phải nhiều vấn đề mới phát sinh rất khó có thể giải quyết dứt điểm ngay trong một sáng, một chiều. Ngay cả những người được sinh ra và lớn lên ở thành phố, nhưng cũng chưa phải là công dân thành thị (Citizen), nhất là về tâm lý cá nhân, nên khi vướng vào những vấn đề mới trong cuộc sống về hôn nhân - gia đình, họ rất khó tự mình giải quyết. Những cảnh phim về đề tài này trở thành “bà đỡ tinh thần”, chí ít là về khía cạnh tâm lý. Họ bỏ thời gian xem những bộ phim về hôn nhân - gia đình thời hiện đại là một nhu cầu tự thân và có thực.
Nắm được tâm lý của công chúng, các nhà sản xuất, trong cùng một khoảng thời gian đã đồng loạt sản xuất những bộ phim thuộc chủ đề này để đáp ứng nhu cầu của các Thượng đế cũng là lẽ đương nhiên theo quy luật cung - cầu của thị trường.
Nhưng có lẽ một trong những yếu tố khiến dòng phim này hút được khán giả chính là nhờ câu chuyện đời rất đỗi bình thường, được diễn đạt bằng thứ ngôn ngữ điện ảnh mộc mạc, giản dị và chân thực gần gũi với cuộc sống, dễ xem, dễ hiểu và dễ nhớ, gần với năng lực thẩm mỹ của đại bộ phận công chúng, khiến họ tìm xem và ưa thích cũng là điều dễ hiểu.
Đạt Thành
